Theo Đài CNA ngày 7-4, trả lời câu hỏi của nghị sĩ Fadli Fawzi về khả năng Singapore làm việc với Iran hoặc trả phí để tàu thuyền được đi qua eo biển Hormuz, Ngoại trưởng Vivian Balakrishnan nhấn mạnh rằng quyền quá cảnh qua các tuyến đường biển quốc tế là “một quyền chứ không phải đặc quyền”.
“Đó là quyền quá cảnh”, ông nói. “Đây không phải là đặc quyền do quốc gia ven biển ban phát, không phải là thứ phải cầu xin, và cũng không phải là khoản phí phải trả”.
Theo ông, việc chấp nhận đàm phán hay trả phí sẽ vô tình hợp thức hóa quan điểm rằng quyền này có thể bị kiểm soát hoặc mua bán.
Ngoại trưởng Singapore khẳng định nguyên tắc tự do hàng hải đã được quy định rõ trong Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) – công ước quốc tế mà Singapore là thành viên.
Theo đó, các eo biển như Hormuz, Malacca hay Singapore đều là tuyến đường phục vụ hàng hải quốc tế, và mọi quốc gia đều có quyền đi lại mà không cần xin phép hay trả phí. Ông Balakrishnan cũng lưu ý rằng nguyên tắc này có tính phổ quát, áp dụng cả với những quốc gia chưa phê chuẩn UNCLOS.
Tuyên bố của Singapore được đưa ra trong bối cảnh Iran trước đó cho biết đã cho phép tàu của một số quốc gia châu Á đi qua eo biển Hormuz, sau khi lưu lượng giao thông tại đây bị hạn chế nghiêm trọng kể từ khi xung đột với Mỹ và Israel bùng phát vào cuối tháng 2.
Danh sách các nước được phép gồm Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan, Nhật Bản, Thái Lan và Malaysia.
Dù vậy, Singapore khẳng định lập trường của mình không xuất phát từ yếu tố địa chính trị, mà dựa trên nguyên tắc pháp lý.
Ông Balakrishnan cảnh báo rằng nếu chấp nhận ngoại lệ tại Hormuz, điều này có thể tạo tiền lệ nguy hiểm đối với các điểm nghẽn hàng hải khác, đặc biệt là eo biển Malacca và eo biển Singapore.
“Luật pháp quốc tế và UNCLOS chính là ‘Hiến pháp của đại dương'”, ông nói, nhấn mạnh rằng tự do hàng hải là yếu tố sống còn đối với một quốc gia phụ thuộc mạnh vào thương mại như Singapore.
Vị ngoại trưởng cũng tiết lộ đã liên hệ với phía Iran trước khi xung đột hiện tại nổ ra và có thể tiếp tục trao đổi, song khẳng định rõ rằng Singapore sẽ không tham gia bất kỳ cuộc đàm phán nào liên quan đến việc “mua” quyền đi lại hay thương lượng phí quá cảnh.
Ông Balakrishnan cảnh báo rằng môi trường quốc tế đang trở nên ngày càng bất ổn, và không quốc gia nào có thể đứng ngoài những hệ lụy của xung đột.
“Ngay cả khi chúng ta là một ‘ốc đảo’ an toàn và thịnh vượng, thì nếu khu vực xung quanh chìm trong chiến tranh, không nơi nào thực sự có thể đứng vững”, ông nói.
Thứ trưởng Quốc phòng Sri Lanka Aruna Jayasekara ngày 15/4 cho biết 32 thủy thủ Iran được cứu từ tàu IRIS Dena, chiến hạm bị tấn công ngày 4/3 ngoài khơi Sri Lanka, cùng 206 thủy thủ tàu IRIS Bushehr đã về nước hôm qua trên một máy bay thuê riêng.
15 thủy thủ Iran vẫn ở lại Sri Lanka để vận hành tàu IRIS Bushehr đang neo đậu ngoài khơi Trincomalee ở phía đông bắc hòn đảo.
Theo chính quyền Iran, vụ ngư lôi Mỹ tấn công IRIS Dena hôm 4/3 đã khiến cuộc xung đột Trung Đông lan sang Ấn Độ Dương, khiến 104 thủy thủ thiệt mạng trong những ngày đầu của cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran. Thi thể của 84 nạn nhân đã được tìm thấy và đưa về nước.
Tàu IRIS Bushehr được cho phép cập cảng tại Sri Lanka sau khi tàu IRIS Dena bị đánh chìm. Tổng thống Sri Lanka Anura Kumara Dissanayake khẳng định quốc gia này cung cấp bảo vệ cho thủy thủ tàu Bushehr với lý do nhân đạo, phù hợp với Công ước Hague năm 1907.
Để duy trì vị thế trung lập, Sri Lanka đã từ chối cho phép máy bay chiến đấu của Mỹ sử dụng các cơ sở hạ tầng mặt đất của quốc đảo.
Một tàu hải quân thứ ba của Iran là IRIS Lavan với 183 thủy thủ đã trú ẩn tại cảng Kochi của Ấn Độ vào đầu tháng 3. Kể từ đó, hơn 100 nhân viên không thiết yếu thuộc thủy thủ đoàn tàu IRIS Lavan đã rời khỏi Ấn Độ.
Theo Đài CNN, chia sẻ trên kênh CBS, Tổng thống Mỹ Donald Trump mô tả phu nhân của ông, bà Melania Trump, đã có "một trải nghiệm chấn động" khi tiếng súng vang lên ở dạ tiệc báo chí Nhà Trắng hôm 25-4.
"Một âm thanh đáng sợ" - ông Trump mô tả lại phản ứng đầu tiên của bà Melania Trump.
Khi lực lượng an ninh lao về phía Tổng thống Mỹ và Đệ nhất phu nhân đang ngồi, bà ngay lập tức thẳng người, mắt nhìn về phía trước, rồi cúi xuống gầm bàn. Sau đó Tổng thống và Phu nhân cùng các nhân vật khác được hộ tống ra khỏi phòng đến một địa điểm an toàn hơn.
Đây là lần đầu tiên bà Melania Trump ở bên cạnh chồng khi ông được Mật vụ Mỹ sơ tán khẩn cấp.
Trước đó bà chỉ biết về các vụ ám sát hụt nhằm vào ông Trump tại Butler (Pennsylvania) và ở sân golf West Palm Beach (Florida) qua truyền hình, khi đang ở thành phố khác.
"Tôi đã trải qua chuyện này vài lần, còn bà ấy thì chưa, ít nhất là ở mức độ như thế này. Nhưng bà ấy đã xử lý rất tốt", ông Trump nói, đồng thời cho biết đã xem lại video và thấy bà Trump "rất bối rối" trước những gì xảy ra.
Khi được hỏi liệu bà Melania có sợ hãi hay không, ông Trump nói rằng "không ai thích bị nói rằng họ sợ hãi, nhưng ai mà lại không sợ hãi khi gặp phải tình huống như vậy".
Khoảng 2 tiếng sau vụ nổ súng, Đệ nhất phu nhân Mỹ xuất hiện trước công chúng tại phòng họp báo ở Nhà Trắng và rõ ràng là bà chưa hết bàng hoàng bởi những gì đã xảy ra.
Trên thực tế, an ninh vẫn luôn là mối quan tâm hàng đầu của bà Trump, sau vụ chồng bà bị ám sát hụt ở Bulter. Sau vụ việc đó, bà đã đưa ra một tuyên bố kêu gọi sự đoàn kết, tình yêu thương và lòng tốt vượt lên trên chính trị.
Bộ phim tài liệu Melania ra mắt hồi đầu năm nay nhấn mạnh sự chú ý đặc biệt của Đệ nhất phu nhân Mỹ với công tác đảm bảo an ninh. Bà liên tục đặt câu hỏi về mức độ an toàn trong lễ diễu hành nhậm chức của ông Trump, và thừa nhận bà có những lo ngại.
Bất chấp những sự kiện đã diễn ra, Đệ nhất phu nhân Melania Trump sẽ tiếp tục trở thành tâm điểm chú ý khi bà cùng Tổng thống Donald Trump đón tiếp Vua Charles III và Hoàng hậu Camila của Anh trong chuyến thăm cấp nhà nước đến Mỹ trong tuần này.
