Đây là thông tin được chia sẻ tại lễ tổng kết công tác phòng chống lao năm 2025 và phương hướng hoạt động năm 2026 diễn ra tại Hà Nội ngày 7-5.
Chia sẻ tại chương trình, TS.BS Đinh Văn Lượng, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương, cho biết trong năm 2025, Việt Nam phát hiện trên 119.000 bệnh nhân lao mới, mức cao nhất từ trước đến nay.
Tỉ lệ điều trị khỏi và hoàn thành điều trị duy trì ở mức 90%. Dù vậy, Chương trình Chống lao Quốc gia vẫn phải đối mặt với nhiều khó khăn.
Cụ thể, gánh nặng bệnh lao tại Việt Nam còn cao so với khu vực, đứng thứ 12/30 nước có gánh nặng bệnh lao, 10/30 nước có gánh nặng bệnh lao kháng thuốc cao nhất trên toàn cầu.
Mầm bệnh lao vẫn âm thầm lây lan trong cộng đồng. Năm 2024, Tổ chức Y tế Thế giới ước tính Việt Nam có 184.000 bệnh nhân lao mới, 9.400 bệnh nhân lao kháng thuốc và khoảng 12.000 người tử vong do lao hằng năm. Trong đó, TP.HCM hiện là địa phương phát hiện nhiều bệnh nhân lao nhất cả nước, với 20.000 ca mỗi năm.
“Ngoài ra, có tới gần 40% bệnh nhân lao chưa được phát hiện và báo cáo. Nguồn lực cho công tác phòng, chống lao tại một số địa phương còn chưa đáp ứng được nhu cầu”, TS Lượng nhấn mạnh.
Vì thế, năm nay Chương trình Chống lao xác định trọng tâm là phát hiện bệnh lao gắn với khám sức khỏe định kỳ cho người dân. Để triển khai hiệu quả giải pháp này, Bệnh viện Phổi Trung ương – Chương trình Chống lao Quốc gia đề xuất Bộ Y tế chỉ đạo tất cả các cơ sở y tế triển khai kịp thời, đồng bộ việc lồng ghép khám sàng lọc lao trong khám sức khỏe định kỳ hằng năm cho mỗi người dân.
Báo cáo về chương trình chống lao tại TP.HCM, đại diện Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch cho hay năm qua thành phố đã thực hiện sàng lọc lao gắn với khám sức khỏe định kỳ cho người dân. Thực hiện xây dựng đề án tham mưu cho Sở Y tế về việc tầm soát phát hiện sớm bệnh lao gắn với khám sức khỏe định kỳ. Hiện thành phố đang theo dõi, điều trị cho hơn 20.500 người mắc lao.
Dự kiến trong năm 2026, thành phố ưu tiên lựa chọn mô hình sàng lọc chẩn đoán sớm bệnh lao tùy theo từng khu vực như lồng ghép sàng lọc lao trong khám chữa bệnh cho người nguy cơ mắc lao cao và có triệu chứng nghi lao; khám sức khỏe định kỳ, các chương trình sức khỏe cộng đồng,… nhằm phát hiện sớm bệnh nhân lao để đưa vào điều trị kịp thời.
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương, Chương trình Chống lao Quốc gia vẫn đang đối mặt với những khó khăn, thách thức. “Gánh nặng bệnh lao tại Việt Nam còn cao so với khu vực, chúng ta vẫn là một trong những nước có gánh nặng bệnh lao kháng thuốc cao nhất thế giới. Hằng năm vẫn có hàng chục nghìn người tử vong do lao.
Tình trạng phát hiện muộn, bỏ sót ca bệnh trong cộng đồng vẫn còn cao. Nguồn lực cho công tác phòng, chống lao tại một số địa phương còn chưa đáp ứng được yêu cầu”, Thứ trưởng Nguyễn Thị Liên Hương nói.
Để tiến tới mục tiêu chấm dứt bệnh lao tại Việt Nam vào năm 2030, bà đề nghị tập trung một số nhiệm vụ trọng tâm như tổ chức nghiên cứu, đánh giá dịch tễ học bệnh lao, làm cơ sở khoa học cho việc hoạch định chính sách và phân bổ nguồn lực hiệu quả; củng cố, nâng cao năng lực của các bệnh viện lao/bệnh viện phổi của các địa phương.
Bên cạnh đó cần tăng cường phát hiện lao trong công tác khám chữa bệnh, coi đây là nhiệm vụ thường quy của tất cả các cơ sở y tế, cả công lập và ngoài công lập.
Tối 5-5, Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP.HCM) cho biết hiện đang tiếp nhận và điều trị cho bé trai N.G.K. (sinh năm 2024) nghi bị mẹ ruột và người tình bạo hành tại xã Hòa Hiệp (TP.HCM).
Hiện bé K. đã qua cơn nguy kịch.
Đại diện bệnh viện cũng cho biết thêm, bé được các bác sĩ chẩn đoán đa chấn thương với các tổn thương gồm: dập lách, dập gan, đứt tụy, tổn thương thận; gãy cũ xương cẳng tay trái; kèm theo thiếu máu mạn tính và rối loạn đông máu.
Trước đó cùng ngày, lãnh đạo UBND xã Hòa Hiệp cho biết cơ quan công an đã khởi tố vụ án để điều tra vụ bé trai 2 tuổi trên địa bàn bị bạo hành nghiêm trọng gây hôn mê, đa chấn thương.
Nạn nhân được xác định là bé N.G.K. Cơ quan công an đã tạm giam N.T.T.T. (33 tuổi, mẹ ruột bé trai) và D.C. (30 tuổi, người tình của bà T.) để tiếp tục điều tra.
Làm việc với cơ quan chức năng, C. khai sáng 2-5 có gọi bé K. dậy ăn sáng nhưng bé trai khóc nên đã lấy cây tre đánh vào chân cháu bé.
Chiều cùng ngày, C. và T. tiếp tục dùng cây tre đánh vào lưng và đầu bé trai.
Khi thấy K. mệt mỏi, đầu chảy máu, cả hai đi mượn tiền để đưa cháu bé đến bệnh viện. Tuy nhiên lúc này người dân phát hiện bé trai bị đánh nên trình báo cơ quan chức năng địa phương.
Ngày 9-5, Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ phối hợp Hội Nhi khoa Việt Nam tổ chức Hội nghị khoa học nhi khoa khu vực Đồng bằng sông Cửu Long mở rộng lần thứ 10.
Tham dự và chia sẻ kinh nghiệm trong lĩnh vực nhi khoa có GS.TS Phạm Nhật An - Phó chủ tịch Hội Nhi khoa Việt Nam, cùng hơn 700 thầy thuốc đến từ các bệnh viện, trường đại học, cao đẳng chuyên ngành nhi trên cả nước.
Tại hội nghị, đề tài "Cập nhật gánh nặng bệnh tật và vắc xin phòng bệnh tay chân miệng" của TS.BS Lê Nguyễn Thanh Nhàn - Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP.HCM) thu hút sự quan tâm của nhiều người.
Theo báo cáo, tình hình dịch tay chân miệng ở trẻ em năm nay đang rất "nóng" tại các tỉnh phía Nam với trên 18.000 ca mắc, đã có 8 trường hợp tử vong tại khu vực này.
Để giảm gánh nặng bệnh tật và nguy cơ tử vong của bệnh tay chân miệng, theo báo cáo hiện nay nhiều nước lân cận đang sử dụng vắc xin phòng tay chân miệng đạt hiệu quả phòng bệnh và an toàn.
Theo nhà sản xuất, vắc xin này được đánh giá bảo vệ 100% đối với chủng EV - A71 và hiệu quả miễn dịch kéo dài 5 năm. Trẻ từ 2 tháng tuổi đến dưới 2 tuổi theo khuyến cáo nên tiêm 3 mũi; trẻ từ 2 tuổi đến dưới 6 tuổi tiêm 2 mũi.
Theo tiến sĩ Nhàn, tại Việt Nam, vào tháng 3-2026, Bộ Y tế đã cấp phép lưu hành đối với vắc xin B4 (Envacgen), đây cũng là vắc xin được Hội Sơ sinh Đài Loan khuyến cáo sử dụng phòng bệnh tay chân miệng cho trẻ em.
Tại hội nghị còn có nhiều bài báo cáo khoa học chuyên sâu của các chuyên gia nhi khoa đến từ Hà Nội, TP.HCM và các tỉnh, thành khu vực phía Nam. Trong đó có các báo cáo khoa học đề cập đến những vấn đề "nóng" trong lĩnh vực nhi khoa: sốt xuất huyết, vắc xin phòng bệnh, tăng huyết áp ở trẻ sơ sinh, viêm phổi, chăm sóc toàn diện trẻ sinh non...
Bác sĩ chuyên khoa II Ông Huy Thanh - Giám đốc Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ, chia sẻ đây là cơ hội để các đồng nghiệp miền Tây Nam Bộ chia sẻ, học hỏi kinh nghiệm từ các chuyên gia lĩnh vực nhi khoa từ Hà Nội, TP.HCM. Vì vậy dù khó khăn, thách thức nhưng qua 10 lần tổ chức, hội nghị vẫn nhận được sự quan tâm của các thầy thuốc của cộng đồng nhi khoa.
Ngày 13/5, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Ninh Bình cho biết, các bác sĩ của đơn vị vừa cứu sống một bệnh nhi nguy kịch vì tai nạn giao thông.
Trước đó, em T.V.A. (15 tuổi, trú xã Yên Mô, Ninh Bình) gặp tai nạn khi điều khiển xe gắn máy đâm vào bồn hoa dẫn đến sốc chấn thương - đa chấn thương. Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nguy kịch: suy hô hấp, suy tuần hoàn, toàn thân có nhiều vết trầy xước, bụng đau, chướng và căng như gỗ.
Qua thăm khám, các bác sĩ tiên lượng nặng, nhanh chóng can thiệp cấp cứu đặt ống nội khí quản, bóp bóng có oxy, an thần, giảm đau, truyền dịch chống sốc, cầm máu cho bệnh nhân.
Các kết quả cận lâm sàng ghi nhận bệnh nhân có tình trạng đụng dập nhu mô phổi hai bên, tràn khí - tràn máu màng phổi hai bên; có nhiều khí và dịch tự do ổ bụng, theo dõi vỡ tạng rỗng.
Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Ninh Bình đã kích hoạt báo động đỏ, hội chẩn liên chuyên khoa cấp cứu cho người bệnh. Quá trình phẫu thuật mở ổ bụng bệnh nhân, bác sĩ ghi nhận tình trạng vỡ dạ dày với hai đường vỡ lớn dài 12-15cm ở mặt trước và mặt sau, trong ổ bụng có rất nhiều thức ăn bẩn.
Bệnh nhân được cắt phần dạ dày tổn thương và khâu phục hồi, làm sạch ổ bụng sau đó dẫn lưu ra ngoài. Cuộc phẫu thuật kéo dài 5 tiếng, sau đó bệnh nhân được chuyển về Khoa Hồi sức tích cực – Chống độc theo dõi điều trị.
Sau 5 ngày điều trị tích cực, bệnh nhân được cai máy thở thành công, giảm và cắt dần thuốc vận mạch. Sau 10 ngày, tình trạng bệnh nhân dần ổn định, được rút các sonde dẫn lưu ổ bụng, tập ăn trở lại. Các bác sĩ chuyển bệnh nhân về Khoa Ngoại nhi tiếp tục điều trị.
Sau gần một tháng, sức khỏe bệnh nhân đã ổn định, ăn uống, tiêu hóa tốt. Hành trình cứu sống bệnh nhân được xem như một kỳ tích đối với cả người bệnh và người nhà.