Sự kiện diễn ra trong bối cảnh giá năng lượng toàn cầu vẫn tăng và chiến sự Trung Đông chưa có đột phá, thậm chí nhiều khả năng kéo dài, gây thêm bất ổn lên triển vọng chính sách kinh tế và tiền tệ của các nước. Giới quan sát sẽ theo dõi liệu quan chức Fed có đồng ý với khả năng nâng lãi suất năm nay, nếu lạm phát tiếp tục tăng tốc hay không. Bên cạnh đó, câu hỏi Powell có ở lại Hội đồng Thống đốc sau khi rời chức Chủ tịch hay không cũng có thể được giải đáp.
Nhiệm kỳ Chủ tịch Fed của Powell kết thúc vào tháng 5/2026. Tuy nhiên, nhiệm kỳ của ông trong Hội đồng Thống đốc Fed vẫn kéo dài đến năm 2028. Hội đồng Thống đốc là cơ quan lãnh đạo cao nhất của Fed, gồm 7 thành viên chịu trách nhiệm thiết lập chính sách tiền tệ, giám sát ngân hàng và ổn định tài chính quốc gia.
Thông thường, các chủ tịch Fed sẽ rời Hội đồng Thống đốc khi kết thúc nhiệm kỳ lãnh đạo. Tuy nhiên, Powell từng nhấn mạnh việc chấm dứt cuộc điều tra hình sự nhằm vào ông là điều kiện cần để ông rời Hội đồng Thống đốc. Trong cuộc họp báo tháng trước, Powell nói “không có ý định rời khỏi hội đồng cho tới khi cuộc điều tra kết thúc một cách minh bạch”. Ông nói có thể ở lại lâu hơn, “dựa trên những gì tốt nhất với tổ chức và người dân”.
Tuy nhiên, Bộ Tư pháp Mỹ tuần trước đã hủy cuộc điều tra này. Vì vậy, rào cản lớn nhất với việc phê chuẩn Kevin Warsh – người được Tổng thống Mỹ Donald Trump đề cử cho chức Chủ tịch Fed – đã được gỡ bỏ.
Các quan chức Cục Dự trữ liên bang Mỹ được dự báo giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp tuần này. Tuy nhiên, họ phải quyết định về khả năng tăng hay chưa, nếu lạm phát tiếp tục tăng tốc. Triển vọng điều chỉnh chính sách tiền tệ của Fed đến nay mờ mịt hơn hẳn so với đầu năm. Thị trường trái phiếu hiện dự báo cơ quan này giữ nguyên lãi suất đến ít nhất giữa năm 2027. Mức lãi 3,4-3,75% đã được duy trì từ tháng 12/2025.
Chính sách tiền tệ “đang ở tình huống tốt, và có lẽ phù hợp nếu duy trì chính sách ở mức này trong một thời gian”, Chủ tịch Fed St. Louis Alberto Musalem cho biết trong cuộc phỏng vấn với Reuters đầu tháng này.
Rất ít quan chức Fed phản đối việc giữ nguyên lãi suất ở thời điểm này. Ngay cả Thống đốc Stephen Miran, người ủng hộ mạnh nhất việc nới lỏng tiền tệ, gần đây cũng cho biết cân nhắc, vì triển vọng lạm phát “kém thuận lợi hơn một chút”.
Khi chiến sự nổ ra, các quan chức Fed khi đó cho biết tác động đến lạm phát và tăng trưởng kinh tế còn phụ thuộc vào việc xung đột kéo dài đến khi nào và liệu giá dầu có quay về mức trước chiến tranh, khoảng 70 USD một thùng, hay không.
Sau 2 tháng xung đột Trung Đông, các đợt ném bom đã tạm dừng, nhưng căng thẳng kinh tế vẫn tiếp diễn. Mỹ đang phong tỏa các cảng biển của Iran, trong khi Iran ngăn tàu khác đi qua eo biển Hormuz – tuyến hàng hải thiết yếu với thị trường năng lượng toàn cầu.
Giá dầu Brent đã tăng khoảng 50% từ đầu chiến sự. Đà tăng của giá xăng và năng lượng tháng trước cũng góp phần khiến Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 3 của Mỹ tăng mạnh nhất gần 4 năm.
“Giá năng lượng duy trì ở mức cao trong thời gian dài và eo biển Hormuz bị hạn chế, khả năng lạm phát cao ăn sâu vào nhiều loại hàng hóa và dịch vụ càng lớn. Các tác động lên chuỗi cung ứng cũng bắt đầu xuất hiện. Hoạt động kinh tế thực và thị trường việc làm bắt đầu chậm lại”, Thống đốc Fed Christopher Waller tuần trước cho biết.
Waller cho rằng thế khó này có thể đồng nghĩa với việc giữ nguyên lãi suất. Tuy nhiên, theo biên bản cuộc họp tháng 3 của Fed, ngày càng nhiều đồng nghiệp của ông bắt đầu nhắc đến khả năng cần điều chỉnh chính sách.
Nhà đầu tư sẽ theo dõi liệu tuyên bố chính sách tuần này có các từ ngữ cho thấy động thái lãi suất tiếp theo của Fed có thể thay đổi hay không. Nếu có, đây sẽ là chuyển biến đáng kể.
Fed “tiếp tục giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp tháng 4”, các nhà kinh tế Bank of America tuần trước dự báo. “Rủi ro lạm phát đang tăng do chiến sự Trung Đông chưa chấm dứt. Dữ liệu lao động cũng cải thiện. Câu hỏi hiện tại là liệu các từ ngữ trong tuyên bố chính sách có cho thấy rủi ro hai chiều hay không. Đây là quyết định rất sít sao. Powell có khả năng phát tín hiệu cứng rắn”, nhà băng này nhận định.
Ghi nhận ngày 22-4 tại một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở phường Thành Nhất (tỉnh Đắk Lắk) cho thấy sự thay đổi trong kê khai thuế này tác động trực tiếp đến công việc hằng ngày của bà T.T.S., chủ hộ kinh doanh.
Bà S. cho biết khối lượng việc tăng lên, trong khi bà không quen dùng máy tính nên phải nhờ con đang học đại học hỗ trợ nhập dữ liệu. "Hàng nhập về bao nhiêu món là phải nhập hết, rồi bán ra từng món cũng phải nhập lại. Mấy thứ lặt vặt như bim bim, chân gà… cũng phải nhập hết, nên rất mất thời gian", bà nói.
Theo bà S., không chỉ ở khâu nhập liệu, cách xuất hóa đơn cũng có thay đổi. Với các giao dịch nhỏ lẻ, thay vì lập từng lần, các hóa đơn được cộng dồn vào cuối ngày.
"Bán được bao nhiêu thì cộng lại, cuối ngày làm một hóa đơn chung để kê khai", bà nói.
Tuy vậy, bà S. cho biết phải dành nhiều thời gian cho việc kê khai, chưa kể chi phí cũng tăng lên đáng kể. Các khoản phát sinh chủ yếu đến từ đầu tư máy móc, phần mềm và công nhập liệu thường xuyên.
Dù vậy, không ít tiểu thương vẫn ghi nhận mặt tích cực của cách tính thuế mới là bảo đảm công bằng.
"Trước đây có một cửa hàng quy mô lớn hơn của gia đình tôi nhiều nhưng cũng đóng thuế khoán như tôi. Còn bây giờ, thu nhập bao nhiêu thì đóng thuế tương ứng", bà L. - một hộ kinh doanh khác tại phường Thành Nhất - nói.
Chủ một cửa hàng tạp hóa tại phường Thành Công, một phụ nữ 43 tuổi, cho biết đang tập làm quen với thao tác theo quy định mới. "Ban đầu cũng rất lúng túng nhưng nhờ được tập huấn nhiều lần, cộng với tự tìm hiểu thêm nên dần quen", người này nói.
Ghi nhận những ngày gần đây cho thấy số lượng tiểu thương đến cơ quan thuế cơ sở 1 tỉnh Đắk Lắk (trụ sở phường Buôn Ma Thuột) để nhờ hướng dẫn khá đông.
Nhiều người mang theo giấy tờ để được hướng dẫn, người đã đăng ký hỏi lại thủ tục, người chưa quen thao tác được "cầm tay chỉ việc".
Với các trường hợp chưa có tài khoản ngân hàng, nhân viên ngân hàng cũng có mặt để hỗ trợ mở tài khoản. Một số ý kiến đề xuất cần có cách làm linh hoạt hơn, như đơn giản hóa quy trình với hàng hóa nhỏ lẻ hoặc tăng hỗ trợ cho người lớn tuổi.
Bà Đặng Thị Kim Cúc - hộ kinh doanh văn phòng phẩm - cho biết bà cùng con trai đến từ sớm để được hướng dẫn lại. "Các thao tác không khó, nhưng vẫn muốn làm cho quen để áp dụng vào thực tế", bà nói.
Theo bà Đào Thị Giao - cán bộ Thuế cơ sở 1, đa số người dân có thể tự thực hiện trên điện thoại, nhưng vẫn còn tâm lý e ngại sai sót nên đến cơ quan thuế. "Các trường hợp lỗi ứng dụng đều được ghi nhận, hỗ trợ xử lý sớm", bà khẳng định.
Còn ông Nguyễn Đức Hạnh - Trưởng Thuế cơ sở 1 tỉnh Đắk Lắk - cho biết cơ quan thuế đã liên tục tổ chức các lớp hướng dẫn, tập huấn, thu hút hàng nghìn hộ kinh doanh tham gia. Đơn vị cũng hỗ trợ người dân mở tài khoản ngân hàng, cài đặt ứng dụng và hướng dẫn sử dụng ngay tại chỗ.
"Chúng tôi hiểu người dân đã quen với cách làm cũ, còn e ngại sổ sách và công nghệ. Tuy nhiên, các phần mềm khá thuận tiện, giúp việc kê khai minh bạch, rõ ràng hơn", ông Hạnh nói.
Cũng theo ông Hạnh, trong giai đoạn đầu, ngành thuế ưu tiên hỗ trợ để người dân làm quen với phương thức mới, chưa đặt nặng xử phạt nếu có vi phạm. "Trước mắt, chúng tôi chủ yếu cầm tay chỉ việc, hướng dẫn cụ thể để người dân thực hiện đúng quy định", ông nói.
Theo Hãng tin AFP, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 14-5 cho biết Trung Quốc đã đồng ý mua 200 máy bay của Boeing sau cuộc gặp với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh.
Phát biểu trên Đài Fox News, ông Trump nói ông Tập "đã đồng ý đặt mua 200 máy bay, 200 chiếc cỡ lớn". Tuy nhiên chi tiết thỏa thuận chưa được công bố, bao gồm thời điểm giao hàng và loại máy bay.
Đặc biệt, quy mô đơn hàng này cũng thấp hơn nhiều so với dự báo của giới phân tích. Trước đó, truyền thông Mỹ dẫn nguồn tin cho biết hai bên từng thảo luận gói mua khoảng 500 máy bay Boeing 737 MAX, cùng hàng chục máy bay thân rộng như 787 Dreamliner và 777.
Dù ông Trump khẳng định đây là một "cam kết" sẽ mang lại rất nhiều việc làm cho người Mỹ, giá cổ phiếu Boeing lại bất ngờ giảm hơn 4%.
Theo Hãng tin Reuters, một đơn hàng lớn dành cho Boeing được xem là một phần trong loạt thỏa thuận kinh doanh mà Washington và Bắc Kinh kỳ vọng đạt được tại hội nghị thượng đỉnh lần này, bên cạnh việc gia hạn việc đình chiến thương mại từ tháng 10 năm ngoái.
Tổng giám đốc Boeing Kelly Ortberg cũng tham gia tháp tùng ông Trump trong chuyến đi Trung Quốc vừa qua. Tháng trước, ông Ortberg từng nhận định triển vọng có đơn hàng từ Trung Quốc "phụ thuộc hoàn toàn vào đàm phán và quan hệ Mỹ - Trung".
Lần gần nhất Boeing nhận được đơn hàng lớn từ Trung Quốc là năm 2017, trong chuyến thăm Bắc Kinh của ông Trump ở nhiệm kỳ đầu tiên. Khi đó, Trung Quốc đồng ý mua 300 máy bay với tổng giá trị ước tính khoảng 37 tỉ USD.
Trong khi đó, Trung Quốc hiện là thị trường hàng không lớn thứ hai thế giới và được dự báo sẽ cần ít nhất 9.000 máy bay thương mại mới vào năm 2045 để đáp ứng nhu cầu đi lại tăng mạnh.
Dù vậy, Bắc Kinh cũng được cho là đang đàm phán với Airbus về một hợp đồng có quy mô tương tự, trong bối cảnh Airbus và Boeing nhiều năm qua đã cạnh tranh quyết liệt tại thị trường này, trong đó Airbus hiện chiếm ưu thế lớn hơn.
Các nhà phân tích cho rằng Trung Quốc thường tận dụng các hội nghị thượng đỉnh ngoại giao để công bố các đơn hàng máy bay lớn, vừa mang ý nghĩa kinh tế vừa phản ánh quan hệ chính trị.
Ông Star Xu - CEO sàn giao dịch OKX - vừa thông báo đầu tư vào Công ty cổ phần Sàn giao dịch tài sản mã hóa Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX). Công ty sẽ tham gia CAEX với tư cách là đối tác chiến lược cùng HashKey Capital - nhánh đầu tư mạo hiểm thuộc HashKey Group, một trong những tập đoàn tài chính chuyên đầu tư vào blockchain và Web3 có sức ảnh hưởng nhất tại khu vực châu Á.
Giao dịch góp vốn được thực hiện trong tháng 4 cùng các cổ đông khác nhằm giúp CAEX đáp ứng yêu cầu vốn tối thiểu 10.000 tỷ đồng. Đây là một trong những điều kiện để lập sàn tài sản số theo Nghị quyết 5/2025 về triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.
Bên cạnh đầu tư, OKX sẽ hỗ trợ các khía cạnh về hạ tầng, tuân thủ, bảo mật, quản trị rủi ro và thanh khoản. Ông Star Xu kỳ vọng sẽ giúp CAEX mở rộng một cách bền vững trong khuôn khổ pháp lý đang được hoàn thiện tại Việt Nam.
"Chúng tôi tin rằng tương lai của tài sản số sẽ được xây dựng trên các nền tảng địa phương được quản lý mà người dùng có thể tin tưởng", ông chia sẻ.
OKX (trước đây là OKEx) là sàn giao dịch tài sản số lớn thứ 4 toàn cầu tính theo khối lượng giao dịch. Công ty được thành lập vào năm 2017 bởi Star Xu, cung cấp nhiều dịch vụ như giao dịch giao ngay, tương lai, quyền chọn, vay ký quỹ (margin), tài chính phi tập trung (DeFi), ví Web3... Họ công bố đang hơn 50 triệu người dùng tại hơn 100 quốc gia.
Thông qua thương vụ đầu tư kể trên, OKX cho biết hợp tác với cơ quan quản lý là phần cốt lõi trong chiến lược toàn cầu. Thời gian qua, họ đã đạt được các giấy phép tại nhiều khu vực từ Mỹ, châu Âu đến châu Á, nổi bật có Singapore và Dubai. Doanh nghiệp này khẳng định sẽ đầu tư mạnh vào chống rửa tiền (AML), định danh khách hàng (KYC), quản trị rủi ro, kiểm soát nội bộ...
CAEX được thành lập tháng 9 năm ngoái, với vốn điều lệ ban đầu 25 tỷ đồng. Trong cơ cấu cổ đông, VPBankS, công ty con của VPBank, góp 2,75 tỷ đồng, tương ứng 11% vốn điều lệ.
Cổ đông lớn nhất của CAEX là Công ty cổ phần LynkiD, sở hữu 50% vốn. Doanh nghiệp này hoạt động trong lĩnh vực thương mại điện tử, nhà phát triển nền tảng tích điểm, đổi quà và là đối tác loyalty độc quyền của VPBank từ năm 2022.
Hồi tháng 2, CAEX cho biết đang hoàn tất thủ tục nâng vốn gấp 400 lần lên 10.000 tỷ đồng để đáp ứng yêu cầu thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa. Ban lãnh đạo cho biết công ty đã chuẩn bị đủ nguồn lực công nghệ, tài chính để tham gia thí điểm cung cấp dịch vụ sàn giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam.
Việt Nam thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong 5 năm. Bộ Tài chính đã bắt đầu nhận hồ sơ cấp phép lập sàn giao dịch. Cơ quan này cho biết khoảng 10 công ty chứng khoán và ngân hàng có kế hoạch tham gia. Theo định hướng, Việt Nam sẽ có "hơn một sàn" để đảm bảo cạnh tranh, nhưng số lượng giấy phép sẽ hạn chế nhằm kiểm soát rủi ro.
