Sau hơn 1 tuần xảy ra mưa đá vào chiều tối 2.5, nhiều người dân ở xã Yên Trạch, Thái Nguyên vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhớ lại cảnh mây đen kịt trên bầu trời, giông lốc kéo đến, gió mạnh như bão, rồi mưa đá rào rào trút xuống.
Trong số những hộ có nhà bị sập hoàn toàn, ông Lường Trung Ngọc (68 tuổi), xóm Làng Nông, cho biết địa phương từng xảy ra mưa đá nhưng những lần trước hạt đá chỉ to bằng hạt ngô, to hơn nữa là bằng đầu ngón tay cái.
“Trận mưa đá chiều tối 2.5 phải nói là khủng khiếp. Mưa đá rầm rập trút xuống, gió rất mạnh. Tôi đi cất quần áo xong, vừa xuống tầng 1 thì nhà sàn bị sập mái. May không bị cột nhà đổ trúng, 2 vợ chồng lóp ngóp bò thoát ra ngoài thì hứng trọn cơn mưa đá.
Viên đá to như quả trứng vịt rơi trúng người như có người ném, vợ chồng chỉ biết đưa 2 tay ôm bảo vệ đỉnh đầu rồi chạy về phía nhà tắm, hôm sau người nhiều chỗ thâm tím hết cả”, ông Ngọc kể lại.
Theo ông Ngọc, sau trận mưa đá, xóm Làng Nông hoang tàn. Mức độ thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng của trận mưa đá, giông lốc cũng được ghi nhận trong báo cáo của UBND xã Yên Trạch.
Địa phương này thống kê có gần 700 nhà dân, hàng quán, nhà xưởng bị sập đổ, hư hỏng. Tổng thiệt hại trên 50 tỉ đồng. Cùng đó, hàng loạt công trình hạ tầng y tế, trường học, hệ thống điện bị tốc mái, gãy đổ thiệt hại khoảng 16 tỉ đồng; gần 400 ha lúa, hoa màu, cây ăn quả, cây lâm nghiệp… là sinh kế của người dân cũng bị vùi dập hoàn toàn, thiệt hại khoảng 15 tỉ đồng.
Trực tiếp kiểm tra hiện trường chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả ngay sau khi xảy ra thiên tai, bà Nguyễn Thu Hương, Chủ tịch UBND xã Yên Trạch, tỉnh Thái Nguyên bàng hoàng khi chứng kiến những hạt đá to như quả trứng gà và thiệt hại nặng nề người dân địa phương phải gánh chịu.
“Chỉ sau trận mưa đá, giông lốc đã thiệt hại 80 tỉ đồng. Đây là thiệt hại vô cùng lớn ở một xã thuần nông như Yên Trạch. Phần lớn diện tích hoa mùa, lúa, ngô bị dập nát hoàn toàn, không thể khôi phục sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, thu nhập của người dân”, bà Hương nói.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho hay, từ đầu năm đến nay đã ghi nhận mưa đá, giông lốc xảy ra tập trung ở vùng núi, trung du phía bắc các tỉnh: Lào Cai, Điện Biên, Sơn La, Thái Nguyên, Phú Thọ, Tuyên Quang, Hà Nội, Nghệ An, Hà Tĩnh và Thanh Hóa. Tần suất xảy ra mưa đá, giông lốc đến thời điểm hiện tại nhiều hơn so với trung bình nhiều năm.
Đặc biệt, đợt mưa đá cường độ mạnh, xảy ra trên diện rộng và tập trung trong khoảng thời gian ngắn chiều tối 2.5, tối và đêm 3.5 ở Thái Nguyên, Phú Thọ, Lào Cai, Tuyên Quang, Hà Nội, Nghệ An là diễn biến khá hiếm gặp, bất thường.
Ông Nguyễn Xuân Tùng, Phó trưởng phòng Ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai, Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai (Bộ NN-MT), cho biết từ đầu năm đến nay, giông lốc, sét, mưa đá làm 9 người chết, gần 13.000 nhà bị tốc mái, hư hại. Mưa đá với kích thước lớn tại các tỉnh Phú Thọ, Thái Nguyên cũng là hiện tượng hiếm gặp vào thời điểm đầu tháng 5.
“Thống kê 10 năm gần đây, trung bình mỗi năm, giông lốc, sét, mưa đá khiến 55 người chết (chiếm 24% thiệt hại về người do thiên tai); thiệt hại kinh tế khoảng 460 tỉ đồng/năm (chủ yếu về nhà ở, lúa, hoa màu). Như vậy, thiệt hại về người do lốc, sét, mưa đá gây ra chỉ đứng sau bão, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất”, ông Tùng nói.
Ghi nhận tại P.Mộc Châu (Sơn La), nhiều hộ dân đầu tư hệ thống lưới phòng chống mưa đá, bảo vệ an toàn cho vườn mận trong nhiều năm nay.
Ông Vũ Đức Phú, chủ vườn mận rộng 1,5 ha ở Tổ dân phố số 4, P.Mộc Châu, cho biết trận mưa đá năm 2020 khiến nhiều hộ dân trắng tay. Ngay trong mùa vụ năm 2021, nhiều hộ nghiên cứu đầu tư hệ thống cột chống, giăng lưới ngăn mưa đá. Gia đình ông Phúc đầu tư vài chục triệu đồng để chôn cột sắt, phủ lưới. Từ 2021 đến nay, Mộc Châu thường xuyên xảy ra mưa đá nhưng các vườn mận có lưới đều được bảo vệ an toàn.
“Nếu chọn loại lưới tốt, chôn cọc sắt thì độ bền công trình có thể đạt trên 10 năm. Chủ vườn sẽ tính toán vị trí chôn cọc theo kích thước khác nhau, để giảm lực tác động của mưa đá không gây sập giàn, hiệu quả bảo vệ cây trồng đạt trên 90%”, ông Phú nói và cho biết, không chỉ cây mận, nhiều diện tích rau, hoa màu ở Mộc Châu đều được đầu tư lưới bảo vệ khi những năm gần đây mưa đá xuất hiện thường xuyên.
Chia sẻ với Thanh Niên, ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, cho biết mưa đá là hiện tượng có quy mô rất nhỏ và biến đổi cực nhanh trong các đám mây giông mạnh. Việc dự báo chính xác kích thước hạt đá hay điểm rơi cụ thể vẫn là một thách thức lớn và chưa thể thực hiện được. Các hệ thống quan trắc như radar thời tiết chủ yếu giúp nhận diện vùng mây giông mạnh, chứ không thể đo trực tiếp kích thước hạt đá.
Trong khi đó, địa hình đặc biệt ở vùng núi làm cho phạm vi, cường độ mưa đá có thể thay đổi rất nhanh trên không gian hẹp nên dự báo hiện nay chủ yếu dừng ở mức cảnh báo khả năng xảy ra mưa đá trong các bản tin giông, theo khu vực và trong khoảng thời gian ngắn trước khi hiện tượng xuất hiện.
Tuy nhiên, ông Khiêm lưu ý, mưa đá thường đi kèm những dấu hiệu khá đặc trưng mà người dân có thể chủ động nhận biết, như bầu trời xuất hiện mây giông phát triển mạnh, không khí chuyển từ oi nóng sang mát lạnh rất nhanh, gió giật mạnh, mưa rào lớn kèm theo sấm sét dày. Khi xuất hiện những dấu hiệu này, người dân nên nhanh chóng tìm nơi trú ẩn an toàn, tránh ở ngoài trời hoặc dưới cây lớn.
Còn theo ông Nguyễn Xuân Tùng, thực tế công tác diễn tập ứng phó mới chỉ tập trung vào các loại hình thiên tai xảy ra trong phạm vi rộng, nguy cơ thiệt hại lớn như: bão, lũ, lũ quét, sạt lở đất… Giông lốc, sét, mưa đá là các loại hình thiên tai thường hình thành nhanh, xảy ra trong thời gian ngắn và trong phạm vi nhỏ hẹp hơn, nhưng trước thiệt hại nặng nề ghi nhận những năm gần đây, các địa phương cũng cần quan tâm xây dựng phương án, tổ chức diễn tập để người dân nâng cao nhận thức, giảm thiểu thiệt hại.
“Ở các vùng thường xảy ra giông lốc, mưa đá, người dân có thể xem xét chuyển đổi từ mái nhà fibro xi măng sang các tấm lợp bền, chắc hơn như mái tôn, mái bê tông. Trường hợp chưa chuyển đổi thì có thể gia cố bằng các vật liệu sẵn có tại địa phương như: rơm, rạ, lá cọ… lên trên mái fibro xi măng để giảm thiệt hại khi có mưa đá”, ông Tùng khuyến cáo.
Ngày 7.4, Lực lượng Thanh niên Xung phong TP.HCM đã bế mạc và trao giải hội thi ảnh, vẽ tranh cùng hội diễn văn nghệ với chủ đề "Tự hào và khát vọng Thanh niên xung phong".
Đây là sự kiện trọng tâm nằm trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 50 năm xây dựng và phát triển của đơn vị (28.3.1976 - 28.3.2026).
Vượt ra khỏi khuôn khổ phong trào, hội thi là nơi những trẻ em yếu thế dùng nghệ thuật để cất lên tiếng nói, chia sẻ ước mơ và gửi gắm lòng biết ơn đến sự hy sinh thầm lặng của các thế hệ áo xanh tình nguyện.
Hội thi vẽ tranh năm nay đã tiếp nhận 60 tác phẩm từ 7 đơn vị tham gia, trong đó có 24 tác phẩm xuất sắc lọt vào vòng xếp hạng. Mỗi bức tranh là một câu chuyện đầy xúc động.
Nép mình bên góc trưng bày, bức tranh khắc họa hình ảnh Lực lượng Thanh niên Xung phong TP.HCM hỗ trợ giúp đỡ người dân vùng bão lũ cuối năm 2025 mang một dáng vẻ rất riêng. Đó là tác phẩm của em T.H.M.Q (8 tuổi), một cậu bé mắc hội chứng tự kỷ và chậm phát triển ngôn ngữ.
Chị Võ Thị Hải Yến (mẹ của Q.) chia sẻ, bé làm gì cũng rất chậm, từ việc suy nghĩ chọn món ăn cũng mất hàng giờ đồng hồ. Nhưng với hội họa, Q. có một tình yêu đặc biệt.
"Khi nhà trường phát động vẽ về thanh niên xung phong, bé tự nhủ sẽ vẽ các cô chú đi chống bão lũ, dựa trên những hình ảnh, lời kể mà tôi chia sẻ về miền Trung. Bé tự mường tượng và vẽ suốt 2 tuần trời. Bé không biết diễn đạt cảm xúc, vẽ xong chỉ biết cười khoe mẹ là vẽ xong rồi", chị Yến tâm sự.
Nhận xét về các tác phẩm, họa sĩ Siu Quý (Hội Mỹ thuật TP.HCM), đại diện ban giám khảo, đánh giá rất cao mảng tranh của các em thiếu nhi. Ông đặc biệt ấn tượng với những nét vẽ mộc mạc nhưng chan chứa tình cảm thật, mang tính giáo dục lịch sử và truyền thống sâu sắc.
Các tác phẩm được trưng bày tại lễ tổng kết
ẢNH: THÚY LIỄU
Bên cạnh đó, ban tổ chức đã nhận 76 tác phẩm ảnh nghệ thuật và chọn ra 12 ảnh xuất sắc vào vòng xếp hạng. Gây ấn tượng mạnh mẽ và xuất sắc đoạt giải A là tác phẩm "Khúc Quốc ca không lời" của tác giả Nguyễn Quốc (Trung tâm Bảo trợ - Dạy nghề và Tạo việc làm Thành phố).
Bức ảnh bắt trọn khoảnh khắc thiêng liêng khi các em khuyết tật đang thực hiện nghi thức chào cờ bằng ngôn ngữ ký hiệu.
"Dù không thể cất cao tiếng hát nhưng thông qua ánh mắt và cử chỉ, các em vẫn bộc lộ sự trang trọng và lòng tôn kính Tổ quốc. Bức ảnh không chỉ thể hiện sự hòa nhập bình đẳng trong giáo dục, mà còn tri ân sự tận tâm, trách nhiệm của Lực lượng Thanh niên xung phong trong việc gieo hy vọng, ươm mầm tương lai cho những mảnh đời khiếm khuyết", anh Quốc chia sẻ.
Ông Nguyễn Văn Bình, Phó chỉ huy trưởng Lực lượng Thanh niên Xung phong TP.HCM, nhấn mạnh những hội thi văn hóa, nghệ thuật này là điểm nhấn ý nghĩa để ôn lại truyền thống vẻ vang, tinh thần cống hiến của thanh niên xung phong thành phố. Đồng thời, đây là sân chơi giúp tăng cường sự gắn bó, nâng cao đời sống tinh thần cho cán bộ, người lao động và đặc biệt là các đối tượng bảo trợ xã hội đang được nuôi dưỡng tại các trung tâm.
Thông tin được Thứ trưởng Xây dựng Lê Anh Tuấn nêu tại buổi giám sát của Quốc hội về các dự án giao thông kết nối sân bay Long Thành, sáng 14/5.
Dự kiến cuối năm nay cảng hàng không lớn nhất nước khai thác, song trở ngại lớn nhất là kết nối giao thông giữa sân bay với TP HCM. Hiện đi lại giữa hai khu vực thường qua cao tốc TP HCM - Long Thành, quốc lộ 1, 51 nhưng hay xảy ra ùn tắc, mất nhiều thời gian.
Theo ông Tuấn, vướng mắc nói trên phần nào được giải quyết khi cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu đã khai thác tạm đoạn từ nút giao Long Thành đến Vũng Tàu, toàn tuyến thông xe trong tháng 5.
Ngoài ra Vành đai 3 TP HCM sẽ cơ bản hoàn thành, đưa vào khai thác trong tháng 6 tới. Trong khi đó, cao tốc Bến Lức - Long Thành đang đẩy nhanh tiến độ để thông toàn tuyến vào tháng 9. Cao tốc TP HCM - Long Thành - Dầu Giây đang được mở rộng từ 4 lên 8-10 làn xe, dự kiến hoàn thành tháng 6/2027.
"Với hàng loạt dự án hoàn thành, việc kết nối từ trung tâm hành chính TP HCM đến sân bay Long Thành chỉ còn khoảng 30 phút", ông Tuấn nói, cho biết các tuyến kết nối từ TP HCM đến Đồng Nai giữ vai trò then chốt, đáp ứng nhu cầu đi lại của khoảng 75% hành khách đến sân bay.
Vấn đề kết nối sân bay Long Thành với TP HCM trong 30 phút đã được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm giao các đơn vị liên quan triển khai tại buổi làm việc ở thành phố hồi tháng 2 năm nay.
Ngoài đường bộ, các địa phương cũng đang thúc đẩy thủ tục đầu tư tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành và Suối Tiên - Biên Hòa - Long Thành...
Sân bay Long Thành khởi công đầu năm 2021 trên diện tích hơn 5.000 ha, tổng vốn đầu tư khoảng 16 tỷ USD, dự kiến khai thác cuối năm nay. Theo đề xuất của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam, đến năm 2027 sân bay sẽ đón phần lớn khách quốc tế khu vực TP HCM.
Tại buổi giám sát, ông Vũ Phạm Nguyên An, Giám đốc Ban quản lý dự án sân bay Long Thành, cho biết các gói thầu chính đã được lập lại tiến độ để kịp hoàn thành cuối năm 2026. Khoảng 95% thiết bị nhập khẩu đã được đưa về công trường, trong đó 80% đã lắp đặt.
Riêng gói thầu nhà ga hành khách hiện có khoảng 3.000 kỹ sư, công nhân thi công, song nguồn nhân lực mới đáp ứng khoảng 60% nhu cầu, còn thiếu 40%.
Ngày 29.4, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long cho biết vừa tống đạt các quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, thi hành lệnh bắt và khám xét tại nơi ở đối với bị can Thạch Chanh Tra (54 tuổi, ở ấp Chông Bát, xã Long Hiệp, tỉnh Vĩnh Long) để điều tra về hành vi "lợi dụng các quyền tự do, dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân", được quy định tại khoản 2 điều 331 bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017.
Theo điều tra ban đầu, thời gian qua, bị can này lợi dụng mạng xã hội để thường xuyên đăng tải, chia sẻ, phát trực tiếp với những từ ngữ, lời nói không đúng sự thật; tham gia hội luận các nội dung tuyên truyền, xuyên tạc chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước, vu cáo Việt Nam đàn áp dân tộc Khmer; xúc phạm uy tín của tổ chức, cơ quan nhà nước và cá nhân, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đoàn kết tôn giáo trên địa bàn.
Mặc dù đã được các ngành đoàn thể xã giáo dục, nhắc nhở nhiều lần nhưng Thạch Chanh Tra vẫn không có sự chuyển biến tích cực mà càng tỏ thái độ cực đoan, thách thức cơ quan chức năng và chính quyền địa phương, gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn xã Long Hiệp nói riêng và tỉnh Vĩnh Long nói chung.
Căn cứ kết luận giám định của cơ quan chức năng, kết quả điều tra ban đầu và tài liệu, chứng cứ thu thập được, xét thấy hành vi của Thạch Chanh Tra cấu thành tội lợi dụng các quyền tự do, dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Hiện vụ việc đang được tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật.
