“Ngay cả khi được trao quyền rộng, thành phố vẫn khó tạo bứt phá nếu không khơi lại tinh thần dám nghĩ, dám làm”, TS Huỳnh Thế Du, Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, nói tại hội thảo tham vấn về dự thảo Luật Đô thị đặc biệt cho TP HCM do UBND TP HCM phối hợp với Đại học Quốc gia TP HCM tổ chức, ngày 4/4.
Theo ông Du, khoảng một thập niên qua TP HCM không thiếu cơ chế đặc thù, song các chính sách chưa tạo động lực tăng trưởng rõ rệt, thậm chí vai trò, đóng góp của thành phố có xu hướng giảm.
Dẫn số liệu, ông cho biết năm 2001, vùng Đông Nam Bộ chiếm 37,6% GDP cả nước, hiện còn 31,1%; trong khi vùng Đồng bằng sông Hồng từ khoảng 25% đã vươn lên dẫn đầu. Cách đây 20-25 năm, khu vực TP HCM (gồm Bà Rịa – Vũng Tàu, Bình Dương cũ) đóng góp khoảng 50% thu ngân sách, nay còn khoảng một phần ba.
Diễn biến này cũng thể hiện qua các giai đoạn áp dụng cơ chế đặc thù. Khi ban hành Nghị quyết 54 năm 2017, vùng TP HCM chiếm khoảng 27% GDP cả nước; sau 5-6 năm triển khai, tỷ trọng giảm còn 24,5% và đến năm 2020 còn 23,1%.
Liên hệ giai đoạn đầu Đổi mới, TS Huỳnh Thế Du cho rằng TP HCM từng tăng trưởng mạnh nhờ cách làm linh hoạt, “phá rào” trước những ràng buộc chưa phù hợp. “Luật Đô thị đặc biệt hay việc nới khung thể chế chỉ là điều kiện cần, vấn đề là cách làm và vận hành thực tế của bộ máy”, ông nói.
Theo chuyên gia này, điểm mấu chốt nằm ở “thể chế phi chính thức” – cách hệ thống thực sự vận hành, từ phối hợp giữa các cơ quan, xử lý công việc đến tinh thần dám làm và mức độ linh hoạt trong thực thi – có thể chiếm tới 80% động lực đổi mới.
TS Du lưu ý nếu chỉ hoàn thiện quy định trên giấy mà không thay đổi cách vận hành, hiệu quả sẽ hạn chế. Vì vậy, cùng với xây dựng luật, TP HCM cần khơi lại tinh thần chủ động, dám nghĩ, dám làm trong đội ngũ thực thi.
“Giả định TP HCM có quyền như Singapore, tôi vẫn lo ngại nếu cách làm không thay đổi”, ông nói, dẫn lại việc thành phố đã trải qua nhiều cơ chế như Nghị quyết 54, 98 nhưng chưa tạo được bứt phá rõ rệt.
Đồng quan điểm, TS Huỳnh Thanh Điền, Trường Đại học Nguyễn Tất Thành, cho rằng để luật phát huy hiệu quả cần hướng tới mục tiêu: thành phố phải “được làm, làm được và dám làm”, đồng thời triển khai nhanh, sáng tạo và hiệu quả.
Theo ông, dự thảo luật cần thiết kế cơ chế để TP HCM chủ động triển khai các nhiệm vụ cụ thể, kể cả ban hành quy định với những nội dung pháp luật hiện hành chưa đề cập. Tuy nhiên, quyền hạn phải đi kèm năng lực thực thi và trách nhiệm, do đó cần cơ chế bảo vệ cán bộ, nhất là người trực tiếp ra quyết định.
TS Điền nhấn mạnh điểm nghẽn hiện nay nằm ở khâu tổ chức thực hiện, khi chủ trương, định hướng cơ bản đã rõ. Vì vậy, dự thảo cần bổ sung các công cụ hỗ trợ như quy hoạch, kiến tạo không gian phát triển, liên kết vùng, đồng thời cho phép thành phố chủ động với các lĩnh vực mới.
Về tài chính, ông đề xuất tăng quyền tự chủ tài khóa, cho phép TP HCM chủ động thu – chi, áp dụng một số khoản thu đặc thù và sử dụng các công cụ huy động vốn như trái phiếu, quỹ hạ tầng.
Ngoài ra, cần đột phá trong hợp tác công tư, mở rộng sang hạ tầng số, không gian ngầm và các lĩnh vực mới, cùng cơ chế tài chính cho đổi mới sáng tạo. Thành phố cũng cần chủ động hơn về tổ chức bộ máy, chính sách tiền lương để thu hút nhân lực chất lượng cao.
Bộ Chính trị đã đồng ý cho TP HCM xây dựng Luật Đô thị đặc biệt, tương tự Luật Thủ đô. Thành phố dự kiến hoàn tất dự thảo trong tháng 4, sau đó tổ chức các hội thảo, lấy ý kiến từ tháng 5 đến tháng 6 trước khi trình Quốc hội khóa XVI xem xét vào cuối năm 2026.
Theo Phó chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Mạnh Cường, thành phố không chỉ dừng ở bổ sung cơ chế đặc thù mà hướng tới luật hóa các chính sách ở mức cao nhất, đủ sức giải phóng nguồn lực và tạo động lực tăng trưởng mới.
TP HCM xác định ba nguyên tắc khi xây dựng luật. Thứ nhất, trao quyền tự chủ toàn diện theo phương châm “địa phương quyết – địa phương làm – địa phương chịu trách nhiệm”. Thứ hai, luật hóa các vấn đề thực tiễn chưa có hành lang pháp lý như quản lý không gian ngầm, tài sản công, đường sắt đô thị, phát triển trung tâm tài chính, thu hút nhân tài. Thứ ba, thể chế hóa các cơ chế đặc thù, biến lợi thế riêng của thành phố thành quy định pháp luật để phát huy hiệu quả.
Chiều 24.4, tại Bệnh viện Quân y 175, Báo Tuổi Trẻ phối hợp với Văn phòng Bộ Y tế tổ chức họp báo công bố chương trình "Vì một Việt Nam khỏe mạnh". Chương trình với thông điệp "người dân khỏe mạnh là nền tảng của một quốc gia thịnh vượng", kỳ vọng nâng cao nhận thức cộng đồng, thúc đẩy chăm sóc sức khỏe theo vòng đời và góp phần xây dựng hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe bền vững.
Mở đầu họp báo, ông Trần Xuân Toàn, Phó tổng biên tập Báo Tuổi Trẻ, nhấn mạnh chương trình được xây dựng dựa trên ba trụ cột chính.
Thứ nhất là nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi, thông qua các nội dung truyền thông trên nhiều nền tảng. Mục tiêu giúp người dân hiểu rằng giữ gìn sức khỏe là một lựa chọn hằng ngày, không chỉ là phản ứng khi đã mắc bệnh.
Thứ hai là kết nối hệ sinh thái y tế, đưa dịch vụ y tế đến gần người dân hơn với sự đồng hành của Bộ Y tế và Sở Y tế TP.HCM. Góp phần hiện thực hóa mục tiêu mỗi người dân được quản lý, chăm sóc sức khỏe liên tục và toàn diện.
Thứ ba là tạo lập các nền tảng tương tác và lan tỏa cộng đồng, khuyến khích sự tham gia rộng rãi của người dân trong các hoạt động chăm sóc sức khỏe chủ động.
Trong năm 2026, chương trình sẽ triển khai chuỗi hoạt động, gồm: chuyên trang "cẩm nang sống khỏe"; các hội thảo, podcast, talkshow chuyên đề; minigame tương tác cộng đồng; sự kiện "10.000 bước chân - thay đổi cuộc sống"; và hoạt động "chuyến xe sức khỏe".
"Đây không chỉ là một chương trình truyền thông, mà là nỗ lực thúc đẩy tư duy mới về sức khỏe quốc gia - phù hợp định hướng Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị về chăm sóc sức khỏe nhân dân, chuyển từ chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe toàn diện, lấy người dân làm trung tâm", ông Trần Xuân Toàn cho biết.
Phát biểu tại họp báo, GS-TS Phan Trọng Lân, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, nhấn mạnh chương trình có ý nghĩa quan trọng khi thúc đẩy chuyển đổi cách tiếp cận chăm sóc sức khỏe, từ tập trung khám chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh, bảo vệ và nâng cao sức khỏe toàn diện theo vòng đời.
Theo ông, thay vì chờ đến khi người dân mắc bệnh mới can thiệp, cần giữ cho người dân khỏe mạnh ngay từ đầu, phát hiện sớm nguy cơ, can thiệp kịp thời và quản lý sức khỏe liên tục. Mục tiêu không chỉ là điều trị hiệu quả mà còn ngăn ngừa bệnh tật, giúp người dân sống khỏe, sống lâu và có chất lượng hơn.
Ông cho biết ban cố vấn sẽ tham gia định hướng nội dung truyền thông sức khỏe theo hướng khoa học, có kiểm chứng, phù hợp thực tiễn; đồng thời làm cầu nối giữa chuyên môn và truyền thông để người dân dễ hiểu, dễ áp dụng vào thực tế.
Ông kỳ vọng chương trình "Vì một Việt Nam khỏe mạnh" sẽ trở thành kênh thông tin tin cậy, giúp người dân hiểu đúng, hành động đúng và chủ động hơn trong chăm sóc sức khỏe.
Sau cuộc họp báo đã diễn ra hội thảo "Kinh tế bạc thúc đẩy hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe". Đây cũng là hoạt động mở đầu cho dự án "Vì một Việt Nam khỏe mạnh".
Ngày 21/4, ông Trần Văn Hưng, Phó giám đốc Đài Khí tượng Thủy văn Nam Bộ, cho biết thông thường mùa mưa tại TP HCM và các tỉnh phía Nam bắt đầu trong khoảng 10-20/5. Năm nay, mưa có thể đến sớm ngay đầu tháng 5, do ảnh hưởng gió mùa tây nam.
Theo ông Hưng, các cơn mưa chuyển mùa thường đi kèm giông, sét, lốc xoáy, thậm chí mưa đá, người dân cần chủ động phòng tránh.
Năm ngoái, TP HCM ghi nhận trận mưa đầu mùa lớn nhất trong 8 năm vào ngày 10/5, kéo dài khoảng 90 phút, lượng mưa gần 230 mm, gây ngập sâu tại nhiều khu vực trũng thấp.
Những ngày qua, Nam Bộ xuất hiện nắng nóng gay gắt do áp thấp nóng phía tây mở rộng. Nhiệt độ tại một số khu vực như Thới An, Hóc Môn, Củ Chi, Gò Vấp, Thuận An, Thủ Dầu Một (Bình Dương cũ) lên 37-38 độ C; cảm nhận thực tế ngoài trời tại khu vực nội đô cao hơn do hiệu ứng bêtông, nhà cao tầng.
Dự báo, ngày 29-30/4, trung tâm TP HCM và các huyện vùng ven như Hóc Môn, Bình Chánh có khả năng xuất hiện mưa giông với xác suất 50-70%. Mưa xảy ra trong thời gian ngắn trên nền nhiệt cao có thể khiến thời tiết thêm oi bức, ngột ngạt.
Ngày 25.4, tức mùng 9.3 âm lịch, thời tiết tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng (Phú Thọ) có nắng nhẹ, thuận lợi cho người dân và du khách về Giỗ tổ Hùng Vương năm 2026.
Ngay từ sáng sớm, nhiều ngả đường dẫn về khu vực trung tâm lễ hội Đền Hùng đã tấp nập người và xe. Hàng vạn người sải bước trên tuyến đường từ cổng chính vào trung tâm lễ hội, qua Đền Hạ, Đền Trung, Đền Thượng, Đền Giếng.
Trong hôm nay, nhiều hoạt động văn hóa đã và sẽ diễn ra như: lễ hội đền Tam Giang năm 2026, giải bơi chải tỉnh Phú Thọ năm 2026, đặc biệt là chương trình bắn pháo hoa tầm cao vào tối cùng ngày tại cầu đi bộ công viên Văn Lang.
Số liệu cập nhật mới nhất bởi ban tổ chức, tính từ tháng giêng đến nay đã có khoảng 4 triệu lượt khách về với Đền Hùng để Giỗ tổ Hùng Vương.
Giỗ tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng và Tuần văn hóa, du lịch Đất Tổ năm Bính Ngọ 2026 diễn ra từ ngày 17 - 26.4, tại Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hùng và các xã, phường trong tỉnh Phú Thọ.
Để đảm bảo an ninh trật tự, Công an tỉnh Phú Thọ đã xây dựng phương án, huy động hơn 1.000 cán bộ, chiến sĩ, cùng các loại trang thiết bị hiện đại nhằm bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn cho lễ Giỗ tổ Hùng Vương - Lễ hội đền Hùng và Tuần văn hóa - du lịch Đất Tổ năm 2026.
Ngoài lực lượng công khai, công an tỉnh còn bố trí hàng trăm cán bộ, chiến sĩ hóa trang tổ chức tuần tra, canh gác 24/24, nhằm ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật.
Bên cạnh đó, hệ thống camera an ninh thế hệ mới được lắp đặt tại các ngã ba, ngã tư, trên các trục đường giao thông và khu vực Đền Hùng, giúp ghi nhận hình ảnh, phân tích dữ liệu, nhận diện các trường hợp có biểu hiện nghi vấn. Hình ảnh sẽ truyền về trung tâm chỉ huy để chỉ đạo các tổ công tác kịp thời xác minh, xử lý.