Tháng 1/2026, bộ sưu tập thời trang cao cấp của Chanel có sự góp mặt của Tăng Bảo Trân – người mẫu 60 tuổi mang mái tóc bạc và nếp nhăn tự nhiên. “Đây không chỉ là thành tựu cá nhân, mà tôi nghĩ nó còn đại diện cho quê hương”, bà nói.
Cơ duyên thời trang của bà bắt đầu từ 10 năm trước. Khi đưa các con đến phim trường, bà nhận chụp ảnh bán thời gian. Năm 2024, một nhiếp ảnh gia phát hiện tố chất của bà, mở đường cho bản hợp đồng chuyên nghiệp.
Tháng 10/2024, bà nhận lời mời trình diễn tại Tuần lễ thời trang Paris từ thương hiệu Miu Miu. “Lúc đó tôi 58 tuổi, đã nuôi lớn các con và xác định đây là thời điểm xây dựng sự nghiệp. Vì từng trải qua nhiều biến cố, tôi không lo lắng mà thoải mái bước đi”, bà kể.
Tuổi thơ khắc nghiệt
Bà Tăng Bảo Trân sinh ra tại Hong Kong trong gia đình có 8 người con. Cha mẹ trọng nam khinh nữ, không cho con gái học hành.
Tuổi thơ bà trôi qua trong sợ hãi, bởi mọi hành động nhỏ đều có thể chọc giận cha. Có lần Bảo Trân tắm cho em trai khiến đứa bé khóc. Người cha tức giận hắt chai dầu hỏa lên người Bảo Trân, quẹt diêm ném vào. May mắn bà né được ngọn lửa.
Ý thức chỉ con đường học vấn mới giúp thoát khỏi bi kịch, bà dùng đèn pin học bài trong chăn. Bị cha phát hiện và đá vào lưng không đứng dậy nổi, mẹ Bảo Trân đành khuyên con trốn khỏi nhà. Để tồn tại, cô gái 16 tuổi làm việc từ 15h đến 22h30 và đi học buổi sáng. “Giai đoạn đó rất khó khăn. Tôi có thể nhịn đói, nhưng việc bị cấm gặp mẹ làm tôi đau lòng”, bà kể.
Hai năm trước, người cha gọi điện xin lỗi. Bà cho biết chưa từng hận ông. “Nếu không có hoàn cảnh đó, tôi đã không mạnh mẽ. Ngay cả khi ngày mai trắng tay, tôi vẫn có thể tồn tại”, bà nói.
Không ép con thành tích
Năm 18 tuổi, Bảo Trân làm việc ở ngân hàng. Được một số nhiếp ảnh gia chú ý và khuyên thi Hoa hậu Hong Kong, bà từ chối vì muốn chăm lo cho gia đình. Tuy nhiên, cuộc hôn nhân đầu đổ vỡ sau hai năm. Đồng lương không đủ trang trải khiến bà mất quyền nuôi con gái đầu lòng.
Năm 27 tuổi, bà kết hôn với người chồng hiện tại. Qua 32 năm chung sống, họ có sáu con gái. Trải qua tuổi thơ bạo hành, bà không dùng đòn roi với các con, cũng không ép con cái phải đứng đầu về điểm số. “Các con có thể đi con đường riêng, trở thành người bình thường nhưng tử tế cũng mang lại lợi ích cho xã hội”, bà cho biết.
Năm 29 tuổi, bà làm giám đốc hành chính tại một văn phòng đại diện ngân hàng Đức. Việc mang thai khiến bà bị sa thải. Từ đó, bà lui về chăm sóc gia đình, hỗ trợ chồng sổ sách đầu tư và học cắm hoa, yoga.
Hơn 20 năm nay, bà duy trì lịch bơi lội, nâng tạ, giãn cơ, đan xen đánh cầu lông và tập pilates. Hiện tại, khi người chồng lùi khỏi công việc, bà bắt đầu nhận các hợp đồng làm người mẫu ở nhiều quốc gia. Vẻ ngoài mang dấu ấn thời gian giúp bà tạo điểm nhấn cho các bộ trang phục.
Hiện tại, khi người chồng rút lui khỏi công việc để tập trung cho âm nhạc, bà Bảo Trân lại có hợp đồng làm người mẫu ở nhiều quốc gia. Sự từng trải và vẻ ngoài mang dấu ấn thời gian của bà gia tăng chiều sâu cho các thiết kế.
Từ hành trình bứt phá giới hạn, người phụ nữ 60 tuổi thấu hiểu khó khăn của giới trẻ khi trí tuệ nhân tạo dần thay thế nhiều công việc. Dù vậy, bà nhấn mạnh sự thay thế đó không tuyệt đối: “Hãy dốc sức khám phá thế giới, tận dụng thế mạnh riêng, tránh xa tiêu cực và nỗ lực làm tốt nhất có thể”.
Nói về công việc ở độ tuổi hiện tại, bà cho biết: “Tại sao phải đóng khung mình ở tuổi 60? Nghỉ hưu không nằm trong từ điển của tôi. Chừng nào còn đi được, tôi sẽ tiếp tục làm việc”.
Chương trình do Bộ Y tế phối hợp với Bộ Quốc phòng (Trung tâm Hành động quốc gia khắc phục hậu quả chất độc hóa học và môi trường), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Ủy ban Paralympic Việt Nam), UBND TP.HCM, Đại sứ quán Mỹ tổ chức, có hơn 500 vận động viên khuyết tật cùng gia đình và 800 học sinh, sinh viên.
Bà Nguyễn Thị Liên Hương - Thứ trưởng Bộ Y tế - nói định hướng giảm số người khuyết tật là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, từ chăm sóc sức khỏe bà mẹ - trẻ em, kiểm soát an toàn giao thông, an toàn lao động, phòng, chống bệnh tật, kiểm soát môi trường, bảo đảm an toàn thực phẩm, an toàn trong trường học, khu dân cư và nơi làm việc.
“Xây dựng, hoàn thiện chính sách, pháp luật đối với người khuyết tật chuyển từ y tế - chăm sóc sang tiếp cận xã hội - hòa nhập hướng đến việc loại bỏ định kiến, giảm bất bình đẳng, mở rộng cơ hội và trao quyền cho người khuyết tật. Tiếp tục nghiên cứu các giải pháp mạnh mẽ để mọi trẻ khuyết tật đều được phát hiện sớm, được đến trường, học tập và hòa nhập”, bà Hương nói.
Ngoài ra nghiên cứu, bổ sung các giải pháp thiết thực để mở rộng cơ hội việc làm, sinh kế cho người khuyết tật. Thực hiện các giải pháp căn bản về hạ tầng - giao thông - công trình công cộng - dịch vụ công trực tuyến thân thiện, dễ tiếp cận hơn đối với người khuyết tật.
Bà Hương nói cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trợ giúp và chuyển đổi số để nâng cao chất lượng cuộc sống cho người khuyết tật; tiếp tục nghiên cứu các giải pháp phòng ngừa, phát hiện và xử lý bạo lực, bỏ rơi, phân biệt đối xử đối với người khuyết tật; tăng cường truyền thông và nâng cao nhận thức xã hội, lan tỏa tinh thần tôn trọng, sẻ chia, đồng hành cùng người khuyết tật.
Dịp này chương trình đã trao tặng 65 suất quà cho trẻ em khuyết tật và các nạn nhân bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam/dioxin. Cùng với đó là phát động phong trào thể dục, thể thao dành cho người khuyết tật
Ông Nguyễn Mạnh Cường - Phó chủ tịch UBND TP.HCM - nói những năm qua, TP.HCM luôn xác định công tác trợ giúp người khuyết tật là nhiệm vụ ý nghĩa nhân văn, thể hiện rõ sự quan tâm của cả hệ thống chính trị và truyền thống nghĩa tình của TP.
Trong đó phong trào thể dục thể thao người khuyết tật đã trở thành một điểm sáng nổi bật, nâng cao sức khỏe, đời sống tinh thần, ý chí vươn lên và khả năng hòa nhập xã hội của người khuyết tật.
“Thể thao không chỉ rèn luyện thân thể mà còn khơi dậy niềm tin, ý chí, khát vọng sống và vượt lên nghịch cảnh. Mỗi vận động viên người khuyết tật là một câu chuyện truyền cảm hứng; mỗi thành tích là niềm vui cá nhân, gia đình, đội tuyển, niềm tự hào của TP.HCM và đất nước”, ông Cường bày tỏ.
Ông Cường tin tưởng người khuyết tật TP.HCM sẽ tiếp tục phát huy nghị lực, sự tự tin, tinh thần lạc quan và ý chí vươn lên; tiếp tục bứt phá giới hạn của bản thân, theo đuổi ước mơ và tỏa sáng bằng chính tài năng, nỗ lực của mình.
Chủ tịch Ủy ban Paralympic Việt Nam Huỳnh Vĩnh Ái kêu gọi mỗi người khuyết tật trên khắp mọi miền đất nước: Hãy bắt đầu ngay hôm nay! Hãy lựa chọn cho mình một môn thể thao, một hình thức tập luyện phù hợp với khả năng của mình. Dù là nhỏ nhất, nhưng sự bắt đầu ấy chính là bước ngoặt của thay đổi - thay đổi sức khỏe, thay đổi tinh thần, thay đổi tương lai.
"Thể thao không phân biệt hoàn cảnh. Thể thao mở ra cơ hội để mỗi người khuyết tật vượt qua giới hạn, khẳng định giá trị bản thân và sống một cuộc đời tích cực, tự tin hơn", ông Ái nói.
Vận động viên Lê Văn Công (đội tuyển quốc gia người khuyết tật Việt Nam) nói trong thể thao, giới hạn không nằm ở đôi chân, đôi tay hay đôi mắt. Giới hạn nằm ở ý chí và nghị lực của con người.
Anh Công vẫn nhớ những ngày đầu làm quen với bộ môn cử tạ của người khuyết tật, với những lần tập luyện về hai tay đau buốt, ê ẩm cả người, với những giọt mồ hôi rơi xuống sàn tập và cả những khi tự hỏi: "Liệu mình có làm được không?".
“Khoảnh khắc chúng ta quyết định đứng dậy sau mỗi lần vấp ngã, chính là lúc chúng ta đã bứt phá giới hạn của bản thân và chiến thắng chính mình. Khuyết tật có thể làm hạn chế một phần cơ thể, nhưng không bao giờ có thể giam cầm được tâm hồn và khát khao chinh phục của chúng ta”, anh Công bày tỏ.
Jonathan Sanchez là triệu phú tự thân người Mỹ và là đồng sáng lập nền tảng giáo dục tài chính gia đình Parent Portfolio. Xuất phát điểm là một kỹ sư phần mềm, lớn lên trong gia đình đơn thân với tư duy chắt chiu từ mẹ, anh đã cán mốc tài sản một triệu USD ở tuổi 37 nhờ chiến lược tích lũy kỷ luật, đầu tư bất động sản cho thuê và đa dạng hóa các luồng thu nhập thụ động.
Điểm nổi bật trong câu chuyện của Sanchez không nằm ở sự phô trương của cải, mà ở triết lý "tiết kiệm có chủ đích". Anh không vung tiền vào các tiêu sản hoặc những giá trị ảo (như mua ô tô mới nguyên chiếc hay thời trang nhanh), thay vào đó, dùng tiền làm đòn bẩy để "mua" lại thời gian tự do, chăm sóc gia đình và nuôi dạy con cái.
Không muốn các con bối rối hay sợ hãi khi nhắc đến tiền bạc, vợ chồng anh biến giáo dục tài chính thành một phần tự nhiên trong gia đình. "Tiền không phải điều bí ẩn, mà là công cụ bọn trẻ cần hiểu và tự tin sử dụng", anh nói.
Thay vì những bài giảng, Jonathan chọn cách lặp lại 5 câu nói đơn giản để rèn luyện tư duy tài chính cho con.
"Con có thể kiếm tiền ngay cả khi đang ngủ"
Lần đầu nghe câu này, các con của Sanchez đều bất ngờ. Anh giải thích đây là sự tăng trưởng lãi kép thông qua đầu tư.
Vợ chồng anh bắt đầu từ những bước nhỏ. Khi nhận tiền tiêu vặt hay sinh nhật, những đứa trẻ trích một phần để mua cổ phiếu quỹ. Sanchez cho con xem biểu đồ tăng trưởng và kiểm tra tiến độ định kỳ. Tiền sẽ làm việc trên thị trường chứng khoán. Họ thảo luận việc giá cổ phiếu tăng là tốt hay xấu tùy thuộc vào quyết định mua hay bán.
Theo anh, việc biến đầu tư thành thực tế giúp tiết kiệm giống một trò chơi, nuôi dưỡng sự tò mò và tính kiên nhẫn của trẻ.
"Tiết kiệm giúp con tránh được căng thẳng trong tương lai"
Câu nói giúp trẻ suy nghĩ dài hạn. Dù chưa phải trả tiền nhà hay mua xe, trẻ có thể gặp sự cố như mất đồ chơi, hỏng xe hay quên đóng phí ở trường. Sanchez dạy con chuẩn bị cho các tình huống bất ngờ. Anh khuyên con nghĩ "khi nào" sự cố xảy ra thay vì "nếu". Tư duy này biến tiết kiệm thành sự an tâm.
Các con của Sanchez thường dành một khoản tiền tiêu vặt cho trường hợp dự phòng để biết cách xử lý khi có sự cố.
"Khi con trai làm mất hàm niềng răng, bé đề nghị tự trả tiền mua mới. Chúng tôi vẫn chi trả, nhưng dùng cơ hội này để khen trách nhiệm của con và nhắc nhở tầm quan trọng của tiết kiệm", anh nói.
"Con đâu muốn phải làm việc mãi mãi"
Câu nói này khiến các con suy nghĩ. Sanchez cho biết làm việc giúp chi trả nhu cầu thiết yếu, nhưng mục tiêu là đạt đến thời điểm tiền bạc làm việc cho mình.
Khi đầu tư sớm, trẻ có nhiều lựa chọn trong tương lai như chọn công việc phù hợp, dành thời gian cho gia đình hoặc nghỉ hưu sớm.
Anh nhắc nhở việc thu nhập tăng thường đi kèm cám dỗ mua sắm. Tự do đến từ quyền lựa chọn, không phải sở hữu đồ đạc. Tiết kiệm và đầu tư giúp tránh áp lực tài chính sau này.
"Hãy tiết kiệm để mua thứ con thực sự muốn"
Theo Sanchez, sự tiện lợi của các dịch vụ tức thời khiến con người mất kiên nhẫn. Anh nhắc các con sự chờ đợi tạo ra giá trị. Thẻ tín dụng và ứng dụng "mua trước trả sau" đáp ứng nhu cầu tức thì, nhưng nợ nần gây căng thẳng dài hạn.
Khi trẻ muốn mua đồ, anh khuyến khích tiết kiệm thay vì dùng tín dụng. Quá trình này dạy tính kỷ luật. Sau vài tuần tiết kiệm, trẻ thường không còn muốn món đồ đó và chọn giữ tiền hoặc mua đồ rẻ hơn.
"Hãy trân trọng những gì con đã vất vả làm ra"
Khi trẻ tự đạt được tiền bạc, điểm số hay giải thưởng, chúng sẽ trân trọng hơn. Các con của Sanchez giữ gìn đồ đạc tự tiết kiệm mua vì hiểu nỗ lực bỏ ra.
Tiết kiệm dạy tính kiên nhẫn, xây dựng lòng biết ơn và sự tự tin. Trẻ học được những gì đạt được đòi hỏi sự kiên trì.
"Khi con cân nhắc trước khi mua hàng hoặc khoe số dư tiết kiệm, tôi biết bài học phát huy tác dụng. Con không chỉ tiết kiệm, mà đang học cách lập kế hoạch", anh nói.
Với Sơn, mỗi sản phẩm hoàn chỉnh hay vỡ nứt đều là một phần của hành trình sáng tạo. "Gốm dạy tôi kiên nhẫn, dạy tôi cách chấp nhận cả thành công lẫn đổ vỡ", Sơn nói.
Sinh ra và lớn lên ở làng gốm Bát Tràng (Gia Lâm, Hà Nội), nghệ nhân 8X Nguyễn Trường Sơn đến với gốm một cách tự nhiên như hơi thở. Đất không chỉ là vật liệu mà là ký ức, là môi trường sống, là nhịp sinh hoạt quen thuộc của cả một làng nghề.
Tuổi thơ của anh gắn với những công việc nhỏ trong xưởng gia đình. "Từ khi còn nhỏ, bố mẹ đã cho lũ trẻ chúng tôi cùng san sẻ công việc. Có rất nhiều công đoạn trong quá trình làm gốm mà tôi có thể phụ giúp như chuốt hàng, làm men... Yêu gốm, yêu đất có lẽ là từ khi ấy", anh nhớ lại.
Nhưng Sơn không chọn con đường lặp lại những gì đã có. Anh tin rằng làm gốm là một quá trình thay đổi liên tục bởi nếu chỉ dừng ở việc tái hiện, gốm sẽ chết. Cũng chính từ suy nghĩ ấy mà cuối năm 2021, anh cùng một nhóm bạn trẻ đã sáng lập thương hiệu gốm BỤT. Dự án ra đời không ngoài ước mong người trẻ của làng nghề sẽ viết tiếp câu chuyện của gốm Bát Tràng bằng ngôn ngữ đương đại, nơi truyền thống và sáng tạo song hành.
Những ngày đầu, gốm BỤT tập trung vào các dòng bình hoa độc bản. Mỗi chiếc bình có hình dáng, màu men, bề mặt khác nhau, không chiếc nào giống chiếc nào. Người chơi gốm nhanh chóng nhận ra dấu ấn riêng: thô mộc nhưng tinh tế, phóng khoáng mà có chiều sâu.
Khi dòng sản phẩm này được đón nhận, Sơn tiếp tục mở rộng biên độ sáng tạo sang tranh gốm - một địa hạt khó hơn, đòi hỏi sự kết hợp giữa kỹ thuật gốm, hội họa và cảm xúc. Trong xưởng, những bức tranh gốm được tạo hình thủ công, phơi khô rồi đưa vào lò nung.
Có bức thành công, có bức nứt vỡ sau nhiều ngày chờ đợi. Sơn không né tránh những thất bại ấy. "Có những chuyến lò hỏng tới hai phần ba số tác phẩm - anh kể rồi tiếp - Ai cũng tiếc nhưng tôi nghĩ đơn giản không sao hết, tất cả chỉ là thử thách và chuyến sau chắc chắn sẽ thành công". Sự bình thản đó chắc phải đến từ trải nghiệm đủ dài với đất, lửa và cả những giới hạn của con người.
Nhiều năm làm nghề, Nguyễn Trường Sơn chọn phải đi để làm mới mình. Anh đã từng thực hiện hành trình đi bộ xuyên Việt, tự cho mình khoảng lùi cần thiết giữa nhịp sống quá nhanh. Anh nói muốn có không gian và thời gian chậm lại cho riêng mình, tách khỏi dự án, công việc để có trải nghiệm mới.
Và chuyến đi giúp anh tiếp xúc sâu hơn với đời sống văn hóa ở nhiều vùng miền, song điều đọng lại sâu đậm nhất với anh là tình người. Những đêm trú mưa dưới mái hiên trường học, những bữa cơm giản dị của người dân miền núi sẻ chia... đều trở thành chất liệu sống động cho sáng tạo của Sơn sau này.
Trong các bộ sưu tập của gốm BỤT, Sơn không giấu mong muốn kể câu chuyện văn hóa Việt bằng ngôn ngữ gốm. Bộ sưu tập Phứ Cầu lấy cảm hứng từ trang sức của phụ nữ Mông là một ví dụ. Những chiếc bình mang dáng dấp đôi khuyên tai vùng cao, gợi hình ảnh người phụ nữ bước đi giữa núi rừng Tây Bắc.
Con đường Sơn chọn không dễ. Khởi nghiệp trong một làng nghề lâu đời đồng nghĩa với việc phải tìm lối đi riêng mà không tách rời gốc rễ. Có khó khăn trong việc xây dựng đội ngũ, thử nghiệm nguyên liệu, chọn men, nung lò mà mỗi bước đi đều là bài học.
Điều giúp anh vững lòng là luôn tự hỏi "Vì sao mình bắt đầu?" bởi chính câu hỏi ấy kéo anh trở về với tình yêu ban đầu dành cho đất, cho gốm và cho câu chuyện văn hóa mà anh muốn kể.
Ở đó, người ta hay gọi những người gắn bó lâu năm trong nghề là nghệ nhân. Nhưng Trường Sơn chỉ dám tự nhận mình là một nghệ sĩ gốm. Anh muốn gốm bay bổng hơn, không bị đóng khung. Điều này không có nghĩa anh làm gốm xa rời thực tế mà là tự cho mình quyền dám thử nghiệm, dám thất bại và dám kể câu chuyện của thời đại mình đang sống qua mỗi tác phẩm.
