Lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết đã phát động chiến dịch hiệp đồng quy mô lớn nhằm vào các tàu hải quân Mỹ tối 7/5, nhằm đáp trả hai hành động “khiêu khích” của đối phương.
Hành động đầu tiên là khi quân đội Mỹ tấn công tàu chở dầu Iran gần cảng Jask, điều Tehran cho là vi phạm lệnh ngừng bắn. Tiếp đó là việc các khu trục hạm Mỹ tiến vào eo biển Hormuz dù Iran đã cảnh báo không được làm điều đó.
Hải quân IRGC cho hay lực lượng này đã khai hỏa nhiều vũ khí tiên tiến, gồm tên lửa đạn đạo chống hạm, tên lửa hành trình chống hạm và drone tự sát, được trang bị đầu đạn nổ mạnh và “được khai hỏa nhắm trực tiếp vào các tàu khu trục của kẻ thù”.
Video do truyền thông nhà nước Iran công bố cho thấy lực lượng nước này phóng tên lửa và UAV vào các khu trục hạm Mỹ ở eo biển Hormuz.
Theo hải quân IRGC, đòn đánh đã gây ra “thiệt hại đáng kể” cho lực lượng Mỹ và khiến ba tàu khu trục đối phương phải “tháo chạy khỏi khu vực eo biển Hormuz ngay lập tức”.
Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, xác nhận Iran đã triển khai nhiều tên lửa, UAV và xuồng cao tốc khi tàu khu trục USS Truxtun, USS Rafael Peralta và USS Mason đang di chuyển qua eo biển Hormuz để tiến vào vịnh Oman.
“Lực lượng Mỹ đã loại bỏ mối đe dọa đang tiếp cận và nhắm vào các cơ sở quân sự Iran đứng sau vụ tấn công”, CENTCOM cho hay, thêm rằng mục tiêu gồm điểm phóng tên lửa và máy bay không người lái, trung tâm chỉ huy, các cơ sở tình báo, giám sát và trinh sát.
Giới chức Mỹ khẳng định không có khí tài nào bị trúng đòn của đối phương và cáo buộc Iran “hành động thù địch vô cớ”.
Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran cáo buộc Mỹ đã phối hợp với một số quốc gia trong khu vực để không kích khu vực dân cư ở những tỉnh ven biển nước này.
CBS News dẫn lời các quan chức Mỹ giấu tên cho biết cuộc tấn công của Iran dữ dội và kéo dài hơn so với đợt tập kích trước đó vài ngày nhằm vào hai tàu chiến nước này. Đội xuồng tấn công nhanh Iran đã áp sát đến mức các chiến hạm Mỹ buộc phải khai hỏa để ngăn chúng đến gần.
Các quan chức này cho hay trong vài giờ, đội tàu chiến Mỹ và máy bay yểm trợ đã thiết lập lưới phòng thủ nhiều lớp, sử dụng pháo hạm 127 mm và hệ thống phòng thủ tầm cực gần (CIWS) khai hỏa vào đội xuồng Iran.
Ngoài ra, lực lượng Mỹ cũng đã phóng tên lửa Hellfire từ trực thăng Apache và khai hỏa súng máy 12,7 mm trên boong tàu, trong lúc những máy bay khác yểm trợ từ trên không.
Tổng thống Mỹ Donald Trump sau đó nói đây chỉ là “cuộc chạm trán nhẹ” và lệnh ngừng bắn vẫn có hiệu lực. Tuy nhiên, ông cảnh báo lực lượng Mỹ sẽ tiến hành thêm đòn không kích nếu Iran không nhanh chóng ký thỏa thuận.
Mỹ và Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn từ hôm 8/4 để tạo điều kiện cho đàm phán. Washington đang chờ Tehran phản hồi về đề xuất nhằm chấm dứt giao tranh.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cho biết nước này sẽ thông báo lập trường của mình cho bên trung gian là Pakistan “sau khi hoàn tất xem xét”.
Nhóm đàm phán còn có Ngoại trưởng Abbas Araghchi, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Abdolnaser Hemmati, Thư ký Hội đồng An ninh tối cao Ali Akbar Ahmadian, Thứ trưởng Ngoại giao Kazem Gharibabadi, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei, cùng các cố vấn chuyên môn, đại diện truyền thông, các nhóm ngoại giao và an ninh khác.
“Do tính chất phức tạp và độ nhạy cảm cao của các cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ, phái đoàn Iran không chỉ bao gồm các nhà đàm phán chính mà còn có các nhóm kỹ thuật và chuyên gia để phục vụ cho việc tham vấn khi cần thiết”, Hãng thông tấn Tasnim của Iran đưa tin.
Về phía Washington, phái đoàn Mỹ sẽ do Phó tổng thống JD Vance dẫn đầu, cùng hai đặc phái viên của Tổng thống Donald Trump là Steve Witkoff và Jared Kushner, Ngoại trưởng Marco Rubio và Tư lệnh Bộ Tư lệnh trung tâm Mỹ (CENTCOM) Brad Cooper.
Nhóm này đang trên đường tới Islamabad, sau khi dừng tiếp nhiên liệu tại thủ đô Paris (Pháp).
Ông Vance là nhân vật cấp cao được bổ sung vào phái đoàn này. Một số nguồn tin cho biết Iran muốn làm việc với Phó tổng thống Mỹ, cũng như ưu tiên ông hơn những nhà đàm phán khác.
Theo các nguồn tin của CNN, cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Islamabad sẽ bao gồm cả hình thức trực tiếp và gián tiếp.
Đề xuất 15 điểm của Washington (đề xuất của phía Iran là 10 điểm) được cho là bao gồm việc Iran cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, bàn giao lượng uranium làm giàu ở mức cao, chấp nhận các giới hạn đối với năng lực quốc phòng và mở lại eo biển Hormuz.
Một nguồn tin tiết lộ hai bên nhiều khả năng sẽ thống nhất chương trình nghị sự cho các cuộc đàm phán thông qua bên trung gian Pakistan, sau đó dự kiến chuyển sang thảo luận trực tiếp vào cuối ngày.
Trước đây các vòng đàm phán giữa Mỹ và Iran chủ yếu diễn ra theo hình thức gián tiếp thông qua bên trung gian Oman, dù vẫn có một số cuộc tiếp xúc trực tiếp trong các cuộc đàm phán hạt nhân vào mùa xuân 2025.
Theo báo Nation (Thái Lan), ngày 29-4, Bộ Tư pháp Thái Lan chính thức phê duyệt lệnh đặc xá cho cựu Thủ tướng Thaksin Shinawatra. Ông sẽ rời nhà tù vào ngày 11-5 tới mà không phải đeo vòng giám sát điện tử.
Theo quyết định từ hội đồng đặc xá cấp Bộ Tư pháp, ông Thaksin (76 tuổi) nằm trong danh sách hơn 500 tù nhân đủ điều kiện được tự do trước thời hạn trong đợt này, do đã đủ điều kiện khi chấp hành đủ hai phần ba mức án tù một năm vì tội tham nhũng.
Dù vậy sau khi rời nhà tù trung tâm Klong Prem, ông sẽ chịu quản chế thêm 4 tháng, đến khi mãn hạn án vào ngày 9-9-2026. Trường hợp của ông Thaksin được chấp thuận không cần đeo thiết bị giám sát điện tử do thuộc diện cao tuổi và có bệnh nền, theo Nation.
Trong khi đó Hãng tin AFP đưa thông tin ông vẫn phải tuân thủ mọi điều kiện quản chế, bao gồm việc đeo vòng giám sát.
Theo các điều kiện tạm tha, ông phải trình diện cán bộ quản chế trong vòng 3 ngày sau khi được thả và tiếp tục báo cáo định kỳ. Ông cũng phải cư trú tại địa chỉ đã đăng ký ở Bangkok thông qua luật sư.
Trước đó, ông Thaksin đã vượt qua hai vòng xét duyệt ở cấp trại giam và cấp Cục Cải huấn. Cuộc họp ngày 29-4 là bước phê duyệt cuối cùng trong quy trình.
Theo báo Nation, quyết định tạm tha được đánh giá nhạy cảm về chính trị, trong bối cảnh ông Thaksin là nhân vật có ảnh hưởng lớn tại Thái Lan suốt hai thập niên qua và từng gây tranh cãi về quá trình giam giữ.
Tháng 9-2025, Tòa án Tối cao Thái Lan đã ra phán quyết ông phải thụ án một năm tù, sau khi xác định thời gian điều trị tại bệnh viện trước đó của ông không được tính là thời gian chấp hành án hợp pháp. Ông bắt đầu thi hành án tại nhà tù Klong Prem ngay sau phán quyết.
Ông Thaksin trở về Thái Lan năm 2023, sau nhiều năm sống lưu vong. Bản án ban đầu sau đó được giảm còn một năm nhờ lệnh ân xá hoàng gia, giúp ông đủ điều kiện xin tạm tha theo quy định.
Một quan chức Mỹ hôm 1/5 nói với hãng thông tấn AFP rằng tàu sân bay USS Gerald R. Ford của nước này đã rời khỏi Trung Đông và hiện ở khu vực do Bộ tư lệnh lực lượng Mỹ tại châu Âu (EUCOM) phụ trách.
Khu vực thuộc trách nhiệm của EUCOM trải dài khắp châu Âu, vùng Kavkaz, Iceland và Nga, bao gồm 50 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Quan chức Mỹ cho biết hải quân nước này hiện còn 20 tàu ở Trung Đông, trong đó có hai tàu sân bay USS Abraham Lincoln và USS George H.W. Bush.
Thông tin xuất hiện sau khi báo Washington Post ngày 29/4 dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết chiến hạm Ford sẽ bắt đầu hành trình về nước trong vài ngày tiếp theo. Một người nói rằng chiến hạm này dự kiến cập cảng tại bang Virginia vào giữa tháng 5.
Bộ tư lệnh Trung Đông (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, chưa đưa ra bình luận.
Tàu sân bay Ford đã ở trên biển trong hơn 10 tháng và từng tham gia các hoạt động của Mỹ ở biển Caribe, nơi lực lượng nước này tập kích xuồng nghi chở ma túy, chặn tàu chở dầu nằm trong danh sách trừng phạt và mở cuộc đột kích nhằm bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro.
Chiến hạm sau đó được triển khai tới Trung Đông để hỗ trợ chiến dịch tấn công Iran. Hôm 12/3, hỏa hoạn bùng phát tại phòng giặt là trên tàu sân bay Ford khiến hai thủy thủ bị thương và khoảng 100 chiếc giường bị hư hại nghiêm trọng, theo quân đội Mỹ.
Chiến hạm này cũng được cho là đã gặp phải những vấn đề lớn về hệ thống nhà vệ sinh khi ở trên biển. Theo truyền thông Mỹ, nhà vệ sinh thường xuyên bị tắc và các thủy thủ phải xếp hàng dài để chờ đến lượt sử dụng.
Nhóm tác chiến tàu sân bay Ford rời căn cứ Norfolk ở bang Virginia từ cuối tháng 6/2025. Đây là đợt triển khai dài nhất của một tàu sân bay Mỹ trong nhiều thập kỷ.
Chuẩn đô đốc về hưu Mỹ Mark Montgomery từng cho biết trang thiết bị trên tàu sẽ bắt đầu hỏng hóc sau khoảng 8 tháng không được về cảng bảo dưỡng và sửa chữa.
Theo Washington Post, làm nhiệm vụ trên biển quá lâu không chỉ ảnh hưởng đến khả năng hoạt động trong tương lai của chính chiếc Ford, mà còn tác động đến mức độ sẵn sàng của những tàu chiến khác bởi các nhà máy của Mỹ có năng lực giới hạn.
USS Gerald R. Ford là siêu tàu sân bay của Mỹ, cũng là chiến hạm đắt nhất trong lịch sử hải quân nước này với mức giá bàn giao gần 13 tỷ USD. Tàu có thể chở 75 máy bay các loại, gồm tiêm kích F/A-18E/F, phi cơ tác chiến điện tử EA-18G, máy bay cảnh báo sớm và chỉ huy trên không E-2D, cùng nhiều loại trực thăng tuần tra và săn ngầm.
Nhóm chiến hạm hộ tống gồm các tàu khu trục USS Winston S. Churchill, USS Bainbridge, USS Mahan và USS Forrest Sherman, cùng ít nhất một tàu ngầm hạt nhân tấn công. Mỗi tàu có thể mang được hàng chục tên lửa các loại, được trang bị hệ thống cảm biến cho phép giám sát vùng trời và vùng biển rộng lớn xung quanh.
