Sáng 21-4, Quốc hội tiếp tục thảo luận về tình hình kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước.
Đặt ra câu hỏi chúng ta đang tăng trưởng nhưng trên nền tảng nào, đại biểu đoàn Gia Lai Lê Hoàng Anh, Ủy viên Ủy ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội, nêu vấn đề là liệu nền tảng hiện nay có đủ vững chắc cho thực hiện mục tiêu hai con số hay không?
Nhìn vào thực trạng dòng vốn tín dụng đang chảy sai chỗ kéo dài, đầu tư tư nhân phụ thuộc 80% vào tín dụng ngân hàng, lãi suất cho vay cao, đại biểu Hoàng Anh cho rằng thực trạng này khiến cho chỉ những ngành lợi nhuận cao hoặc đầu cơ tài sản mới chịu được, mang tới nhiều hệ lụy.
Thực tế, phần lớn tín dụng chảy vào bất động sản đầu tư, giá nhà tại Hà Nội và TP.HCM đạt 25-30 lần thu nhập bình quân năm, trong khi thông lệ quốc tế chỉ 4-6 lần. Dẫn tới người trẻ 30 năm lao động cật lực không mua nổi căn nhà, khiến cho niềm tin của sự công bằng bắt đầu lung lay. Đây không chỉ là vấn đề kinh tế mà còn là vấn đề chính trị, xã hội dài hạn, theo đại biểu.
Dẫn ra thực tế các nước như Nhật Bản, Trung Quốc, tình trạng đầu cơ bất động sản xuất phát từ việc “nuôi béo” bằng tín dụng ngân hàng. Vì thế khi nhìn vào dư nợ tín dụng ngân hàng vừa qua, đại biểu “đặc biệt lo lắng”, khi tín dụng bất động sản tăng 132% trong 4 năm, từ 1,9 triệu tỉ đồng năm 2021 lên hơn 4,5 triệu tỉ đồng năm 2025, gấp 2,4 lần tốc độ tăng công nghiệp.
Cùng đó, tín dụng bất động sản năm 2025 lớn gấp 1,81 lần tín dụng công nghiệp và gấp 5,3 lần tín dụng nông, lâm, thủy sản trong khi bất động sản không tạo ra việc làm bền vững, giá trị sản xuất, xuất khẩu. Đáng lo ngại, năm 2024-2025 tín dụng bất động sản tăng đột biến với 37,6% trong khi tín dụng công nghiệp chỉ tăng 9,4%.
“Như vậy Việt Nam chúng ta đang chạy marathon với đôi chân bị trói, vốn bị giam trong tài sản đầu cơ thay vì chảy vào nơi tạo ra giá trị thực. Tôi đề nghị Chính phủ kiểm soát tín dụng bất động sản đầu cơ bằng công cụ thị trường, tránh dùng mệnh lệnh hành chính” – đại biểu Hoàng Anh nói.
Từ thực tiễn, đại biểu cho rằng nên bắt buộc phân bổ tín dụng theo lĩnh vực, để tín dụng chuyển sang sản xuất và công nghệ. Thực hiện ngay việc thu phí sử dụng đất theo hiệu quả kinh tế và thời gian đưa đất vào sử dụng. Trước mắt đưa vào Luật Thủ đô thí điểm và sau đó quy định tại Luật Đô thị đặc biệt.
Trong đó, đại biểu đề nghị đối với đất tại dự án chậm triển khai quá 24 tháng phải chịu phí tăng dần, nhà đất thứ hai trở lên không đưa vào sử dụng hoặc cho thuê phải áp thuế lũy tiến phù hợp.
Toàn bộ nguồn thu này cần đưa vào quỹ nhà ở xã hội, tái thiết chung cư cũ và hạ tầng đô thị thiết yếu để đánh vào động cơ đầu cơ, buộc đất quay vào giá trị sử dụng thật, tạo không gian cho tăng trưởng thực tế.
Đại biểu Nguyễn Như So (Bắc Ninh) cũng cho rằng cần tái cấu trúc cơ chế dẫn vốn của nền kinh tế, dòng vốn đi đúng địa chỉ và nhu cầu thực sự cần thiết, tạo ra động lực tăng trưởng. Thực tế không phải thiếu vốn, mà là cách phân bổ và sử dụng vốn.
“Hệ thống tài chính đang đối mặt với nghịch lý kép là tỉ lệ tín dụng/GDP lên tới 146% nhưng nền kinh tế vẫn thiếu vốn trung và dài hạn. Nguyên nhân cốt lõi là sự lệch pha kỳ hạn khi phụ thuộc quá lớn vào nguồn vốn ngắn hạn của ngân hàng để tài trợ cho nhu cầu dài hạn” – ông So nói.
Theo đại biểu, việc lấy ngắn nuôi dài không chỉ tạo áp lực thanh khoản mà còn khiến dòng vốn không chảy vào khu vực tạo giá trị gia tăng cao, mà còn hút vào lĩnh vực an toàn hình thức nhưng hiệu quả thấp. Đây là căn nguyên khiến hệ số ICOR duy trì mức cao, khiến ta phải bỏ vốn cao hơn để đạt mức tăng trưởng.
Vì thế, đại biểu cho rằng chính sách tiền tệ cần nới lỏng tổng lượng sang dẫn dòng vốn có mục tiêu, ưu tiên dòng vốn cho sản xuất tạo ra giá trị thực. Giảm phụ thuộc tín dụng ngân hàng, phát triển thực chất thị trường vốn, cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp, hình thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn, phát triển thị trường mua bán nợ minh bạch…
Với những thuê bao di động đã xác nhận trên VNeID là không sử dụng, và nhà mạng đã nhắn tin 5 ngày liên tiếp mời khách hàng cập nhật thông tin chính chủ nhưng không thực hiện, nhà mạng bắt đầu khóa 1 chiều gọi đi và nhắn tin SMS.
Điều này đồng nghĩa người dùng không còn ở giai đoạn “nhắc nhở” như trước, mà đã bước sang mốc thời gian có hiệu lực cụ thể. Một khi bị khóa liên lạc, việc sử dụng số điện thoại cho các nhu cầu cơ bản sẽ bị gián đoạn đến khi hoàn tất việc xác thực.
Thuê bao có nguy cơ bị chặn là những trường hợp sử dụng giấy tờ cũ như CMND 9 số, hộ chiếu, thẻ ngành để đăng ký thông tin hoặc những người dùng SIM đứng tên người khác (đăng ký hộ).
Để không bị gián đoạn liên lạc, người dùng cần hoàn tất xác thực 4 trường thông tin bắt buộc gồm: số định danh cá nhân; họ tên; ngày tháng năm sinh; và sinh trắc học khuôn mặt. Các dữ liệu này phải trùng khớp hoàn toàn với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
Theo thống kê sơ bộ của Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an vào cuối tháng 4-2026, còn khoảng 34 triệu thuê bao chưa xác nhận chính chủ. Người dân có thể tiếp tục thực hiện việc xác nhận này từ nay đến ngày 15-6.
Còn theo các nhà mạng, trong thời gian qua, nhiều thuê bao đã nhận được tin nhắn yêu cầu xác thực thông tin. Tuy nhiên không ít người vẫn chậm trễ, chủ yếu do bận rộn, chủ quan hoặc chưa nắm rõ quy định. Ngoài ra một bộ phận người lớn tuổi hoặc ít tiếp cận công nghệ cũng có thể chưa hoàn tất việc xác thực do gặp khó khăn trong thao tác. Việc không chủ động kiểm tra tình trạng thuê bao khiến nhiều người chỉ nhận ra vấn đề khi dịch vụ bị gián đoạn.
Theo khuyến nghị của các nhà mạng, người dùng nên chủ động kiểm tra tình trạng thuê bao của mình, thay vì chờ đến khi bị khóa. Hiện nay, việc xác thực có thể thực hiện theo nhiều cách. Người dùng có thể thao tác trực tiếp trên ứng dụng di động như ứng dụng nhà mạng hoặc thông qua nền tảng định danh điện tử VNeID (với tài khoản định danh mức 2).
Quy trình xác thực được tích hợp các công nghệ như quét căn cước công dân gắn chip qua NFC và đối soát khuôn mặt (eKYC), cho phép hoàn tất chỉ trong vài phút nếu đầy đủ điều kiện.
Ngoài ra người dân còn có thể đến các điểm giao dịch gần nhất để được hỗ trợ trực tiếp nếu không thuận tiện thao tác trên điện thoại.
Việc kiểm tra tình trạng thuê bao cũng khá đơn giản, thông qua tin nhắn theo cú pháp TTTB Số CCCD hoặc CMND đã đăng ký SIM gửi 1414. Kết quả trả về sẽ cho biết người dùng có thuộc diện cần xác thực hay không.
Trong bối cảnh thời hạn khóa SIM đã có hiệu lực, việc chậm trễ có thể khiến người dùng phải đánh đổi bằng sự gián đoạn liên lạc không đáng có. Khi thủ tục xác thực chỉ mất vài phút, việc chủ động thực hiện sớm là cách đơn giản nhất để tránh những phiền toái có thể xảy ra.
Mở cửa phiên giao dịch 8/4, giá dầu thô Mỹ WTI có thời điểm giảm gần 19% về 91,64 USD một thùng. Hiện tại, giá dao động quanh 96 USD. Dầu Brent hạ 15% về sát 93 USD.
Thị trường đi xuống sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo đồng ý lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần với Iran, với điều kiện Tehran mở lại eo biển Hormuz. Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cũng cho biết họ chấp thuận lệnh ngừng bắn.
Theo Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, việc đi lại qua eo biển Hormuz được cho phép trong hai tuần này, dưới sự quản lý của quân đội Iran. Ông khẳng định Iran sẽ ngừng tấn công nếu những hành động quân sự nhằm vào nước này kết thúc. Truyền thông nhà nước Iran cho biết các cuộc đàm phán với Mỹ được tổ chức tại Pakistan vào 10/4.
Các thông báo được đưa ra khi còn chưa đầy hai giờ trước khi tối hậu thư mà Tổng thống Mỹ đặt ra với Iran hết hạn. Theo tối hậu thư, quốc gia vùng Vịnh phải đạt thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz trước 20h giờ miền đông (7h giờ Hà Nội ngày 8/4) nếu không muốn cơ sở hạ tầng dân sự bị tàn phá.
Chiến sự tại Trung Đông đã kéo dài hơn một tháng, làm gián đoạn 20% dòng chảy dầu, khí LNG toàn cầu khi eo biển Hormuz bị phong tỏa. Giá dầu thô, nhiên liệu máy bay, dầu diesel và xăng trên toàn cầu vì thế tăng vọt. Dầu thô từng lên sát 120 USD một thùng đầu tháng trước.
Trên thị trường vàng, giá vàng thế giới tăng 137 USD lên 4.849 USD một ounce.
Giá tăng khi xác suất các ngân hàng trung ương giảm lãi được cải thiện. Thời gian qua, kim loại quý này chịu sức ép khi chiến sự kéo lạm phát toàn cầu lên cao, khiến các nước ngần ngại nới lỏng chính sách tiền tệ. Từ khi chiến sự nổ ra, giá đã giảm khoảng 10%.
Thị trường chờ biên bản cuộc họp tháng 3 của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) công bố hôm nay. Trên thị trường vật chất, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã mua thêm vàng dự trữ tháng thứ 17 liên tiếp.
Ngoài vàng, các kim loại khác cũng đang tăng. Giá bạc, bạch kim và palladium đắt thêm 1-2% so với hôm qua.
Báo cáo thị trường thương mại điện tử Đông Nam Á 2025 do công ty đầu tư mạo hiểm Momentum Works (Singapore) vừa phát hành cho biết Shopee vẫn duy trì "ngôi vương" thị trường sàn bán lẻ trực tuyến đa ngành ở Việt Nam năm qua, với doanh số giao dịch (GMV) hơn 11,8 tỷ USD, tương đương 58% thị phần.
Theo sau tiếp tục là TikTok Shop, chiếm 39% GMV thị trường, tương đương quy mô gần 8 tỷ USD. Lazada và Tiki cùng chia 3% miếng bánh còn lại.
Dù thứ hạng của hai sàn dẫn đầu thị trường không đổi, khoảng cách đã thu hẹp một nửa chỉ sau một năm. Vào 2024, thị phần Shopee và TikTok Shop lần lượt là chiếm 65% và 28%, tức khoảng cách 37 điểm phần trăm. Tuy nhiên, con số này rút ngắn còn 19 điểm phần trăm năm ngoái.
Báo cáo do YouNet ECI phát hành hồi tháng 3 cũng ghi nhận tương tự. Tính toán của công ty tư vấn tăng trưởng trên thương mại điện tử này cho rằng thị phần của Shopee năm 2025 ở Việt Nam là 57,5% trong khi TikTok Shop đạt 39,6%. Nguyên nhân do tốc độ tăng trưởng GMV của hai sàn chênh lệch lớn.
"Trong khi Shopee vẫn giữ vững vị thế sàn thương mại điện tử dẫn đầu thị trường, tốc độ mở rộng của nền tảng này đã bước vào giai đoạn tăng trưởng ổn định hơn (6%). Ngược lại, TikTok Shop ghi nhận mức tăng trưởng vượt 90% trong năm thứ hai liên tiếp", YouNet ECI nhận định.
Tại 5 nước gồm Indonesia, Thái Lan, Philippines, Malaysia và Việt Nam, cuộc rượt đuổi của TikTok Shop với Shopee có xu hướng tương tự, với khoảng cách thị phần dao động 15-20 điểm phần trăm, theo Momentum Works.
Riêng ở Singapore, Shopee thống trị với 52% thị phần, kế đến là Lazada, Amazon còn TikTok Shop chiếm 6%.
Tính chung Đông Nam Á, Shopee tiếp tục duy trì vị thế dẫn đầu, chiếm 53% thị trường năm qua, tương đương 83,2 tỷ USD GMV, nhờ các nỗ lực liên tục nhằm bảo vệ vị thế trước sự cạnh tranh ngày càng tăng từ "á vương".
TikTok Shop tăng trưởng hơn gấp đôi GMV năm 2025. Khoảng cách thị phần với "sàn cam" càng thu hẹp hơn vào cuối năm. Cả hai sàn dẫn đầu đều đang chạy đua đầu tư vào thương mại nội dung (content commerce) ở định dạng video và phát trực tuyến (livestream).
"Với sự bứt phá của TikTok Shop và việc Shopee gia tăng đầu tư, nội dung không còn chỉ là kênh marketing mà trở thành động lực chính tạo ra nhu cầu", báo cáo của Momentum Works nhận định.
Trong khi, Lazada chuyển hướng sang tập trung gian hàng chính hãng, có thương hiệu, bước đầu ghi nhận tín hiệu tích cực tại Singapore, Thái Lan và Philippines.
Momentum Works cho biết thị trường sàn thương mại điện tử Đông Nam Á 2025 đạt quy mô 157,6 tỷ USD, tăng 22,8% so với 2024. Tăng trưởng khu vực dẫn dắt bởi Thái Lan và Malaysia, lần lượt mức 51,8% và 47,6%.
Việt Nam, Philippines, Singapore cùng tăng trưởng trên 20%, trong khi Indonesia vẫn là thị trường lớn nhất (chiếm 37%) nhưng chỉ mở rộng 2,2%. Đáng chú ý, Philippines (21,1 tỷ USD) đã vượt Việt Nam (20,4 tỷ USD) trở thành thị trường lớn thứ ba khu vực, sau Indonesia (57,7 tỷ USD) và Thái Lan (35,5 tỷ USD).
