Đột quỵ đang có xu hướng trẻ hóa và có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Tuy vậy, những thói quen nhỏ vào buổi sáng, nếu duy trì đều đặn, có thể góp phần cải thiện sức khỏe tim mạch và hỗ trợ giảm nguy cơ đột quỵ.
Uống thuốc tim mạch đúng chỉ định
Một trong những cách tương đối đơn giản để góp phần giảm nguy cơ đột quỵ là tuân thủ việc dùng thuốc, đặc biệt là thuốc huyết áp và cholesterol khi có chỉ định. Người mắc bệnh tim mạch có thể đặt thuốc ở vị trí dễ thấy để hạn chế quên liều.
Kiểm soát huyết áp đóng vai trò quan trọng. Tăng huyết áp thường được xác định khi chỉ số đo tại phòng khám từ 140/90 mmHg trở lên. Những người có nguy cơ cao nên duy trì huyết áp ở mức thấp hơn, chẳng hạn khoảng 120/80 mmHg hoặc theo mục tiêu bác sĩ khuyến nghị, có thể mang lại lợi ích.
Thiền hoặc kết nối cảm xúc
Giảm căng thẳng ngay từ đầu ngày có thể giúp bảo vệ tim mạch. Thiền, cầu nguyện hoặc đọc những nội dung tích cực đều có thể hỗ trợ hạ huyết áp.
Một cách đơn giản khác trò chuyện với người thân hoặc chơi cùng thú cưng. Tiếp xúc cơ thể giúp giảm hormone căng thẳng (cortisol). Nếu không quen thể hiện bằng hành động, bạn có thể gọi điện hoặc nhắn tin cho bạn bè để duy trì kết nối xã hội.
Tránh chất tạo ngọt nhân tạo trong cà phê
Uống cà phê buổi sáng không gây hại nếu tổng lượng caffeine mỗi ngày dưới 400 mg, tương đương khoảng 4 tách. Tuy nhiên, nên ưu tiên cà phê nguyên chất, hạn chế các chất tạo ngọt nhân tạo như sorbitol hoặc xylitol.
Các chất tạo ngọt nhân tạo có thể liên quan đến tăng nguy cơ hình thành cục máu đông và các biến cố tim mạch, bao gồm đột quỵ.
Tăng cường vận động
Tập thể dục buổi sáng là một lựa chọn tốt. Tuy vậy, nếu bận rộn, bạn vẫn có thể tăng vận động bằng những thay đổi nhỏ như đi bộ, đạp xe đi làm, đỗ xe xa hơn hoặc đi cầu thang.
Các thiết bị theo dõi vận động như đồng hồ thông minh có thể giúp duy trì thói quen này. Ngồi lâu một chỗ trong thời gian dài có thể làm giảm lưu thông máu, khiến huyết áp tăng cao và tăng nguy cơ đột quỵ.
Bỏ thuốc lá, bao gồm cả thuốc lá điện tử
Hút thuốc là một trong những yếu tố nguy cơ lớn nhất của đột quỵ. Ngay cả thuốc lá điện tử cũng không phải lựa chọn an toàn. Các chất trong thuốc lá điện tử đi trực tiếp vào máu, có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến hệ tim mạch. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa hút thuốc và nguy cơ đột quỵ.
Ăn sáng cân bằng
Bữa sáng góp phần quan trọng vào việc duy trì sức khỏe trong ngày. Một lựa chọn đơn giản là phô mai tươi kết hợp trái cây và hạt lanh – nguồn cung cấp omega-3 thực vật và chất xơ, tốt cho mạch máu.
Theo thông tin từ cơ quan này, ngày 2-5, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) thông báo Công ty Sữa A2 (A2 Milk Company) đã tự nguyện thu hồi 3 lô sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh nhãn hiệu a2 Platinum Premium USA, dạng bột có bổ sung sắt.
Nguyên nhân thu hồi là phát hiện sản phẩm có chứa cereulide, loại độc tố bền nhiệt do một số chủng vi khuẩn Bacillus cereus tạo ra, có thể gây hại đối với trẻ nhỏ.
Các lô sản phẩm bị thu hồi thuộc loại đóng hộp thiếc 31,7 ounce, được phân phối tại thị trường Mỹ, gồm:
Lô 2210269454, hạn sử dụng ngày 15-7-2026
Lô 2210324609, hạn sử dụng ngày 21-1-2027
Lô 2210321712, hạn sử dụng ngày 15-1-2027
Trước thông tin này, Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế yêu cầu các địa phương khẩn trương triển khai nhiều biện pháp nhằm đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng.
Cụ thể, Sở Y tế, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM và các Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm trên cả nước được yêu cầu rà soát việc đăng ký bản công bố, tự công bố đối với sản phẩm nêu trên.
Đồng thời, các đơn vị cần làm việc với doanh nghiệp công bố sản phẩm (nếu có), yêu cầu thông báo tới hệ thống phân phối và người tiêu dùng ngừng sử dụng, tiến hành thu hồi theo khuyến cáo của nhà sản xuất.
Các doanh nghiệp phải báo cáo rõ số lượng đã nhập khẩu, đã bán và còn tồn kho, kèm theo phương án xử lý các lô sản phẩm bị thu hồi.
Bên cạnh đó, cơ quan chức năng được yêu cầu chủ động xây dựng kế hoạch lấy mẫu giám sát các sản phẩm đang lưu thông trên thị trường. Đặc biệt là sữa và thực phẩm dinh dưỡng dành cho trẻ nhỏ.
Trường hợp phát hiện sản phẩm không đạt yêu cầu, cần kịp thời thu hồi và phát đi cảnh báo để ngăn ngừa nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Cục An toàn thực phẩm cũng nhấn mạnh việc tăng cường truyền thông để người tiêu dùng không sử dụng các lô sản phẩm thuộc diện thu hồi nêu trên. Kết quả triển khai và xử lý vụ việc phải được báo cáo về Cục An toàn thực phẩm trước ngày 18-5.
Bên cạnh đó, Cục An toàn thực phẩm cũng có văn bản gửi Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công Thương đề nghị tăng cường kiểm soát việc kinh doanh thực phẩm trên các nền tảng trực tuyến, liên quan đến sản phẩm sữa công thức đang bị thu hồi.
Cụ thể, các nền tảng cần phối hợp với chủ gian hàng và nhà phân phối để rà soát, ngừng kinh doanh các lô sữa thuộc diện thu hồi nếu đang lưu hành.
Đồng thời, cơ quan này yêu cầu gỡ bỏ toàn bộ thông tin liên quan sản phẩm không đảm bảo chất lượng và xử lý theo quy định pháp luật nếu phát hiện vi phạm.
Bác sĩ Trần Quán Nhậm (Chen Guanren), chuyên gia Nội tim mạch, Đài Loan, đã chia sẻ trong một chương trình sức khỏe về trường hợp nam thanh niên 39 tuổi, vóc dáng lực lưỡng và duy trì thói quen vận động đều đặn, đã bất ngờ ngã gục và ngưng tim (OHCA) khi đang tập luyện tại phòng gym của công ty.
Sau khi được cấp cứu kịp thời, kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim cấp tính, cả 3 động mạch vành đều bị tắc nghẽn nghiêm trọng.
Bác sĩ Trần cho biết, quan niệm truyền thống cho rằng chỉ những người béo phì, lười vận động mới gặp các vấn đề về "tam cao" (huyết áp cao, đường huyết cao, mỡ máu cao) là hoàn toàn sai lầm.
Trong trường hợp nam bệnh nhân trên, chỉ số cholesterol xấu (LDL - Low-Density Lipoprotein) lên tới 187 mg/dL, vượt xa ngưỡng tiêu chuẩn 130 mg/dL, trong khi cholesterol tốt (HDL) chỉ có 37 mg/dL.
Một trường hợp khác là cô gái ngoài 20 tuổi, vóc dáng gầy gò nhưng chỉ số LDL cũng chạm mức 220 mg/dL, buộc phải điều trị bằng thuốc để ngăn ngừa bệnh tim khởi phát sớm.
Theo bác sĩ Trần Quán Nhậm, khoảng 70-80% lượng cholesterol trong cơ thể do gan sản xuất và có liên quan mật thiết đến yếu tố di truyền; chỉ khoảng 20-30% đến từ chế độ ăn uống hằng ngày.
LDL (Cholesterol xấu): Nếu dư thừa, chúng sẽ tích tụ vào thành mạch máu. Theo thời gian, các mảng bám này sẽ gây hẹp và tắc nghẽn mạch máu, dẫn đến đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim.
HDL (Cholesterol tốt): Đóng vai trò như "xe dọn rác", thu gom cholesterol dư thừa từ các mạch máu ngoại vi để đưa về gan xử lý.
Chuyên gia cảnh báo khi lượng LDL tăng quá cao, cơ thể sẽ phát đi những tín hiệu nhận diện bằng mắt thường, đặc biệt là ở vùng mặt:
Nếp gấp ở dái tai
Tín hiệu này cho thấy các sợi đàn hồi trong cơ thể đang giảm dần, có liên quan đến tình trạng xơ cứng mạch máu.
Ban vàng quanh mắt (Xanthelasma)
Khi cholesterol cao đến mức không còn chỗ tích tụ, chúng sẽ lắng đọng dưới da, tạo thành các nốt hoặc mảng màu vàng xung quanh mí mắt.
Ở những trường hợp nghiêm trọng hơn, bệnh nhân có thể xuất hiện các triệu chứng như chóng mặt, nặng đầu, căng cứng vùng cổ. Bác sĩ Trần lưu ý rằng, ngay cả khi chỉ số cholesterol đã hạ xuống sau điều trị, các nếp gấp ở tai hay ban vàng quanh mắt cũng sẽ không tự biến mất.
Do đó, nếu phát hiện các dấu hiệu trên, người dân nên sớm đến các cơ sở y tế để kiểm tra chỉ số mỡ máu, nhằm chủ động phòng ngừa các biến cố tim mạch nguy hiểm.
Mỡ nội tạng có liên quan đến các nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng như bệnh tim và tiểu đường loại 2. Một chuyên gia đã chỉ ra mẹo khi uống cà phê có thể hỗ trợ quá trình giảm loại mỡ nguy hiểm này.
Tiến sĩ Sohaib Imtiaz, bác sĩ về y học lối sống, đang làm việc tại Anh, cho biết các nghiên cứu cho thấy thay tách cà phê có đường hoặc sữa thành cà phê đen không đường có thể hỗ trợ giảm mỡ nội tạng, theo trang tin sức khỏe Verywell Health.
Bác sĩ Imtiaz giải thích rằng cà phê giúp giảm mỡ nội tạng thông qua các con đường sau:
Tăng cường trao đổi chất. Cà phê đen không đường giàu caffeine có tác dụng kích thích hệ thần kinh. Tác dụng kích thích này làm tăng quá trình trao đổi chất từ 5 - 20%. Quá trình trao đổi chất nhanh hơn nghĩa là cơ thể sử dụng calo hiệu quả hơn ngay cả khi nghỉ ngơi, góp phần làm giảm mỡ theo thời gian.
Tăng cường quá trình oxy hóa chất béo. Oxy hóa chất béo là quá trình phân giải các phân tử chất béo để sử dụng làm năng lượng thay vì lưu trữ chúng. Caffeine làm tăng nồng độ epinephrine trong máu, báo hiệu cho các tế bào mỡ giải phóng các phân tử chất béo được lưu trữ để sử dụng. Càng nhiều chất béo được phân giải thì lượng mỡ tích trữ trong cơ thể càng giảm.
Cải thiện kiểm soát đường huyết. Cà phê chứa axit chlorogenic có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm giúp phân giải và xử lý đường. Khi lượng đường trong máu được kiểm soát tốt, khả năng tích trữ đường dư thừa dưới dạng mỡ nội tạng quanh vùng bụng sẽ giảm đi.
Cải thiện hiệu suất thể chất. Cà phê đen giúp tăng năng lượng cho hoạt động thể chất. Có nhiều năng lượng hơn giúp duy trì thói quen tập thể dục bền vững, từ đó đốt cháy calo và tăng cường trao đổi chất. Do cà phê có tác dụng lợi tiểu, người dùng cần uống đủ nước để ngăn ngừa mất nước khi tập luyện.
Chứa ít calo. Cà phê đen nguyên bản chứa rất ít calo. Thay thế các đồ uống nhiều calo như nước ngọt hoặc nước ép bằng cà phê đen giúp cắt giảm lượng calo nạp vào, một yếu tố quan trọng để giảm mỡ bền vững, theo Verywell Health.
