Tại hành lang khoa Nhi của Bệnh viện Phương Nam, TP.HCM (Thành viên Tập đoàn Y tế Phương Châu) không khó để bắt gặp những gương mặt lo âu của các bậc cha mẹ có con trong độ tuổi tiền dậy thì. Câu chuyện về dậy thì sớm hiện nay giống như “cơn sóng ngầm”, âm thầm len lỏi vào từng gia đình.
Điển hình, chị M. (mẹ bé gái 6 tuổi, TP.HCM) hốt hoảng đưa con đi khám khi phát hiện vùng ngực của con gái to lên sau một tuần. Trong tâm trí người mẹ trẻ, 6 tuổi là cái tuổi “ăn chưa no, lo chưa tới”, việc phát triển ngực đồng nghĩa với một sự xáo trộn khủng khiếp về tâm sinh lý mà chị chưa sẵn sàng đối mặt.
Tuy nhiên, tại phòng khám Nội tiết nhi – Bệnh viện Phương Nam, sau khi được thực hiện đầy đủ các bước từ xét nghiệm hormone, chụp X-quang tuổi xương đến siêu âm tử cung, kết quả cho ra kịch bản khác. Tuổi xương của bé T. hoàn toàn trùng khớp với tuổi thực (6 tuổi), các cơ quan sinh sản chưa có dấu hiệu biến đổi. Bác sĩ kết luận bé chỉ bị “tăng sinh mô tuyến vú đơn thuần” – một tình trạng lành tính chỉ cần theo dõi định kỳ.
Mẹ bé thở phào nhẹ nhõm: “Hóa ra không phải cứ ngực to là dậy thì sớm, cần phải tiêm thuốc ngăn dậy thì”.
Nhưng không phải trường hợp nào cũng may mắn như trên. Cha mẹ bé H. (8 tuổi 9 tháng) lại đang trầm tư khi nghe bác sĩ phân tích biểu đồ tăng trưởng của con. Bé H. cao 141cm, vượt trội so với bạn bè cùng trang lứa, nhưng đó lại là dấu hiệu của việc “đốt cháy giai đoạn” tăng trưởng. Bé đã có kinh nguyệt và đáng tiếc tuổi xương của bé đã ở mức 11 tuổi.
“Với trường hợp này, nếu không can thiệp kịp thời, chiều cao dự kiến khi trưởng thành của bé sẽ bị giảm ít nhất 10cm so với tiềm năng di truyền. Khi tuổi xương đóng lại sớm, trẻ sẽ ngừng cao trong khi bạn bè vẫn đang tiếp tục phát triển”, ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Khanh – Bác sĩ Nội tiết Nhi, Bệnh viện Phương Nam phân tích.
Theo ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Khanh, dậy thì là một tiến trình tự nhiên, nhưng khi nó đến quá sớm (trước 8 tuổi ở bé gái, và trước 9 tuổi ở bé trai), nó trở thành một vấn đề cần chú ý. Một lầm tưởng phổ biến là phụ huynh thường đợi đến khi con có kinh nguyệt mới đi khám. Thực tế, kinh nguyệt là “nhà ga cuối cùng” của chuyến tàu dậy thì. Khi đó, cơ hội can thiệp để cải thiện chiều cao đã thu hẹp lại rất nhiều.
Dấu hiệu đầu tiên thường là các “nụ vú” (nhỏ như đồng xu dưới núm vú). Khoảng 15% bé gái lại bắt đầu bằng việc mọc lông mu hoặc lông nách. Ngoài ra, sự thay đổi về mùi cơ thể, mụn trứng cá hay dịch tiết âm đạo cũng là những tín hiệu báo bão.
Nguyên nhân của xu hướng dậy thì ngày càng sớm được các chuyên gia chỉ ra là do sự kết hợp của nhiều yếu tố. Trong đó, dinh dưỡng đóng vai trò then chốt. Chế độ ăn giàu thức ăn nhanh, đồ chiên rán và tình trạng thừa cân, béo phì là “chất xúc tác” mạnh mẽ. Các tế bào mỡ không chỉ là nơi dự trữ năng lượng mà còn tiết ra hormone kích hoạt trục hạ đồi – tuyến yên – tuyến giáp hoạt động sớm hơn dự định.
Dậy thì sớm không chỉ là câu chuyện của những con số trên thước đo chiều cao. Đó còn là một cuộc khủng hoảng tâm lý diện rộng đối với một đứa trẻ chưa đầy 8-9 tuổi.
Hãy tưởng tượng một bé gái lớp 3 phải loay hoay với băng vệ sinh trong nhà vệ sinh trường học, đối mặt với những cơn đau bụng kinh hay sự trêu chọc của bạn bè. Trẻ dễ rơi vào trạng thái tự ti, cô lập và thậm chí là trầm cảm.
Những tiến bộ vượt bậc trong chẩn đoán và điều trị dậy thì sớm
Y học hiện đại đã giúp quy trình tầm soát và điều trị dậy thì sớm trở nên nhẹ nhàng hơn rất nhiều. Tại những cơ sở y tế chuyên sâu như Bệnh viện Phương Nam, quy trình này được tối ưu hóa theo phác đồ của Hiệp hội Nội tiết Châu Âu và Hoa Kỳ.
Thay vì phải nằm viện dài ngày, việc thăm khám và xét nghiệm hiện nay chỉ gói gọn trong khoảng 2 giờ đồng hồ. Những ca có chỉ định điều trị sẽ được thực hiện tại khu điều trị ban ngày. Trẻ chỉ mất khoảng 1 giờ để tiêm thuốc và theo dõi, sau đó có thể về nhà ngay, không làm gián đoạn việc học tập hay sinh hoạt.
Khi con bước vào giai đoạn chuyển mình, sự thấu hiểu của cha mẹ là liều thuốc quý giá. Các chuyên gia nhi khoa khuyến cáo, hãy đưa trẻ đi khám ngay nếu phát hiện dấu hiệu dậy thì trước 8 tuổi hoặc nếu đến 13 tuổi mà trẻ vẫn “án binh bất động”.
Lễ ký kết độc quyền, giúp salon tiếp cận nguồn hàng chính ngạch, rõ ràng nguồn gốc. Anh Giang Văn Thiệu - Nhà sáng lập Hoàng Giang Majestic khẳng định: "Chúng tôi mang đến sự an tâm từ nước Ý". Đây là cột mốc chấm dứt giai đoạn "vàng thau lẫn lộn" bằng hệ thống hóa đơn chứng từ và tem nhãn phụ nghiêm ngặt.
Những container Fanola chính ngạch đầu tiên đã cập bến. Anh Thiệu chia sẻ: "Mỗi sản phẩm là một cam kết minh bạch". Sự chuyên nghiệp này đảm bảo quyền lợi tối thượng cho khách hàng thông qua mã số quản lý riêng biệt trên từng chai sản phẩm.
No Yellow - "Hero Product": Dòng sản phẩm chủ lực của Fanola sở hữu những giá trị vượt trội:
Chị Hoàng Mai - Nhà đồng sáng lập nhấn mạnh: Uy tín của salon chính là danh dự của công ty. Sự tái xuất vào năm 2026 hứa hẹn dẫn đầu ngành tóc bằng tâm huyết và sự kiên trì vượt khó để mang lại giá trị bền vững.
Chị Nguyễn Hiền nặng 53 kg, không thuộc nhóm thừa cân theo bất kỳ thang đo nào. Nhiều năm sau khi sinh hai con, mỗi lần mặc đồ ôm, chị lại hóp bụng. Vòng eo 60 cm thời con gái đã biến mất từ lúc nào không hay, thay bằng vùng bụng dưới mềm nhão. Hiền tự an ủi bằng câu quen thuộc mà nhiều phụ nữ vẫn nói với nhau: "Sau sinh ai cũng vậy thôi".
Ba năm trước, cựu nhân viên ngân hàng ở Hải Phòng tình cờ tham gia một chương trình chuyển đổi vóc dáng. Chị không kỳ vọng nhiều, chỉ muốn thử xem có giảm được vài cm vòng bụng hay không.
Sau ba tháng, cân nặng của chị hầu như không đổi, chỉ giảm nhẹ 0,5 kg xuống còn 52,5 kg. Nhưng vòng bụng trên giảm 6 cm, vòng bụng dưới giảm 8 cm. Tỷ lệ cơ, mỡ và nước trong cơ thể thay đổi rõ rệt. Chỉ số tuổi sinh học (Bio-age) của chị đo được ở mức 26, trẻ hơn tuổi thật lúc bấy giờ 11 tuổi.
Tuổi sinh học phản ánh mức độ lão hóa thực sự của cơ thể, độc lập với năm sinh trên giấy tờ. Nó được xác định thông qua các xét nghiệm mẫu nước bọt, máu hoặc nước tiểu để đánh giá các chỉ dấu sinh học như viêm mãn tính, độ đàn hồi tế bào và chức năng trao đổi chất. Một nghiên cứu năm 2023 đăng trên tạp chí Nature Aging cho thấy lối sống, đặc biệt là chế độ dinh dưỡng, có thể làm chậm hoặc đảo ngược tuổi sinh học đáng kể hơn yếu tố di truyền trong nhiều trường hợp.
Điều Hiền không làm trong ba tháng đó là cắt tinh bột, tập nặng, hay bỏ bữa cơm cùng gia đình. "Tôi vẫn ăn tôm, cá, thịt, rau củ, trái cây tươi mỗi ngày. Không có gì cầu kỳ hay đắt tiền cả", chị nói.
Thay đổi duy nhất nằm ở thứ tự và cấu trúc bữa ăn. Người phụ nữ áp dụng nguyên tắc ăn rau củ trước, tiếp theo là đạm, cuối cùng mới đến tinh bột. Một nghiên cứu năm 2015 từ Đại học Cornell chỉ ra rằng ăn rau và protein trước tinh bột giúp làm chậm hấp thu glucose và giảm đỉnh đường huyết sau bữa ăn tới 29%, từ đó hạn chế tích trữ mỡ và kiểm soát cảm giác thèm ăn. Chị cũng hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đường tinh chế và đồ nhiều dầu mỡ, đồng thời áp dụng nguyên tắc bàn tay để ước lượng khẩu phần từng nhóm chất.
Về vận động, chị tập cardio nhẹ kết hợp yoga, hai đến ba buổi mỗi tuần, mỗi buổi 30 phút.
Chị Hiền mô tả cách chị nghĩ về cơ thể: "Cơ thể như một chiếc máy. Vấn đề không phải là ép nó chạy nhanh hơn, mà là đổ đúng nhiên liệu. Khi nạp đúng chất, cơ thể tự điều chỉnh". Đó là lý do người phụ nữ không xem việc tập luyện cường độ cao là ưu tiên, và kết quả của chị cho thấy cách tiếp cận đó có hiệu quả, ít nhất với cơ thể cũng như lối sống của mình.
Gần hai năm sau, chị vẫn duy trì các chỉ số đó mà không cảm thấy áp lực. Nhưng điều Hiền không ngờ là hành trình thay đổi vóc dáng lại đẩy chị sang một ngã rẽ nghề nghiệp hoàn toàn khác. Chị nghỉ việc văn phòng, học chuyên sâu về khoa học dinh dưỡng và giải phẫu cơ thể, rồi trở thành huấn luyện viên vóc dáng online.
Khách hàng của chị phần lớn là những bà mẹ bỉm sữa đang loay hoay tìm lại chính mình. Trong các phiên tư vấn, chị hướng dẫn họ cách kiểm soát lộ trình bằng những chỉ số cơ thể cụ thể thay vì cảm tính. Mục tiêu cốt lõi không phải là theo đuổi những tiêu chuẩn hoàn hảo khắt khe, mà là việc tập trung giảm mỡ, tăng cơ và thay đổi lối sống một cách an toàn ngay cả trong giai đoạn cho con bú. Chị khuyến khích học viên lắng nghe phản ứng của cơ thể sau mỗi bữa ăn và chủ động loại bỏ từng thói quen xấu.
"Bạn không cần làm gì cực đoan. Hãy bắt đầu từ những bước nhỏ nhất như ăn đúng, hiểu mình, và kiên nhẫn với chính cơ thể", Hiền nói.
Đại diện Sở Y tế TP HCM cho biết hiện 102 ca theo dõi ngoại trú và 46 ca điều trị tại các cơ sở y tế. Bệnh viện Nhân dân Gia Định tiếp nhận nhiều nhất với 48 ca, trong đó 13 em đã xuất viện, 35 em còn điều trị. Các em đến viện với các triệu chứng nghi ngộ độc thực phẩm như sốt, đau bụng, nôn ói, tiêu chảy.
Bệnh viện Nhi Đồng 2 tiếp nhận 15 ca, trong đó 9 ca điều trị nội trú, 6 ca theo dõi tại nhà. Bệnh viện Đa khoa Bình Thạnh ghi nhận 72 ca, chủ yếu tình trạng ổn định và điều trị ngoại trú, 2 trường hợp đang theo dõi tại viện. Trạm Y tế phường Bình Quới tiếp nhận 13 ca nhẹ nên cấp thuốc và cho về theo dõi tại nhà.
Sở Y tế TP HCM chỉ đạo các bệnh viện theo dõi sát, điều trị theo hướng dẫn và lấy mẫu xét nghiệm xác định tác nhân. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP HCM phối hợp Sở An toàn thực phẩm và Trường Tiểu học Bình Quới Tây tiếp tục điều tra dịch tễ, xét nghiệm độc chất để làm rõ nguyên nhân vụ việc.
Hiện chưa rõ các cháu xuất hiện triệu chứng bất thường do ăn món gì và ăn ở đâu. Các xét nghiệm mẫu bệnh phẩm cũng chưa có kết quả.
Trước đó, lãnh đạo nhà trường cho hay ngay đầu giờ sáng 8/4 nhiều học sinh khối 1-3 đã có biểu hiện mệt, sốt. Trường đã dừng tổ chức ăn bán trú, mẫu thức ăn ngày 7-8/4 được gửi xét nghiệm, dự kiến có kết quả ngày 14/4.