Trong thông báo công bố hôm 1/5, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết đã phê duyệt thương vụ bán cho Qatar “dịch vụ tiếp tế cho các tổ hợp phòng không Patriot” với trị giá 4,01 tỷ USD, cùng loạt rocket thuộc Hệ thống Sát thương Chính xác Tiên tiến (APKWS) giá 992,4 triệu USD.
Mỹ cũng duyệt bán cho Kuwait “hệ thống chỉ huy tác chiến tích hợp” trị giá 2,5 tỷ USD, đồng thời thông qua các thương vụ bán rocket APKWS cho Israel và Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất với trị giá lần lượt là 992 triệu USD và 147 triệu USD.
Số lượng khí tài và mức giá cuối cùng sẽ được chốt trong quá trình đàm phán giữa bên mua với nhà cung cấp.
Thông thường, quốc hội Mỹ sẽ có 30 ngày kể từ khi nhận thông báo để quyết định có chặn thương vụ hay không. Nếu không gặp sự phản đối từ quốc hội Mỹ, hợp đồng sẽ được trình lên Tổng thống Donald Trump ký duyệt.
Tuy nhiên, Ngoại trưởng Marco Rubio xác định rằng “đang có tình trạng khẩn cấp” buộc chính phủ Mỹ đẩy nhanh quy trình, bỏ qua khâu xét duyệt tại quốc hội để có thể nhanh chóng cung cấp vũ khí cho đồng minh.
Mỹ – Israel ngày 28/2 tấn công hàng loạt mục tiêu ở Iran, khiến xung đột bùng phát và lan ra khắp Trung Đông. Tehran sau đó đáp trả với chiến dịch trả đũa, tập kích tên lửa và máy bay không người lái (UAV) vào hàng loạt cơ sở quân sự của Washington tại khu vực, cũng như hạ tầng của nhiều quốc gia vùng Vịnh.
Bloomberg hôm 30/3 ước tính Iran đã phóng gần 1.200 tên lửa đạn đạo và 4.000 máy bay không người lái (UAV) tự sát dòng Shahed nhằm vào lãnh thổ các nước láng giềng. Số liệu dựa trên thống kê do giới chức các quốc gia vùng Vịnh công bố, vốn được đánh giá là chưa đầy đủ.
Giới chuyên gia đánh giá xung đột đã bào mòn đáng kể nguồn lực của Mỹ, Israel và các đồng minh khu vực, trong đó tiêu hao nghiêm trọng nhất là tên lửa phòng không.
“Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh đã khai hỏa ít nhất 2.400 quả đạn đánh chặn, thậm chí nhiều hơn, để đối phó tên lửa đạn đạo Iran trong hơn một tháng xung đột. Phần lớn trong số này là đạn PAC-3 và PAC-2 GEM-T của tổ hợp Patriot.”, cây bút Gerry Doyle của Bloomberg cho hay.
Dữ liệu từ các Thỏa thuận Bán Vũ khí Quân sự Nước ngoài (FMS) được Bộ Ngoại giao Mỹ phê duyệt, cũng như ước tính của 3 chuyên gia và một nguồn tin giấu tên am hiểu tình hình, cho thấy các nước vùng Vịnh sở hữu chưa đến 2.800 tên lửa Patriot trước khi xung đột bùng phát.
Tài liệu FMS chỉ cho thấy lượng tên lửa được khách hàng đề xuất mua hoặc Bộ Ngoại giao Mỹ duyệt bán, trong khi số vũ khí bàn giao trên thực tế có thể thấp hơn. Nỗ lực bù đắp tiêu hao tên lửa của các nước vùng Vịnh cũng được đánh giá là rất khó khăn, do nhu cầu cao và hạn chế về tốc độ chế tạo.
“Nếu không có sự hỗ trợ tích cực của Mỹ, hầu hết quốc gia vùng Vịnh sẽ không còn gì để tự vệ”, Kelly Grieco, chuyên gia về chính sách quốc phòng tại Trung tâm Stimson có trụ sở tại Mỹ, cảnh báo.
Ngày 14-5, Tổng thống Brazil Lula da Silva lên tiếng ủng hộ việc áp đặt các hạn chế đối với việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong các tiến trình bầu cử, đồng thời cảnh báo nguy cơ thao túng hình ảnh, giọng nói và thông tin chính trị bằng công nghệ số.
Phát biểu tại lễ bàn giao nhà ở xã hội tại bang Bahia, Tổng thống Lula da Silva cảnh báo AI có thể trở thành công cụ phục vụ tin giả và lừa dối cử tri.
Ông cũng hoan nghênh lập trường của tân Chánh án Tòa án bầu cử tối cao Brazil (TSE), thẩm phán Kassio Nunes Marques, về việc sẽ áp dụng các biện pháp hạn chế sử dụng công cụ AI trong những ngày trước cuộc tổng tuyển cử sẽ diễn ra vào tháng 10 tới.
Ông Lula da Silva bày tỏ quan ngại về việc các công nghệ tạo hình ảnh và giọng nói giả có thể bị lợi dụng để phát tán các bài phát biểu hoặc thông điệp sai lệch của giới chính trị gia.
Mặc dù đánh giá AI là bước tiến quan trọng cho các lĩnh vực như y tế, giáo dục, khoa học và công nghệ, Tổng thống Brazil cho rằng cần có cuộc thảo luận sâu rộng nhằm xác định giới hạn sử dụng công nghệ này trong vận động tranh cử.
Ông cũng nhắc lại những khó khăn pháp lý từng khiến ông không thể tham gia tranh cử trong cuộc bầu cử năm 2018, đồng thời khẳng định chính trị cần dựa vào sự thật.
Brazil hiện được xem là quốc gia dẫn đầu Mỹ Latin về ứng dụng trí tuệ nhân tạo, nhờ quy mô thị trường lớn, hạ tầng điện toán đám mây phát triển và chiến lược AI quốc gia. AI đang được triển khai mạnh trong nông nghiệp, tài chính, y tế và thương mại điện tử ở Brazil.
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) thông báo tình trạng norovirus bùng phát trên du thuyền Caribbean Princess được báo cáo hôm 7.5 trong chuyến hành trình của con tàu qua vùng biển Caribbean từ ngày 28.4 đến ngày 11.5. Tính đến chiều 9.5 (giờ địa phương), con tàu đang ở phía bắc Cộng hòa Dominica trên đường đến Nassau ở Bahamas, theo chuyên trang CruiseMapper.
Nôn mửa và tiêu chảy là những triệu chứng chính của những người bị nhiễm norovirus trên du thuyền Caribbean Princess và cũng là những triệu chứng phổ biến nhất của virus này.
Hãng du thuyền Princess Cruises (có trụ sở tại Mỹ) cho hay "một số ít người báo cáo bị bệnh đường tiêu hóa nhẹ" và họ đã "nhanh chóng vệ sinh toàn bộ tàu và tăng cường các biện pháp khử khuẩn trong suốt hành trình".
Princess Cruises tuyên bố đã thực hiện các quy trình vệ sinh tăng cường, trong khi CDC cho hay hành khách và thành viên thủy thủ đoàn bị bệnh đã được cách ly và lấy mẫu phân để xét nghiệm.
Vào tháng 3, hơn 150 hành khách trên một tàu du lịch khác của Princess Cruises là Star Princess đã nhiễm norovirus, theo Đài Sky News.
Norovirus là nguyên nhân hàng đầu gây nôn mửa và tiêu chảy và có thể ảnh hưởng đến mọi lứa tuổi, theo CDC.
Norovirus chủ yếu lây lan qua tiếp xúc trực tiếp, nên các chuyến du lịch trên du thuyền, nơi có nhiều người ở gần nhau, dễ xảy ra dịch bệnh, theo hệ thống y tế công cộng NHS của Anh.
Rửa tay đúng cách và các bước đơn giản khác có thể giúp ngăn ngừa nhiễm và lây lan norovirus. Hầu hết người bệnh sẽ khỏi trong vòng 1-3 ngày, nhưng họ vẫn có thể lây lan virus trong vài ngày sau đó, theo CDC.
Ngày 16-5, ông Ebrahim Azizi, người đứng đầu Ủy ban An ninh Quốc gia thuộc Quốc hội Iran, cho biết Tehran đã chuẩn bị một cơ chế nhằm quản lý hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz theo một tuyến đường được chỉ định và cơ chế này sẽ sớm được công bố, theo Hãng tin Reuters.
Ông Azizi nói thêm rằng chỉ các tàu thương mại và các bên hợp tác với Iran mới được hưởng lợi từ cơ chế này. Ông cho biết Iran sẽ thu phí đối với các dịch vụ chuyên biệt được cung cấp theo cơ chế trên.
Hôm nay truyền hình nhà nước Iran tường thuật các nước châu Âu đang đàm phán với Tehran về việc cho tàu thuyền quá cảnh qua eo biển Hormuz, theo Hãng tin AFP.
"Sau khi tàu của các nước Đông Á, đặc biệt là Trung Quốc, Nhật Bản và Pakistan, đi qua, hôm nay chúng tôi nhận được thông tin cho thấy các nước châu Âu đã bắt đầu đàm phán với lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) để xin phép đi qua" - truyền hình nhà nước Iran đưa tin, song không nêu cụ thể quốc gia nào.
Ngày 16-5, Bộ trưởng Năng lượng Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) Suhail Al Mazrouei giải thích quyết định rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và nhóm OPEC+ của UAE là một lựa chọn mang tính chủ quyền và chiến lược, được đưa ra dựa trên đánh giá toàn diện về chính sách sản xuất cũng như năng lực trong tương lai của nước này.
Trong bài đăng trên mạng xã hội X, ông Mazrouei nhấn mạnh động thái này không mang động cơ chính trị và cũng không phản ánh bất kỳ sự chia rẽ nào với các đối tác.
Hồi cuối tháng 4, UAE thông báo sẽ rời OPEC vào ngày 1-5, giáng đòn mạnh vào nhóm các nước xuất khẩu dầu mỏ trong bối cảnh cuộc khủng hoảng năng lượng chưa từng có do xung đột Mỹ - Iran gây ra đang làm lộ rõ sự bất hòa giữa các quốc gia vùng Vịnh.
"Quyết định này không xuất phát từ các cân nhắc chính trị và cũng không phản ánh sự chia rẽ giữa UAE và các đối tác" - ông Mazrouei nói thêm.
Việc UAE - một trong những nhà sản xuất lớn nhất của nhóm - rút lui làm suy yếu khả năng kiểm soát nguồn cung dầu toàn cầu của OPEC, đồng thời làm sâu sắc thêm rạn nứt giữa UAE và nước láng giềng Saudi Arabia - quốc gia được xem là lãnh đạo trên thực tế của OPEC.
Ngày 16-5, tân Bộ trưởng Dầu mỏ Iraq Bassem Mohammed Khudair thông tin lượng dầu thô xuất khẩu của nước này qua eo biển Hormuz đã giảm xuống còn 10 triệu thùng trong tháng 4-2026, thấp hơn tới 90% so với mức thông thường 93 triệu thùng/tháng.
Iraq là thành viên sáng lập của OPEC và thường xuất khẩu phần lớn dầu thô qua eo biển Hormuz. Dầu mỏ chiếm khoảng 90% thu ngân sách của nước này, với sản lượng xuất khẩu trung bình 3,5 triệu thùng/ngày trước khi chiến sự bùng nổ.
Ngày 16-5, Israel tiến hành các cuộc không kích mới nhằm vào nhóm vũ trang Hezbollah ở miền nam Lebanon, chỉ một ngày sau khi hai bên đồng ý gia hạn thỏa thuận ngừng bắn thêm 45 ngày sau các cuộc đàm phán tại Washington.
"Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) bắt đầu tấn công các cơ sở hạ tầng của Hezbollah tại một số khu vực ở miền nam Lebanon" - quân đội Israel cho biết.
Hãng thông tấn NNA của Lebanon đưa tin các cuộc tấn công đã nhắm vào ít nhất 5 ngôi làng ở miền nam nước này, khiến người dân phải sơ tán về thành phố Sidon ở phía nam và thủ đô Beirut.
Trước đó, quân đội Israel đã cảnh báo người dân tại 9 ngôi làng thuộc khu vực Sidon và Nabatieh rời đi trước khi các cuộc tấn công diễn ra.
