“Chúng tôi sẽ đàm phán trong cuối tuần này”, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói với phóng viên ngày 17/4 trên chuyên cơ Không lực Một khi đang trên đường từ thành phố Phoenix, bang Arizona, trở về thủ đô Washington, đề cập đến các cuộc thảo luận với Iran.
Ông Trump không nêu cụ thể về cuộc đàm phán với Iran, nhưng cho hay ông có thể sẽ không gia hạn lệnh ngừng bắn hai tuần với Tehran khi nó hết hạn vào ngày 22/4. Lệnh ngừng bắn này được hai bên nhất trí để tạo thuận lợi cho quá trình đàm phán hướng tới giải pháp chấm dứt cuộc xung đột.
“Lệnh phong tỏa các cảng Iran vẫn được duy trì, và thật không may chúng tôi có thể phải bắt đầu ném bom Iran trở lại”, Tổng thống Mỹ nói, đề cập đến kịch bản hai bên không đạt được thỏa thuận trong các cuộc đàm phán.
Tuy nhiên, ông cũng nói rằng đã có một số “tin khá tích cực” liên quan đến Iran, nhưng từ chối cung cấp thêm chi tiết.
“Chúng tôi vừa nhận được một số tin khá tích cực cách đây khoảng 20 phút, và có vẻ mọi việc đang diễn ra rất thuận lợi ở Trung Đông liên quan đến Iran. Rồi mọi người sẽ biết đó là gì thôi. Tôi chỉ nghĩ đây là điều hoàn toàn hợp lý và nên xảy ra. Chúng ta hãy chờ xem”, ông cho hay.
Phái đoàn Mỹ và Iran được cho là sẽ đến Pakistan cuối tuần này và tiến hành đàm phán ngày 20/4, một tuần sau khi vòng đàm phán đầu tiên tại Pakistan kết thúc mà không đạt được thỏa thuận nào.
Quan chức Lầu Năm Góc tuyên bố lực lượng Mỹ ở Trung Đông đã trong trạng thái sẵn sàng tiếp tục chiến đấu nếu Iran không chấp nhận thỏa thuận hòa bình.
Ngoại trưởng Abbas Araghchi hôm qua thông báo Iran sẽ “mở hoàn toàn” eo biển Hormuz để hưởng ứng lệnh ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và nhóm Hezbollah ở Lebanon. Tổng thống Mỹ hoan nghênh động thái của Iran, nhưng khẳng định lệnh phong tỏa các cảng Iran vẫn còn hiệu lực cho đến khi thỏa thuận hai nước “hoàn thành 100%”.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, người dẫn đầu phái đoàn đàm phán Iran cuối tuần trước, ngày 17/4 chỉ trích Tổng thống Trump đưa ra “7 tuyên bố sai sự thật trong vòng một giờ”, nhưng không nêu cụ thể đó là những phát biểu nào.
“Họ đã không thắng được cuộc chiến bằng những lời dối trá này và chắc chắn cũng sẽ không đạt được gì trong các cuộc đàm phán”, ông Ghalibaf nói, đồng thời cảnh báo nước này sẽ đóng cửa eo biển Hormuz một lần nữa nếu Mỹ duy trì chiến dịch phong tỏa cảng biển.
Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 17/4, ông Trump cho hay đang mong chờ cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. “Cuộc gặp của chúng tôi tại Trung Quốc sẽ là cuộc gặp đặc biệt và có thể mang tính lịch sử. Tôi mong chờ được gặp Chủ tịch Tập, nhiều việc sẽ được hoàn thành!”, ông Trump cho biết.
Lãnh đạo Mỹ ban đầu lên kế hoạch thăm Bắc Kinh vào cuối tháng 3 hoặc đầu tháng 4 nhằm thúc đẩy tái thiết quan hệ thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, Tổng thống Trump sau đó quyết định hoãn chuyến thăm Trung Quốc để tập trung giải quyết vấn đề Iran.
Nhà Trắng thông báo chuyến thăm Trung Quốc sẽ diễn ra vào ngày 14-15/5, cho thấy Mỹ kỳ vọng thỏa thuận với Iran sẽ đạt được trước thời điểm này.
Viết trên mạng xã hội X ngày 21.4, ông Qalibaf cho rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump vi phạm thỏa thuận ngừng bắn khi thực hiện phong tỏa, với mục đích “biến bàn đàm phán thành nơi Iran phải đầu hàng hoặc lấy cớ để Mỹ tiếp diễn xung đột”.
"Chúng tôi không chấp nhận đàm phán dưới những lời đe dọa. Trong 2 tuần qua, chúng tôi đã chuẩn bị để tung ra những quân bài mới trên chiến trường", ông viết. Lệnh ngừng bắn Mỹ - Iran sẽ kết thúc ngày 22.4, song hiện chưa có dấu hiệu cho thấy hai bên sẵn sàng gia hạn.
Vào ngày 19.4, chỉ huy Không quân của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) Majid Mousavi, nói trong video đăng trên mạng xã hội rằng vào thời điểm ngừng bắn, Iran đang bổ sung kho tên lửa và máy bay không người lái (UAV) với tốc độ nhanh hơn cả trước khi xung đột với Mỹ - Israel.
Ông Mousavi còn tuyên bố rằng: “Không như Iran, kẻ thù không có khả năng bổ sung đạn dược trong thời gian ngừng bắn”. Mỹ và Israel không phản hồi các tuyên bố này, theo The Jerusalem Post.
Trong khi đó, Tổng thống Trump tự tin rằng Iran sẽ ngồi vào bàn đàm phán, đồng thời cảnh báo về những hậu quả nếu điều này không diễn ra. "Họ sẽ đàm phán thôi. Nếu không làm như vậy, họ sẽ gặp phải những vấn đề chưa từng có trước đây", ông nói hôm 20.4.
Trang Axios dẫn các nguồn thạo tin tiết lộ Phó tổng thống Mỹ JD Vance sẽ đến thủ đô Islamabad, Pakistan ngày 21.4 để đàm phán với Iran, dù Tehran chưa xác nhận tham dự.
Một nguồn tin cho biết phái đoàn Iran đang chờ quyết định từ Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei. Đồng thời, IRGC - lực lượng quân sự có sức ảnh hưởng chính trị lớn tại Iran - được cho là giữ lập trường cứng rắn rằng sẽ không đàm phán nếu Mỹ không chấm dứt phong tỏa.
Theo Hãng tin AP, ngày 24-4, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick cho biết chương trình thị thực thẻ vàng của Tổng thống Donald Trump - cho phép người nước ngoài chi ít nhất 1 triệu USD để cư trú và làm việc hợp pháp tại Mỹ - đến nay chỉ mới phê duyệt duy nhất một người.
Con số này thấp hơn nhiều so với những tuyên bố trước đó. Khi chương trình ra mắt vào tháng 12 năm ngoái, ông Lutnick từng khẳng định chính phủ đã thu về lượng đăng ký với tổng trị giá 1,3 tỉ USD chỉ trong vài ngày.
Khi đó, ông Trump đứng cạnh và giơ cao tấm thẻ mạ vàng, mô tả đây là "một phiên bản thẻ xanh được tăng cường vượt trội".
Trong phiên điều trần trước ủy ban quốc hội ngày 23-4, ông Lutnick không giải trình về sự chênh lệch này trong cuộc trao đổi với một nữ nghị sĩ.
Ý tưởng về tấm thẻ được ông Trump thúc đẩy từ năm ngoái, với mức phí ban đầu đề xuất là 5 triệu USD. Ông chủ Nhà Trắng cho rằng chương trình sẽ thu hút nhân tài nước ngoài và bổ sung nguồn thu cho ngân sách liên bang.
Thẻ vàng được thiết kế để thay thế chương trình EB-5 đã tồn tại hàng thập kỷ - loại thị thực dành cho những người đầu tư khoảng 1 triệu USD vào một doanh nghiệp Mỹ có ít nhất 10 nhân viên.
Dù mới chỉ có một người được phê duyệt, ông Lutnick vẫn tỏ ra hài lòng và cho biết đang có hàng trăm hồ sơ chờ xử lý.
"Chương trình mới được thiết lập và cơ quan chức năng muốn đảm bảo mọi thứ được thực hiện một cách hoàn hảo", ông nói.
Một năm trước, ông Lutnick từng tuyên bố thẻ vàng có thể mang lại doanh thu 1.000 tỉ USD, góp phần cân bằng ngân sách của Mỹ.
Tuy nhiên, nợ công của Mỹ hiện ở mức 31.300 tỉ USD, và các dự báo cho rằng thâm hụt ngân sách trong năm tài khóa này sẽ vào khoảng 2.000 tỉ USD.
Liên quan thẻ vàng định cư của ông Trump, Bộ trưởng Thương mại Mỹ cho biết mỗi ứng viên phải đóng thêm 15.000 USD phí thẩm định ngoài khoản đầu tư 1 triệu USD. Chương trình cũng cho phép các tập đoàn chi 2 triệu USD để bảo lãnh cho một nhân viên nước ngoài, kèm mức phí duy trì hằng năm 1%.
Dự án sở hữu một trang web chính phủ với khẩu hiệu hào nhoáng "Mở khóa cuộc sống tại Mỹ", hiển thị hình ảnh tấm thẻ vàng in gương mặt ông Trump cùng đại bàng đầu trắng, tượng Nữ thần Tự do và chữ ký của đương kim Tổng thống Mỹ.
Trang web cũng quảng bá thẻ bạch kim trị giá 5 triệu USD sắp ra mắt, cho phép người sở hữu lưu trú tại Mỹ tới 270 ngày mà không phải chịu thuế đối với thu nhập ngoài nước Mỹ.
Mô hình này không quá xa lạ trên thế giới khi nhiều quốc gia như Anh, Tây Ban Nha, Hy Lạp, Malta, Úc, Canada và Ý cũng đã triển khai các phiên bản thị thực vàng dành cho giới siêu giàu.
Hãng thông tấn Tasnim của Iran cho biết trong cuộc tập kích của quân đội Mỹ - Israel vào sáng nay, một quả đạn đã rơi xuống khu vực gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr ở tây nam nước này. Sóng xung kích và mảnh văng đã làm hư hại một trong các công trình hỗ trợ tại nhà máy, khiến một bảo vệ thiệt mạng.
Điều tra sơ bộ cho thấy đòn tập kích không gây thiệt hại đối với các bộ phận chính của nhà máy và cơ sở vẫn có thể hoạt động bình thường. Đây là cuộc tấn công thứ 4 nhằm vào nhà máy điện hạt nhân Bushehr kể từ đầu xung đột, theo Tasnim.
"Do ở đây có lượng lớn vật liệu phóng xạ, mọi thiệt hại cũng có thể dẫn đến nguy cơ xảy ra sự cố hạt nhân nghiêm trọng, gây ra hậu quả trên diện rộng và không thể khắc phục đối với khu vực", hãng thông tấn Iran cảnh báo.
Sự việc xảy ra một ngày sau khi Alexei Likhachev, lãnh đạo Tập đoàn Nhà nước về Năng lượng nguyên tử Liên bang Nga (Rosatom), hôm 2/4 cho biết Moskva sẽ đề nghị Washington - Tel Aviv ngừng chiến dịch trong lúc sơ tán công dân Nga khỏi nhà máy Bushehr.
Ông cho biết "đợt sơ tán cuối cùng" gồm khoảng 200 người và dự kiến diễn ra vào tuần sau. Quan chức Nga thêm rằng "tối đa 50 tình nguyện viên" sẽ ở lại nhà máy sau đó, nhằm duy trì hoạt động máy móc, công trường và các cơ sở khác.
Mỹ và Israel chưa đưa ra bình luận về thông tin.
Nhà máy Bushehr được xây dựng với sự hỗ trợ của tập đoàn năng lượng hạt nhân Rosatom tại Nga và hòa vào lưới điện quốc gia từ năm 2011. Đây là nhà máy điện hạt nhân duy nhất đang hoạt động ở Iran, có tổng công suất khoảng 1.000 megawatt.
Nhân viên Rosatom đang làm việc tại đây để xây thêm các lò phản ứng mới. Theo hãng thông tấn Interfax, còn khoảng 320 chuyên gia Nga ở lại nhà máy tính đến cuối tuần trước, trong khi hơn 400 người đã được sơ tán.
Tổng thống Donald Trump hôm 30/3 dọa sẽ ra lệnh phá hủy toàn bộ nhà máy điện, giếng dầu, cơ sở lọc nước biển của Iran nếu nước này không chấp nhận thỏa thuận với Mỹ.
