Sáng 21/4, Quốc hội tiếp tục thảo luận tại hội trường về phát triển kinh tế – xã hội. Lần đầu tiên tân Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn đăng đàn giải trình trước Quốc hội, kể từ sau khi ông giữ chức vụ này hôm 8/4.
Theo Bộ trưởng Tài chính, hiện cả nước có khoảng 200.000 ha đất dang dở với tổng vốn “tồn đọng” khoảng 3,3 triệu tỷ đồng. Con số này gấp hơn 3 lần tổng vốn đầu tư công dự kiến giải ngân năm nay (khoảng 1 triệu tỷ đồng).
“Đây là điểm nghẽn, nhưng cũng là nguồn lực, động lực cho tăng trưởng thời gian tới”, Bộ trưởng Tuấn nói, bày tỏ mong muốn Quốc hội ủng hộ và giám sát để điểm nghẽn này được tháo gỡ, đưa dòng vốn đang tắc nghẽn vào hỗ trợ sản xuất kinh doanh, tăng trưởng kinh tế.
Trong lần đầu giải trình ở nghị trường, tân Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn gần như không cần nhìn văn bản để làm rõ thêm các con số hay vấn đề đại biểu quan tâm. Dù vậy, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng – người điều hành phiên họp – hai lần nhắc tân Bộ trưởng đã “quá thời gian” giải trình và cần tập trung hơn vào vấn đề chính sách tài khóa, giải ngân vốn đầu tư công, thuế…
Năm nay, Việt Nam đặt mục tiêu GDP tăng hai chữ số, tạo đà duy trì tăng trưởng ngưỡng cao những năm tới. Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nhìn nhận mục tiêu này “rất thách thức, nhưng không còn con đường nào khác” để Việt Nam trở thành nước phát triển, công nghiệp hiện đại vào 2045.
Ông dẫn số liệu của Cục Thống kê, GDP quý I tăng 7,83%. Để đạt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số năm nay, ông nói GDP của ba quý còn lại phải tăng 10-11%. Nhưng kinh tế Việt Nam cũng đang đứng trước thách thức không nhỏ từ xung đột Trung Đông, bùng phát từ cuối tháng 2.
Theo đánh giá của các chuyên gia, giá dầu thô tăng 10% sẽ làm giảm tăng trưởng khoảng 0,4% và lạm phát tăng 0,5%. Ông Tuấn cho biết theo các báo cáo hiện giá một sợi cáp quang đã tăng gấp 6 lần so với cùng thời điểm năm ngoái.
“Bộ Tài chính sẽ tham mưu Chính phủ các giải pháp, trong đó rà soát, cập nhật lại kịch bản tăng trưởng và giao nhiệm vụ tới từng cơ quan, địa phương, doanh nghiệp”, ông nói.
Tại kỳ họp này, Chính phủ sẽ trình Quốc hội tháo gỡ điểm nghẽn tại các luật về thuế, như Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN), giá trị gia tăng (VAT), thu nhập doanh nghiệp và tiêu thụ đặc biệt. Trong đó, ngưỡng doanh thu miễn thuế với hộ kinh doanh dự kiến sẽ không quy định “cứng” trong luật, và giao Chính phủ quy định phù hợp thực tế.
Nhiều chuyên gia đề nghị nâng ngưỡng chịu thuế hộ kinh doanh lên 1-2 tỷ đồng, phân loại theo ngành, song có ý kiến cho rằng việc thay đổi chính sách lúc này là quá sớm.
Bộ trưởng Tuấn cho rằng việc sửa đổi một số chính sách thuế nhằm đảm bảo thu “đúng, đủ, kịp thời” và tạo điều kiện tối đa cho doanh nghiệp phát triển, nhất là doanh nghiệp vừa và nhỏ trong bối cảnh địa chính trị thế giới bất ổn hiện nay.
Về phát triển thị trường vốn (gồm trái phiếu và cổ phiếu), ông Tuấn thừa nhận nền kinh tế hiện phụ thuộc rất lớn vào thị trường tiền tệ, trong khi đó đây chỉ là kênh dẫn vốn ngắn hạn.
Chứng khoán Việt Nam được FTSE Rusell xác nhận nâng hạng từ thị trường cận biên lên mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9. Theo Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn, đây là cơ hội thu hút vốn với thị trường cổ phiếu thời gian tới.
Còn thị trường trái phiếu Chính phủ, sau thời gian trầm lắng, đã có dấu hiệu khởi sắc trở lại. Ông Tuấn cho hay năm nay, huy động vốn qua kênh này phấn đấu đạt 900.000 tỷ đồng, tăng 100.000 tỷ so với 2025. “Muốn để thị trường vốn phát triển, chúng ta phải cải cách từ thể chế, hạ tầng đến thành viên thị trường”, ông Tuấn nói, đồng thời khẳng định chính sách tài khóa sẽ hợp chặt chẽ với tiền tệ, đảm bảo cung cấp đủ vốn cho nền kinh tế và ổn định kinh tế vĩ mô.
Thông tin từ Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - ACV cho biết công ty đã lên phương án và gửi đề xuất đến cơ quan chức năng liên quan về phương án phân chia khai thác giữa Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất và Cảng hàng không quốc tế Long Thành.
Kế hoạch được xây dựng theo hướng chuyển dịch từng phần, tiến tới toàn bộ các chuyến bay quốc tế thường lệ sang Long Thành.
Cụ thể, từ thời điểm sân bay Long Thành đưa vào khai thác thương mại đến hết lịch bay mùa đông 2026, tức từ ngày 1-12-2026 đến 27-3-2027, ACV đề xuất chuyển toàn bộ các chuyến bay quốc tế đường dài, bao gồm cả vận tải hàng hóa, từ Tân Sơn Nhất sang Long Thành.
Theo tính toán, giai đoạn này sẽ chiếm khoảng 19% sản lượng khách quốc tế tại khu vực TP.HCM.
Bước sang giai đoạn từ lịch bay mùa hè 2027 đến hết năm 2030, ACV đề xuất tiếp tục chuyển toàn bộ các chuyến bay quốc tế còn lại sang Long Thành, ngoại trừ các đường bay ngắn dưới 1.000km do các hãng hàng không Việt Nam khai thác.
Nếu phương án này được thông qua, ngay trong năm 2027, sân bay Long Thành có thể tiếp nhận hơn 90% lượng khách quốc tế của khu vực TP.HCM.
Sau năm 2030, ACV đề xuất chuyển toàn bộ các chuyến bay quốc tế thường lệ sang khai thác tại Long Thành. Khi đó, Tân Sơn Nhất sẽ chủ yếu phục vụ các chuyến bay nội địa, các chuyến bay quốc tế không thường lệ và các chuyến bay thuê chuyến.
ACV cho biết đang tích cực chuẩn bị các điều kiện cần thiết để đưa sân bay Long Thành vào khai thác, từ bộ máy tổ chức, nhân sự đến phương án vận hành và thử nghiệm thực tế.
Doanh nghiệp đã thành lập Chi nhánh cấp I - Cảng hàng không quốc tế Long Thành để quản lý, vận hành sân bay.
Cùng với đó là Chi nhánh Dịch vụ hàng hóa hàng không Long Thành và Chi nhánh Dịch vụ nhiên liệu hàng không Long Thành nhằm đảm bảo khai thác đồng bộ các hạng mục liên quan.
Ngoài ra, ACV đã ký hợp đồng tư vấn với liên danh Incheon Airport, gồm Incheon International Airport Corporation và Công ty PIF, để triển khai công tác quản lý, khai thác và chuyển giao vận hành sân bay Long Thành.
Đến nay, ACV cho biết đã hoàn thành hai giai đoạn đầu gồm xây dựng khái niệm khai thác, quy trình cốt lõi; xây dựng chính sách thương mại, phương án kinh doanh và chiến lược tài chính.
Hiện doanh nghiệp đang triển khai giai đoạn thứ ba là thử nghiệm vận hành và chuyển giao khai thác, dự kiến tổ chức ba đợt thử nghiệm vào các tháng 9, 10 và 11-2026.
Sau khi phương án phân chia khai thác giữa Long Thành và Tân Sơn Nhất được cấp có thẩm quyền phê duyệt, ACV sẽ phối hợp với các bên liên quan để triển khai đồng bộ, bảo đảm quá trình chuyển đổi diễn ra thông suốt.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online ngày 20-4, đại diện một số hãng hàng không nội địa cho biết kế hoạch chuyển đổi các đường bay quốc tế sang Long Thành đã được đặt ra, và doanh nghiệp đang xây dựng nhiều phương án khai thác phù hợp.
Theo các hãng bay, trong giai đoạn đầu, ACV cần xem xét giảm giá một số dịch vụ để hỗ trợ hãng hàng không cơ cấu chi phí, từ đó mạnh dạn chuyển đổi hoạt động sang sân bay mới trong bối cảnh thị trường ban đầu có thể gặp khó vì hành khách chưa quen.
Một trong những vấn đề các hãng bày tỏ lo ngại là khả năng kết nối giữa các chuyến bay nội địa tại Tân Sơn Nhất với các chuyến quốc tế tại Long Thành.
Áp lực di chuyển trên tuyến cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, vốn thường xuyên ùn tắc, được xem là thách thức lớn nếu hành khách phải nối chuyến giữa hai sân bay.
Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc ký Quyết định số 738 ngày 25-4 của Thủ tướng Chính phủ, chấm dứt hiệu lực thi hành Quyết định số 893 ngày 26-7-2023 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể về năng lượng quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Trước đó ngày 28-2, tại Quyết định số 363, Bộ trưởng Bộ Công Thương đã phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tổng thể về năng lượng quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Quy hoạch này được ban hành nhằm phù hợp với sự điều chỉnh mục tiêu của Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội; sự thay đổi, điều chỉnh địa giới hành chính cũng như sự phát triển của khoa học, công nghệ…
Theo đó điều chỉnh quy hoạch năng lượng quốc gia bao gồm các phân ngành: dầu khí, than, điện, năng lượng mới và tái tạo với các nhiệm vụ từ điều tra cơ bản, tìm kiếm thăm dò, khai thác, sản xuất, tồn trữ, phân phối đến sử dụng và các hoạt động khác có liên quan.
Đối với phân ngành than, điều chỉnh quy hoạch năng lượng quốc gia bao gồm các nội dung về dự báo cung - cầu than, phát triển hạ tầng phục vụ sản xuất, chế biến, vận chuyển, tồn trữ, xuất, nhập khẩu than.
Mục tiêu nhằm bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia, cung cấp năng lượng đầy đủ, ổn định, chất lượng cao, giảm phát thải. Từ đó đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, bảo đảm quốc phòng, an ninh, nâng cao đời sống của Nhân dân, bảo vệ môi trường sinh thái.
Khai thác nhanh và sử dụng có hiệu quả nguồn tài nguyên năng lượng trong nước kết hợp với xuất nhập khẩu năng lượng hợp lý; năng lượng được sử dụng tiết kiệm và hiệu quả hơn.
Thực hiện từng bước chuyển đổi năng lượng góp phần quan trọng đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước và cam kết quốc tế, hướng đến mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050.
Ngành năng lượng phát triển hài hòa giữa các phân ngành với hạ tầng đồng bộ và thông minh, đạt trình độ tiên tiến của khu vực ASEAN, phù hợp với xu thế phát triển khoa học công nghệ của thế giới.
Thị trường năng lượng cạnh tranh, minh bạch, hiệu quả, phù hợp với thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Phát triển ngành công nghiệp năng lượng độc lập tự chủ đảm bảo vật tư thiết bị chính trong các ngành năng lượng được sản xuất trong nước.
Hình thành hệ sinh thái công nghiệp năng lượng tổng thể dựa trên năng lượng tái tạo, năng lượng mới, hướng tới trở thành một trung tâm công nghiệp năng lượng sạch và xuất khẩu năng lượng tái tạo của khu vực.
Theo các ý kiến tại buổi làm việc, thời gian qua ngành văn hóa, thể thao và du lịch đã đạt nhiều kết quả quan trọng. Nhiều thể chế, chính sách được tháo gỡ, hoàn thiện, khơi thông các nguồn lực cho phát triển.
Văn hóa truyền thống, di sản văn hóa được kế thừa, bảo tồn và phát huy; thể thao thành tích cao duy trì kết quả tích cực; tỉ lệ người dân thường xuyên tập luyện thể dục thể thao đạt 38,2%. Du lịch tiếp tục là điểm sáng; lần đầu tiên Việt Nam đón 21,5 triệu khách quốc tế/năm, tổng thu du lịch ước đạt khoảng 1 triệu tỉ đồng năm 2025.
Bộ đã đề xuất phân cấp giải quyết 36 thủ tục hành chính cho cấp tỉnh và xã, đạt chỉ tiêu không quá 30%. Cắt giảm 6/20 (30%) ngành nghề đầu tư, kinh doanh có điều kiện, cắt giảm 100% điều kiện kinh doanh không cần thiết và cắt giảm 52,23% chi phí tuân thủ, 50,03% thời gian giải quyết thủ tục hành chính so với năm 2024.
Kết luận, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy, cách thức làm việc. Không thể làm việc theo lối mòn, chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang phục vụ, kiến tạo, dẫn dắt, tạo không gian phát triển mới.
Do vậy cần chủ động, mạnh dạn, khẩn trương đề xuất cấp có thẩm quyền cho phép các chính sách đột phá để kịp thời triển khai các chủ trương lớn của Đảng.
Thể chế hóa, cụ thể hóa các quan điểm, định hướng, mục tiêu nhiệm vụ được giao tại các nghị quyết, chính sách của Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ.
Quyết liệt triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa, bám sát mục tiêu, nguyên tắc, tiêu chí, đối tượng thụ hưởng. Tạo đột phá trong phát triển thể dục, thể thao; đầu tư có trọng tâm, trọng điểm.
Tái cấu trúc, nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh, đưa du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, phấn đấu năm 2026 đón 25 triệu lượt khách du lịch quốc tế và 150 triệu lượt khách du lịch nội địa.
Thủ tướng nhấn mạnh ngành văn hóa, thể thao và du lịch có vai trò rất quan trọng với tăng trưởng 2 con số. Ví dụ như nếu tăng mạnh lượng du khách quốc tế tới Việt Nam sẽ giúp tăng thu từ chi tiêu của du khách, từ hàng không, khách sạn, ẩm thực… mà không ảnh hưởng nhiều tới môi trường.
Đặc biệt trong bối cảnh thế giới và khu vực biến động mạnh, Việt Nam là điểm đến rất an toàn, đây là cơ hội rất lớn để thu hút khách quốc tế, song phải có giải pháp đột phá, Thủ tướng cũng lưu ý cần suy nghĩ nghiêm túc để tránh tình trạng khách quốc tế đến nhưng phần lớn nguồn thu lại thuộc về các đối tác nước ngoài.
Tăng cường quản lý nhà nước và phát huy vai trò của báo chí, truyền thông, nhất là trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; chủ động định hướng dư luận; tăng cường chất lượng, hiệu quả thông tin cơ sở.
Về các nhiệm vụ cụ thể, Thủ tướng yêu cầu cần tập trung cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh. Hoàn thiện các chính sách, quy định liên quan các lĩnh vực trong ngành, xây dựng các luật như Luật Thể dục, thể thao, Luật Du lịch, Luật Điện ảnh, Luật Thư viện, Luật Di sản văn hóa...
