Lê Nguyễn Ngọc Lan Anh (24 tuổi, ngụ P.Bình Lợi Trung, TP.HCM) đang là freelancer content (nhà sáng tạo nội dung tự do). Lan Anh nói: “Trước đây mình làm ở một agency nhỏ, gần như ngày nào cũng kết thúc công việc sau 21 – 22 giờ. Có những tuần chạy campaign (chiến dịch – PV), tụi mình ngủ lại văn phòng là chuyện bình thường. Lúc đó mình bắt đầu nghĩ, nếu cứ tiếp tục như vậy thì mình đang làm vì điều gì?”.
Khi chuyển sang freelancer, điều mà Lan Anh cảm nhận rõ nhất là mình có quyền chọn, chọn khách hàng, chọn deadline (thời hạn), chọn cả cách mình làm việc. Cô cho hay: “Có những ngày mình làm việc ở nhà, có hôm lại mang laptop ra quán cà phê, đổi không gian để dễ nghĩ ý tưởng hơn. Thu nhập có tháng cao hơn lúc đi làm chính thức, nhưng cũng có tháng ít lại. Dù vậy, mình thấy đang làm việc theo nhịp của mình, không còn cảm giác bị cuốn đi nữa”.
Cũng lựa chọn tương tự, sau hơn một thập niên gắn bó với môi trường công sở trong lĩnh vực truyền thông và sáng tạo nội dung, Nguyễn Tuệ Nhi (35 tuổi, ngụ TP.HCM) rẽ hướng sang làm việc tự do.
Nhi kể, có thời điểm nhìn lại quãng đường đã đi qua, điều khiến bản thân trăn trở không nằm ở khối lượng công việc, mà ở cách sử dụng thời gian. “Sau hơn 10 năm làm việc cho các công ty, đến một ngày mình nhận ra nếu hoàn toàn có cơ hội chủ động làm việc, tạo ra nguồn thu nhập từ chính vốn kiến thức và kinh nghiệm, thì tại sao lại không thử”, Nhi tâm sự.
Với Tuệ Nhi, lựa chọn này còn gắn với mong muốn cân bằng lại cuộc sống cá nhân: “Thay vì 8 giờ sáng đến văn phòng rồi đếm giờ tan sở trong sự uể oải, mình có thể tập trung hoàn thành công việc trong vài tiếng, sau đó chủ động sắp xếp thời gian cho những việc khác. Mình cũng có thể thay đổi nơi làm việc, thậm chí kết hợp làm việc và du lịch mà không cần phải xin phép ai”.
Nhi cũng cho biết làm freelancer thì việc quản lý chi tiêu cũng rất quan trọng, nếu không tính toán dễ rơi vào cảnh lúc chi tiêu thoải mái, lúc lại thiếu hụt. Vì làm tự do đồng nghĩa với việc không có lương tháng 13, không có thưởng lễ, cũng không có một nguồn thu nhập cố định, nhưng đổi lại có cơ hội tạo ra nhiều nguồn thu khác nhau từ chính kinh nghiệm của mình.
“Với mình, điều quan trọng là bản thân hiểu rõ đang đánh đổi điều gì. Khi đã chấp nhận sự không ổn định, mình sẽ chủ động hơn trong cách làm việc và quản lý tài chính, thay vì phụ thuộc vào một mức lương cố định mỗi tháng”, Nhi chia sẻ.
Còn Phạm Ngọc Thanh Thư (24 tuổi, ngụ tại khu dân cư Sky Garden 3, TP.HCM), đang làm freelancer trong lĩnh vực thiết kế, cho biết: “Làm freelancer được hơn 2 năm, mình mới hiểu rõ cái giá của hai chữ tự do. Thời gian đầu khá ổn, vì mình có sẵn vài khách quen; nhưng càng về sau càng thấy áp lực. Không có lương cứng, nên tháng nào cũng phải tự hỏi: tháng này mình sẽ kiếm bao nhiêu? Có giai đoạn mình nhận cùng lúc 5 – 6 dự án, làm từ sáng tới khuya, cuối tuần cũng không dám nghỉ vì sợ trễ hạn. Nhưng cũng có lúc gần cả tháng không có dự án mới, cảm giác rất khó chịu, kiểu như mình đang đứng yên còn mọi thứ xung quanh vẫn chạy”.
Đặng Hoài Nam (30 tuổi, ngụ tại khu dân cư Vinhomes Grand Park, TP.HCM) từng làm freelancer 3 năm nhưng nay đã quay lại công việc ổn định ở công ty. Nam kể: “Thời gian đầu rất thích, vì cảm giác được làm chủ công việc, không bị quản lý trực tiếp. Mình có thể làm việc khuya, ngủ trễ, hoặc đi du lịch vài ngày rồi mang việc theo. Nhưng càng về sau, mình thấy làm một mình quá lâu khiến bản thân ít tương tác, không có nhóm, đồng đội để trao đổi ý tưởng. Có những dự án lớn, mình phải tự xoay xở từ A đến Z, từ lên chiến lược đến triển khai, khá áp lực”.
Theo bà Nguyễn Hoàng Ánh Nhi, chuyên viên đối ngoại Công ty cổ phần JobsGO, xu hướng người trẻ chọn làm freelance một phần đến từ áp lực chi phí đi lại khi vật giá leo thang, nhà ở xa nơi làm việc. Bên cạnh đó, nhiều bạn trẻ cũng ưu tiên hình thức làm việc này vì muốn có thêm thời gian cho bản thân, đồng thời chủ động hơn trong việc cân bằng giữa công việc, gia đình và cuộc sống cá nhân.
Theo bà Ánh Nhi, đây không phải là lựa chọn xấu. Tuy nhiên, về lâu dài, hình thức làm việc này có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro liên quan đến bảo hiểm, chính sách và phúc lợi. Khi không làm việc theo mô hình công ty truyền thống, người lao động có thể không được hưởng bảo hiểm thất nghiệp hoặc các chế độ hỗ trợ cần thiết nếu gặp biến cố.
Ngoài ra, bà Ánh Nhi cho biết làm việc tự do cũng đòi hỏi khả năng tự kỷ luật rất cao. Nếu đi làm tại công ty, người lao động còn có cấp trên, đồng nghiệp và môi trường làm việc để thúc đẩy tiến độ. Ngược lại, nếu thiếu sự quản lý bản thân, người làm freelance hoặc remote rất dễ chậm và tụt lại.
Bà Đỗ Hồng Thoan, Trưởng phòng Thu hút nhân tài Công ty Thời trang Calie House, nhìn nhận: “Sự bùng nổ của freelancer không phải là một trào lưu ngẫu nhiên, mà là kết quả của ba dịch chuyển mang tính cấu trúc của thị trường lao động. Đầu tiên, công việc đang được “phi biên giới hóa” nhờ nền tảng số. Rất nhiều vị trí trong marketing, sáng tạo nội dung hay công nghệ không còn phụ thuộc vào địa điểm, từ đó mở đường cho hình thức làm việc tự do phát triển. Kế đến là tư duy nghề nghiệp của người trẻ đã thay đổi. Họ không còn đặt mục tiêu ổn định lâu dài lên hàng đầu, mà ưu tiên trải nghiệm, tính linh hoạt và quyền kiểm soát thời gian của mình. Điều thứ ba đến từ phía doanh nghiệp, áp lực tối ưu chi phí và hiệu suất khiến họ chủ động chia nhỏ nguồn lực, thuê freelancer theo dự án thay vì duy trì bộ máy cồng kềnh”.
Bà Hồng Thoan cho rằng freelancer không đơn thuần là một lựa chọn nghề nghiệp mới, mà là hệ quả tất yếu khi cả người lao động và doanh nghiệp cùng thay đổi cách nhìn về công việc: một bên muốn linh hoạt hơn về thời gian và trải nghiệm, một bên cần tối ưu hơn về chi phí và hiệu suất. Khi hai xu hướng này gặp nhau, mô hình freelancer không chỉ phát triển trong ngắn hạn, mà đang dần trở thành một phần cấu trúc ổn định của thị trường lao động hiện đại.
Ngày 11.4, đoàn đại biểu gồm gần 200 thanh, thiếu nhi tiêu biểu của Việt Nam đã tới Trung Quốc tham gia “Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập năm 2026”. Đây là hoạt động chính trị quan trọng, góp phần tăng cường hiểu biết, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, thắt chặt tình hữu nghị giữa tuổi trẻ hai nước Việt Nam - Trung Quốc.
Chương trình do T.Ư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phối hợp với T.Ư Đoàn TNCS Trung Quốc tổ chức, tiếp tục khẳng định vai trò cầu nối của thế hệ trẻ trong việc vun đắp quan hệ hữu nghị giữa hai quốc gia.
Chuyến đi lần này, 192 đại biểu được chia làm 4 nhóm, do anh Nguyễn Thái An, Phó trưởng ban Công tác đoàn, cơ quan Ủy ban T.Ư Mặt trận tổ quốc Việt Nam, làm trưởng đoàn. Chuyến đi kéo dài 8 ngày, từ 11 - 18.4.
Đoàn được chia thành 4 nhóm nhằm bảo đảm hiệu quả nghiên cứu và trải nghiệm. Cụ thể, nhóm truyền thông và sáng tạo nội dung tập trung triển khai các hoạt động liên quan đến công tác truyền thông hiện đại; nhóm cán bộ Đoàn và sinh viên chú trọng trao đổi kinh nghiệm về công tác thanh niên, đời sống sinh viên; nhóm văn hóa - nghệ thuật tăng cường giao lưu học thuật, tìm hiểu các giá trị văn hóa đặc sắc; trong khi nhóm thiếu nhi được tổ chức các hoạt động học tập phù hợp với lứa tuổi, góp phần nâng cao kỹ năng và nhận thức
Tối 11.4, các đại biểu Việt Nam và Trung Quốc đã có buổi sinh hoạt chuyên đề “Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Trung Quốc”, với nhiều tư liệu phong phú và quý giá từ khi Chủ tịch Hồ Chí Minh hoạt động tại Trung Quốc, được nước bạn lưu trữ và nghiên cứu.
Trong các ngày tới, đoàn sẽ hoạt động tại Quảng Châu và Bắc Kinh. Tại đây, các đại biểu sẽ tham gia nhiều nội dung phong phú như tham quan các “địa chỉ đỏ” gắn với lịch sử cách mạng hai nước và hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Trung Quốc; khảo sát các mô hình phát triển khoa học - công nghệ, doanh nghiệp và đô thị hiện đại; đồng thời tham dự các diễn đàn, tọa đàm đối thoại thanh niên Việt - Trung với chủ đề “Kế thừa nguồn gen đỏ”…
Những hoạt động ý nghĩa này không chỉ giúp các đại biểu mở rộng tri thức, mà còn tạo cơ hội tiếp cận thực tiễn phát triển của Trung Quốc, từ đó liên hệ, vận dụng vào bối cảnh Việt Nam. Đây cũng là dịp để thanh thiếu nhi hai nước tăng cường hiểu biết, xây dựng tình bạn, thúc đẩy giao lưu nhân dân - một trong những nền tảng quan trọng của quan hệ song phương.
Ngoài ra, các đại biểu tham gia hành trình cũng được kỳ vọng sẽ đóng vai trò như một “đại sứ thanh niên” để mang hình ảnh đất nước, con người và văn hóa nước ta giới thiệu với bạn bè Trung Quốc.
Dự án bao bì sinh học từ lục bình của nhóm tác giả gồm 5 sinh viên Lê Hoàng Khanh, Trần Minh Khánh, Khưu Thúy Quỳnh, Nguyễn Thanh Hào và Mã Tấn Lộc (Trường ĐH FPT Cần Thơ). Hiện nhóm đang phát triển dự án GreenShield Mekong để tạo ra các giải pháp bao bì sinh học thay thế nhựa dùng một lần.
Hoàng Khanh cho biết không dừng lại ở ý tưởng, nhóm đã bước vào giai đoạn thương mại hóa với hệ sinh thái sản phẩm tương đối hoàn chỉnh. Các dòng sản phẩm chủ lực bao gồm: khay, hộp đựng trái cây ép khuôn từ lục bình, lót ly sinh học, chén lá lục bình và đĩa từ lá sen. Tất cả đều có khả năng phân hủy sinh học hoàn toàn, đảm bảo an toàn thực phẩm và thân thiện với môi trường.
Quy trình sản xuất sử dụng phương pháp xử lý sinh khối đơn giản nhưng hiệu quả như: nghiền, trộn, ép khuôn và phơi khô (đối với lục bình); ép, định hình và xử lý bề mặt (đối với lá sen).
Bên cạnh đó, dự án tích hợp chuyển đổi số với hệ thống truy xuất nguồn gốc bằng mã QR, bản đồ số vùng nguyên liệu và công nghệ AI phân loại nguyên liệu. Điểm nổi bật của dự án nằm ở khả năng giải quyết đồng thời nhiều bài toán thực tiễn. Bao bì được thiết kế ôm sát, có độ chịu lực tốt, giúp giảm tỷ lệ dập nát nông sản trong quá trình vận chuyển, đặc biệt là trái cây xuất khẩu. Việc sử dụng vật liệu sinh học giúp doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe về môi trường, truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm xã hội trong chuỗi cung ứng.
Dự án tạo ra sinh kế ổn định cho nông dân thông qua các hoạt động thu gom, sơ chế và gia công lục bình, lá sen. Mô hình này đặc biệt phù hợp với lao động nông thôn, phụ nữ và lao động nhàn rỗi, góp phần hình thành chuỗi cung ứng gắn với hợp tác xã, nâng cao thu nhập và ý thức bảo vệ môi trường.
Về mặt môi trường, dự án góp phần giảm đáng kể lượng rác thải nhựa khó phân hủy và cải thiện hệ sinh thái sông ngòi tại ĐBSCL.
Theo Hoàng Khanh, dự án GreenShield Mekong tập trung vào khách hàng là doanh nghiệp xuất khẩu trái cây, hợp tác xã nông nghiệp, hệ thống siêu thị và chuỗi nhà hàng, khách sạn. Đây là khách hàng có nhu cầu lớn và ổn định, đồng thời chịu áp lực ngày càng cao về tiêu chuẩn bao bì xanh.
Thầy Nguyễn Trọng Luân, Chủ nhiệm bộ môn khởi nghiệp, Trường ĐH FPT Cần Thơ, đánh giá GreenShield Mekong là dự án tiêu biểu của sinh viên khi đồng thời giải quyết ô nhiễm rác thải nhựa và tình trạng lục bình phát triển quá mức tại ĐBSCL. Dự án thể hiện rõ tư duy đổi mới, khả năng giải quyết vấn đề thực tiễn và định hướng thị trường theo mô hình kinh tế tuần hoàn. Tuy nhiên, để thương mại hóa bền vững, cần tiếp tục hoàn thiện chất lượng sản phẩm, mô hình tài chính và chiến lược thị trường.
Chương trình nằm trong chuỗi hoạt động của Tiếp sức mùa thi – hành trình đã đồng hành cùng học sinh, sinh viên cả nước suốt 25 năm qua kể từ năm 2002. Với sự phối hợp của T.Ư Hội Sinh viên Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Báo Thanh Niên cùng Công ty cổ phần Tập đoàn Thiên Long, chương trình năm nay hướng mạnh đến việc chăm sóc sức khỏe tinh thần cho học sinh trước kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Tham dự chương trình có bà Nguyễn Thị Ngọc Anh, Phó giám đốc Trung tâm hỗ trợ và phát triển sinh viên Việt Nam; đại diện lãnh đạo tỉnh An Giang, Ban giám hiệu các trường; ông Trịnh Văn Hào, Giám đốc Truyền thông và Đối ngoại Tập đoàn Thiên Long; cùng các khách mời gồm: tiến sĩ tâm lý học Nguyễn Thị Bích Phượng, MC Khánh Vy và nhà sáng tạo nội dung Trương Ngọc Ánh (Schannel).
Không khí chương trình trở nên sôi động ngay từ phần giao lưu mở màn với trò chơi "bỏ một ngón tay xuống" xoay quanh những thói quen quen thuộc mùa thi như "lướt TikTok quên học", thức khuya ôn bài hay tin vào "thìa thần, xoài thần" trước mỗi kỳ kiểm tra. Những tràng cười xen lẫn sự đồng cảm khiến nhiều học sinh nhận ra mình không hề đơn độc trong áp lực thi cử.
Phát biểu tại chương trình, ông Huỳnh Vinh Huy, Phó hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Bỉnh Khiêm, cho rằng áp lực học tập hiện nay không chỉ đến từ bài vở mà còn từ kỳ vọng gia đình và nỗi lo tương lai.
"Muốn vượt qua những kỳ thi khắc nghiệt, nền tảng kiến thức thôi là chưa đủ, các em cần một sức khỏe tinh thần thật sự vững vàng", ông Huy chia sẻ. Theo ông Huy, nhiều học sinh hiện rơi vào tình trạng mất ngủ, lo âu, thậm chí kiệt sức vì áp lực thi cử. Vì vậy, việc chương trình Mind Care đến với nhà trường là sự hỗ trợ vô cùng kịp thời và đáng trân quý".
Trong chương trình, ban tổ chức đã trao 20 suất học bổng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn nhưng nỗ lực vươn lên trong học tập tại hai trường.
Ở phần talkshow, MC Khánh Vy và nhà sáng tạo nội dung Trương Ngọc Ánh mang đến nhiều câu chuyện gần gũi về tuổi học trò, những lần áp lực trước kỳ thi hay các "thói quen ngốc xít" thời đi học khiến cả hội trường thích thú.
Khánh Vy chia sẻ rằng bản thân từng trải qua cảm giác "tim đập chân run" mỗi mùa thi và hiểu rõ áp lực mà học sinh cuối cấp đang đối diện. "Điều khó nhất không phải là học bao nhiêu, mà là giữ cho mình không bị cuốn vào cảm giác lo lắng quá mức", MC Khánh Vy nói.
Trong khi đó, Trương Ngọc Ánh cho biết mạng xã hội vừa là công cụ hỗ trợ học tập nhưng cũng dễ khiến học sinh mất tập trung nếu không biết kiểm soát thời gian. Nữ content creator khuyên học sinh nên xây dựng thói quen sử dụng điện thoại có mục đích rõ ràng và biết tự giới hạn thời gian giải trí trong giai đoạn ôn thi.
Dưới góc nhìn chuyên môn, tiến sĩ Nguyễn Thị Bích Phượng nhận định hiện tượng "burn-out" (hội chứng kiệt sức) ở học sinh cuối cấp đang ngày càng phổ biến. Theo bà, nhiều học sinh rơi vào trạng thái kiệt sức vì luôn cố gắng học liên tục nhưng lại thiếu nghỉ ngơi và thiếu kỹ năng quản lý cảm xúc.
"Có những bạn học sinh cảm thấy mình phải cố thêm nữa, nhưng càng cố lại càng mất động lực. Điều các em cần đôi khi không phải là học thêm, mà là điều chỉnh lại nhịp sống, ngủ đủ và biết chia sẻ áp lực với người thân", tiến sĩ Phượng nhấn mạnh.
Phần giao lưu trực tiếp với học sinh cũng nhận được nhiều sự quan tâm. Các câu hỏi xoay quanh việc học từ vựng tiếng Anh hiệu quả, kiểm soát việc lướt TikTok, cách ngủ ngon trước ngày thi hay nỗi lo tài chính khi bước vào đại học.
Một câu hỏi giấu tên về áp lực kinh tế gia đình đã khiến nhiều học sinh xúc động. Trước tâm sự: "sợ đỗ đại học sẽ trở thành gánh nặng cho bố mẹ", tiến sĩ Nguyễn Thị Bích Phượng động viên học sinh không nên tự tạo áp lực quá lớn cho bản thân và cần nhìn nhận việc học như một hành trình đầu tư cho tương lai. Đại diện Ban tổ chức cũng giới thiệu nhiều chương trình hỗ trợ tài chính, học bổng và vay học phí lãi suất 0 đồng dành cho học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn.
Khép lại chương trình, toàn bộ học sinh cùng thực hành các bài tập thở, thư giãn nhanh dưới sự hướng dẫn của chuyên gia tâm lý nhằm giảm căng thẳng trước kỳ thi. Nhiều học sinh cho biết họ cảm thấy nhẹ nhõm và tự tin hơn sau buổi giao lưu.
Bên cạnh talkshow, khu trải nghiệm của Thiên Long với các trò chơi tương tác, thử thách tư duy và trải nghiệm máy tính Flexio cũng thu hút đông đảo học sinh tham gia.
School Tour Tiếp sức mùa thi 2026 tại An Giang không chỉ mang đến kiến thức, kỹ năng vượt qua áp lực mùa thi mà còn trở thành không gian để học sinh được lắng nghe, chia sẻ và tiếp thêm động lực trước ngưỡng cửa quan trọng của tuổi học trò.
