Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cùng Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine hôm 29/4 điều trần trước Ủy ban Quân vụ Hạ viện về chiến lược của nước này trong xung đột với Iran.
Nghị sĩ John Garamendi, thành viên đảng Dân chủ, chỉ trích chính phủ Mỹ về xung đột. “Tổng thống Mỹ đã tự đẩy mình và đất nước sa lầy vào một cuộc chiến khác ở Trung Đông”, nghị sĩ Garamendi nói.
Bộ trưởng Hegseth lập tức đáp trả nghị sĩ Dân chủ, cho rằng “sự căm ghét” nhằm vào Tổng thống Donald Trump đã làm ông Garamendi “mù quáng trước sự thật về thành công của cuộc chiến và những rủi ro lịch sử mà ông Trump đang giải quyết”. “Ngài gọi đó là vũng lầy và giúp kẻ thù của chúng ta có tư liệu tuyên truyền. Tuyên bố này thật đáng xấu hổ”, ông nói.
Bộ trưởng Hegseth cho rằng Mỹ giờ đây sẽ có thỏa thuận tốt hơn và đảm bảo Iran không bao giờ có vũ khí hạt nhân. “Đây là cuộc chiến sinh tồn, nhằm bảo đảm sự an toàn của người dân Mỹ. Chính quyền tự hào về nỗ lực này”, ông cho hay.
Trong phiên điều trần, ông cũng kêu gọi quốc hội Mỹ phê duyệt ngân sách quân sự 1.500 tỷ USD và mô tả một số nhà lập pháp là “trở ngại lớn nhất” đối với nỗ lực chiến tranh của Mỹ. “Đối thủ lớn nhất mà chúng ta đối mặt vào lúc này là những lời lẽ liều lĩnh, vô dụng và mang tính thất bại của các đảng viên Dân chủ tại quốc hội, cũng như một số thành viên Cộng hòa”, ông nói.
Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ Jules Hurst trình bày với Ủy ban Quân vụ Hạ viện Mỹ rằng chi phí ước tính cho chiến dịch nhằm vào Iran hiện là 25 tỷ USD và đang tiếp tục tăng, chủ yếu từ đạn dược cùng các hoạt động vận hành, bảo trì và thay thế thiết bị.
Xung đột Trung Đông bùng phát ngày 28/2 khi Mỹ – Israel tấn công hàng loạt mục tiêu ở Iran. Tehran sau đó đáp trả với chiến dịch trả đũa nhằm vào hàng loạt cơ sở quân sự của Washington tại khu vực, cũng như hạ tầng của nhiều quốc gia vùng Vịnh.
Hai bên đạt lệnh ngừng bắn từ ngày 8/4 và đã gia hạn để đàm phán, nhưng chưa thể tìm được tiếng nói chung để đạt thỏa thuận chấm dứt hoàn toàn cuộc chiến.
Viện Doanh nghiệp Mỹ (AEI) đánh giá chiến dịch trả đũa của Iran khiến Mỹ thiệt hại ít nhất 5 tỷ USD, với hơn 100 mục tiêu trúng đòn tại 11 căn cứ. Trong số này có máy bay cảnh báo sớm E-3G bị phá hủy và nhiều phi cơ tiếp dầu hư hỏng ở căn cứ Prince Sultan tại Arab Saudi.
Các mục tiêu khác gồm trụ sở Bộ tư lệnh Hạm đội 5 hải quân Mỹ ở Bahrain, một đường băng trong căn cứ Al Udeid tại Qatar, nhiều nhà chứa máy bay và nhà kho thuộc căn cứ Ali Al Salem ở Kuwait, một kho đạn tại căn cứ Erbil ở Iraq, cùng kho nhiên liệu, nhà chứa máy bay và doanh trại ở căn cứ Al Dhafra của Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất.
Video đăng trên mạng xã hội hôm 6/4 và được chuyên trang quân sự Mỹ War Zone phân tích cho thấy phần đầu tên lửa đánh chặn thuộc Hệ thống Phòng thủ Tầm cao Giai đoạn cuối (THAAD) nằm tại bãi đất trống gần thành phố Suwayda, tây nam Syria.
Bộ phận này còn tương đối nguyên vẹn. Nắp che ở đầu tên lửa đã bung ra và để lộ cửa sổ của đầu dò ảnh nhiệt.
Thành phố Suwayda nằm cách biên giới với Jordan khoảng 40 km về phía bắc và Israel gần 90 km về phía đông. Mỹ dường như đang triển khai các khẩu đội THAAD tại hai quốc gia này, nhằm đối phó với các đòn tấn công bằng tên lửa đạn đạo từ Iran.
Lầu Năm Góc chưa bình luận về thông tin.
THAAD là một trong những lá chắn phòng thủ tên lửa hiện đại nhất trong biên chế quân đội Mỹ. Đây cũng là hệ thống phòng không duy nhất của Mỹ có khả năng chặn tên lửa đạn đạo từ tầm ngắn đến tầm xa ở giai đoạn cuối, khi chúng đang lao xuống mục tiêu, ở cả trong và ngoài khí quyển.
Tên lửa đánh chặn của tổ hợp THAAD có tầm bắn 200 km và trần bay 150 km, trang bị cảm biến ảnh nhiệt để bám bắt mục tiêu và phá hủy chúng bằng va chạm trực tiếp, không dùng thuốc nổ. Báo cáo ngân sách của Cơ quan Phòng thủ Tên lửa (MDA) thuộc Lầu Năm Góc cho thấy mỗi quả đạn THAAD có giá 12-15 triệu USD, tùy lô sản xuất.
Sau khi tên lửa rời bệ phóng và đạt độ cao tối ưu, bộ phận chiến đấu được gọi là "phương tiện tiêu diệt" sẽ tách khỏi tầng đẩy. Nắp che mũi, có nhiệm vụ bảo vệ đầu dò ảnh nhiệt và phần còn lại của phương tiện tiêu diệt trong quá trình tăng tốc, cũng sẽ tách ra.
"Phương tiện tiêu diệt còn nguyên vẹn cho thấy khả năng tên lửa đã gặp trục trặc, phóng xịt hoặc trượt mục tiêu. Chưa rõ ai đang nắm giữ các bộ phận này", Joseph Trevithick, biên tập viên của War Zone cho hay.
Chuyên gia Mỹ cảnh báo nguy cơ rò rỉ bí mật công nghệ nếu đầu dò tên lửa THAAD rơi vào tay đối thủ của Washington.
"Tiếp cận được đầu dò tên lửa THAAD, cũng như toàn bộ phương tiện tiêu diệt, sẽ giúp đối thủ hiểu biết thêm về năng lực của nó. Thông tin sau đó có thể được sử dụng để phát triển các phương pháp đối phó mới, cũng như kỹ thuật và chiến thuật nhằm làm suy giảm hiệu quả đánh chặn", Trevithick cho hay.
Một hệ thống THAAD hoàn chỉnh có giá khoảng một tỷ USD, gồm đài điều khiển, radar đa chức năng AN/TPY-2, thiết bị kỹ thuật và 6 bệ phóng với tổng cộng 48 đạn sẵn sàng khai hỏa, thường cần khoảng 100 binh sĩ vận hành.
Hàng loạt khẩu đội THAAD của Mỹ và đồng minh Trung Đông đã hứng đòn trả đũa từ Iran, trong đó ít nhất hai "radar mắt thần" AN/TPY-2 bố trí ở Jordan và Arab Saudi đã bị phá hủy hoàn toàn. Nguồn cung tên lửa THAAD của Mỹ dường như cũng không thể bù đắp cho tốc độ tiêu hao trong chiến sự, dẫn tới nguy cơ các tổ hợp tại đây bị cạn đạn nếu xung đột tiếp tục kéo dài.
Trung tâm Nghiên cứu Dư luận Toàn Nga (VTsIOM), tổ chức nghiên cứu xã hội học và thăm dò ý kiến công chúng lâu đời và lớn nhất tại Nga, ngày 24/4 công bố khảo sát dư luận được thực hiện từ ngày 13/4 đến 19/4, lấy ý kiến của khoảng 1.600 người mỗi ngày trên 80 vùng ở Nga.
Kết quả thăm dò cho thấy tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Nga Vladimir Putin giảm tuần thứ 7 liên tiếp, xuống 65,6%, mức thấp nhất kể từ khi Nga phát động chiến dịch ở Ukraine hồi tháng 2/2022.
Tỷ lệ ủng hộ ông Putin tăng vọt sau khi chiến sự Ukraine bùng phát, từ 64,3% lên gần 80% vào tháng 3/2022. Theo VTsIOM, con số này duy trì trên 75% trong phần lớn thời gian chiến sự, dù từng có vài đợt giảm ngắn sau khi Nga công bố lệnh động viên một phần hồi năm 2022.
Đến đầu tháng 3, tỷ lệ ủng hộ ông Putin là 73,3% và liên tiếp giảm trong những tuần sau đó. VTsIOM cho biết khi tỷ lệ tín nhiệm với cá nhân Tổng thống Nga cũng giảm từ hơn 77% xuống 71% trong cùng giai đoạn.
Trong thăm dò mới, hơn 24% số người được hỏi nói rằng họ "không tin tưởng" ông Putin, hơn 31% "không tán thành các hoạt động của chính phủ".
VTsIOM không nêu nhận định về lý do tỷ lệ ủng hộ ông Putin giảm trong gần hai tháng qua. Tổng thống Nga hồi tuần trước yêu cầu các quan chức cấp cao tìm cách tái khởi động nền kinh tế sau hai tháng đầu năm suy giảm.
Tỷ lệ tín nhiệm Thủ tướng Mikhail Mishustin cũng giảm xuống 53,8%, trong khi mức tín nhiệm với Phó chủ tịch Hội đồng An ninh Liên bang Nga Dmitry Medvedev, người thường xuyên đưa ra các tuyên bố cứng rắn với phương Tây, tăng lên 36,8%.
Tổng thống Putin tái đắc cử nhiệm kỳ thứ 5 trong cuộc bầu cử hồi năm 2024. Nếu hoàn tất nhiệm kỳ 6 năm vào năm 2030, ông Putin sẽ vượt Josef Stalin để trở thành lãnh đạo Nga tại nhiệm lâu nhất kể từ thời Catherine Đại đế. Về lý thuyết, ông có thể tiếp tục tranh cử thêm một nhiệm kỳ nữa và lãnh đạo nước Nga đến năm 2036.
Khi ông Putin bắt đầu lên nắm quyền từ năm 2000, nước Nga đang trải qua giai đoạn khó khăn, với tăng trưởng GDP âm suốt gần thập kỷ, chính phủ luôn trong tình trạng khủng hoảng ngân sách và chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong GDP toàn cầu.
Sau 4 nhiệm kỳ tổng thống và một nhiệm kỳ thủ tướng, ông Putin đã giúp Nga thay đổi trên nhiều lĩnh vực. Trong 10 năm kể từ 1999 đến 2008, GDP Nga tăng 94% và GDP bình quân đầu người tăng lên gấp đôi. Tỷ trọng của Nga trong kinh tế toàn cầu cũng tăng từ 2% lên khoảng 4%.
Tuy nhiên, các lệnh trừng phạt của phương Tây liên quan đến chiến sự Ukraine trong hơn 4 năm qua đã khiến nền kinh tế Nga gặp nhiều khó khăn, trong khi chi tiêu cho quân sự không ngừng tăng.
Năm 2024, Ngân hàng Trung ương Nga đã mạnh tay tăng lãi suất cơ bản lên mức 21% trong một nỗ lực quyết liệt nhằm hạ nhiệt nền kinh tế đang phát triển quá nóng do chi tiêu quân sự. Động thái này đã vấp phải làn sóng chỉ trích từ giới lãnh đạo doanh nghiệp, những người cảnh báo rằng chi phí đi vay cao ngất ngưởng sẽ kìm hãm đà tăng trưởng.
Cơ quan này hôm 24/4 hạ lãi suất cơ bản từ mức 15% xuống 14,5%, đợt cắt giảm thứ 8 liên tiếp kể từ khi bắt đầu thực hiện chính sách nới lỏng tiền tệ, đảo ngược động thái từng nâng chi phí đi vay lên mức cao nhất trong hai thập kỷ trước đó nhằm kiềm chế tình trạng lạm phát tăng vọt.
Theo Đài CNN, chia sẻ trên kênh CBS, Tổng thống Mỹ Donald Trump mô tả phu nhân của ông, bà Melania Trump, đã có "một trải nghiệm chấn động" khi tiếng súng vang lên ở dạ tiệc báo chí Nhà Trắng hôm 25-4.
"Một âm thanh đáng sợ" - ông Trump mô tả lại phản ứng đầu tiên của bà Melania Trump.
Khi lực lượng an ninh lao về phía Tổng thống Mỹ và Đệ nhất phu nhân đang ngồi, bà ngay lập tức thẳng người, mắt nhìn về phía trước, rồi cúi xuống gầm bàn. Sau đó Tổng thống và Phu nhân cùng các nhân vật khác được hộ tống ra khỏi phòng đến một địa điểm an toàn hơn.
Đây là lần đầu tiên bà Melania Trump ở bên cạnh chồng khi ông được Mật vụ Mỹ sơ tán khẩn cấp.
Trước đó bà chỉ biết về các vụ ám sát hụt nhằm vào ông Trump tại Butler (Pennsylvania) và ở sân golf West Palm Beach (Florida) qua truyền hình, khi đang ở thành phố khác.
"Tôi đã trải qua chuyện này vài lần, còn bà ấy thì chưa, ít nhất là ở mức độ như thế này. Nhưng bà ấy đã xử lý rất tốt", ông Trump nói, đồng thời cho biết đã xem lại video và thấy bà Trump "rất bối rối" trước những gì xảy ra.
Khi được hỏi liệu bà Melania có sợ hãi hay không, ông Trump nói rằng "không ai thích bị nói rằng họ sợ hãi, nhưng ai mà lại không sợ hãi khi gặp phải tình huống như vậy".
Khoảng 2 tiếng sau vụ nổ súng, Đệ nhất phu nhân Mỹ xuất hiện trước công chúng tại phòng họp báo ở Nhà Trắng và rõ ràng là bà chưa hết bàng hoàng bởi những gì đã xảy ra.
Trên thực tế, an ninh vẫn luôn là mối quan tâm hàng đầu của bà Trump, sau vụ chồng bà bị ám sát hụt ở Bulter. Sau vụ việc đó, bà đã đưa ra một tuyên bố kêu gọi sự đoàn kết, tình yêu thương và lòng tốt vượt lên trên chính trị.
Bộ phim tài liệu Melania ra mắt hồi đầu năm nay nhấn mạnh sự chú ý đặc biệt của Đệ nhất phu nhân Mỹ với công tác đảm bảo an ninh. Bà liên tục đặt câu hỏi về mức độ an toàn trong lễ diễu hành nhậm chức của ông Trump, và thừa nhận bà có những lo ngại.
Bất chấp những sự kiện đã diễn ra, Đệ nhất phu nhân Melania Trump sẽ tiếp tục trở thành tâm điểm chú ý khi bà cùng Tổng thống Donald Trump đón tiếp Vua Charles III và Hoàng hậu Camila của Anh trong chuyến thăm cấp nhà nước đến Mỹ trong tuần này.
