Giữa không gian xanh mát của danh thắng cấp quốc gia ao Bà Om (Vĩnh Long), hương thơm thanh khiết của lá dứa hòa quyện vào làn khói nghi ngút, đã tạo nên một sức hút khó cưỡng của món bánh cốm ống của đồng bào Khmer.
Bánh cốm ống là món ăn vặt nhưng lại gắn liền với dòng chảy văn hóa đậm nét của đồng bào Khmer Nam bộ. Đặc biệt, bánh cốm ống thường xuất hiện tại các dịp lễ hội truyền thống của người Khmer.
Tại danh thắng ao Bà Om (Trà Vinh cũ), bánh cốm ống hiện diện phổ biến và mang không khí đặc trưng nhất. Dưới những tán cây sao, cây dầu cổ thụ xanh mát, những xe đẩy, đòn gánh bánh cốm ống tỏa khói nghi ngút cùng mùi thơm dịu nhẹ của lá dứa đã trở thành hình ảnh biểu tượng của vùng đất này.
Trong các dịp lễ hội lớn của đồng bào Khmer như Chôl Chnăm Thmây, Ooc Om Boc, Sen Đôn Ta… bánh cốm ống cùng với cốm dẹp là những món ăn không thể thiếu. Đến nay, vẫn chưa có tài liệu nào xác định chính xác bánh cốm ống xuất hiện từ bao giờ. Ban đầu, bánh được chế biến thủ công bằng ống tre gai (loại tre thân dày, chịu nhiệt tốt) để hấp bột.
Từ một món ăn gia đình dùng để đãi khách hoặc cúng kiếng, bánh cốm ống dần bước ra các khu chợ quê và trở thành món quà vặt đặc trưng. Hiện nay, cùng với nhịp sống phát triển, những ống tre gai xưa đã được thay thế bằng ống inox giúp bánh chín nhanh hơn, nhưng hương vị nguyên bản vị béo của dừa, thơm của lá dứa và tơi xốp của gạo, nếp vẫn được gìn giữ vẹn nguyên qua bao thế hệ.
Bánh cốm ống ở đây được pha trộn giữa bột gạo (thường pha thêm tỷ lệ nhỏ bột nếp để tạo độ dẻo), đường và nước cốt dừa để tạo ra một món bánh mang đặc sắc riêng. Có những biến tấu khác của bánh cốm ống tạo thêm hương vị như: thêm bột bột khoai, cốt dừa, đường cát trắng, đậu phộng, mè rang, dừa khô. Thời gian đợi một chiếc bánh ra lò chỉ khoảng 3 – 4 phút.
Chị Kim Thì Chane Thu (31 tuổi, ngụ xã Song Lộc, Vĩnh Long) người bán bánh cốm ống cho biết, điểm mấu chốt của nghệ thuật làm bánh cốm ống là bột không được nhào thành khối, dùng nước cốt dừa cân trộn với bột gạo theo tỷ lệ bột nhất định, cho bột tơi vừa phải. Để có một màu xanh đặc trưng và trông cuốn hút hơn, chị Thu phải giã nát hoặc xay nhuyễn lá dứa tươi hoặc lá nếp, để lọc lấy phần nước cốt đậm đà nhất dùng để trộn vào hỗn hợp bột tươi.
“Sau đó bột được nén vào những ống inox, ở giữa khuôn có một que xiên dài sau đó đặt thẳng đứng trên một nồi nước sôi sùng sục. Được nấu cách thủy trong vòng từ 3 – 4 phút sẽ chín người bán chỉ cần rút nhẹ thanh xiên ra sẽ có được trọn vẹn chiếc bánh nóng hổi ra bên ngoài nguyên vẹn mà không bị vỡ nát. Người mua có thể xem toàn bộ quy trình ra lò của bánh cốm ống”, chị Thu nói.
Chiếc bánh cốm ống sau khi ra lò thường được gói trong lá chuối vừa vặn. Khi mở lá chuối xanh quanh bánh, mùi thơm ngọt ngào của lá dứa tỏa ra. Khi ăn vị béo của bột, nước cốt dừa và mùi thơm của mè, mang hương vị riêng biệt và đặc trưng.
Bạn Thạch Oanh (22 tuổi, ngụ phường Nguyệt Hóa, Vĩnh Long) thích thú khi cầm trên tay khúc bánh cốm ống nóng hổi nói, “Đã lâu mới có dịp về thăm quê, được ăn lại món bánh tuổi thơ ngày tết của đồng bào mình, em cảm thấy rất vui. Đi học ở TP.HCM có rất nhiều món ăn, của ta, của nước ngoài nhưng em không bao giờ quên được món bánh mang hương vị quê hương này”.
Bạn Nguyễn Nhật Hào (25 tuổi, ngụ phường Hòa Thuận, Vĩnh Long), một nhiếp ảnh gia trẻ có tình yêu lớn với văn hóa địa phương, cho biết: “Mỗi lần đi chụp ảnh, đứng trước những xe bánh ống tại ao Bà Om hay chợ Trà Vinh, tôi luôn bị cuốn hút bởi làn khói trắng nghi ngút vờn quanh những chiếc khuôn inox sáng bóng. Khi chiếc bánh xanh ngọc bích được rút ra khỏi ống, nằm gọn trên lớp lá chuối xanh mướt, rắc thêm chút dừa nạo trắng phau và muối mè vàng óng khiến tôi không thể cưỡng lại được”.
Ngày nay, giữa hàng loạt các loại bánh hiện đại, xe bánh cốm ống của những người như chị Thu vẫn nép mình đỏ lửa bên góc đường hay dưới tán cây dầu cổ thụ. Chiếc bánh giá chỉ 5.000 đồng, không cầu kỳ về hình thức nhưng gói gọn trong đó là tinh hoa của nguyên liệu do người nông dân làm ra. Bánh cốm ống của người Khmer vẫn thế, góp phần nuôi dưỡng và gìn giữ nét riêng biệt của vùng đất Vĩnh Long qua bao mùa lễ hội.
Chị Trương Ngọc Ánh (28 tuổi) đã có 4 năm làm bác sĩ thú y tại Trung tâm Bảo tồn động vật hoang dã tại Việt Nam (Save Vietnam's Wildlife). Từ nhỏ đến khi còn là sinh viên Trường ĐH Nông Lâm TP.HCM, chị đã yêu quý động vật hoang dã và luôn tích cực tham gia các chương trình tình nguyện, hoạt động thực tế liên quan.
Mỗi buổi sáng, nữ bác sĩ bắt đầu công việc bằng việc kiểm tra tình trạng động vật tại trung tâm. Phần lớn động vật ở đây hoạt động về đêm, nhiều con vận động mạnh nên có thể xuất hiện những vết thương tự gây ra. Sau đó, chị tiến hành thăm khám cho những cá thể mới được cứu hộ, kiểm tra sức khỏe định kỳ cho những con đang được chăm sóc.
Năm 2023, chị trực tiếp chăm sóc 1 con tê tê con chỉ khoảng 3 ngày tuổi. Suốt gần một năm gắn bó với loài thú đêm này, chị gần như không có giấc ngủ trọn vẹn khi cứ 2 - 3 tiếng lại thức dậy để kiểm tra, theo dõi tình trạng sức khỏe.
"Đến lúc thả con tê tê về môi trường tự nhiên, mình vừa muốn vừa không. Muốn vì đó là đích đến cuối cùng của công tác cứu hộ, khi con vật đủ điều kiện trở lại với tự nhiên nhưng cũng không nỡ bởi quãng thời gian dài chăm sóc đã tạo nên sự gắn bó đặc biệt", chị Ánh chia sẻ.
Chứng kiến nhiều động vật hoang dã bị thương nặng do săn bắt, mắc bẫy, thậm chí hoại tử, nhiễm trùng, chị không khỏi xót xa. Có những lúc, chị cảm thấy bất lực khi nghĩ đến những đau đớn mà chúng đã phải chịu đựng. Chị và các đồng nghiệp dồn công sức, kỹ năng chuyên môn và hy vọng sẽ cứu được để chúng sớm trở về môi trường tự nhiên.
Những chuyến tái thả tại địa hình hiểm trở, có những đoạn đường phải bám vào vách đá mới có thể di chuyển. Ngoài ra, chị cũng cẩn thận phòng tránh để không xảy ra tình trạng lây bệnh từ động vật qua người.
"Từ cứu hộ, chăm sóc đến tái thả là hành trình của cả một tập thể, kết tinh từ mồ hôi, công sức và cả tình cảm dành cho động vật. Việc cứu hộ lúc 1 - 2 giờ sáng cũng là chuyện bình thường, mọi người không ai phàn nàn về điều này", nữ bác sĩ thú y cho hay.
Ngay từ khi lựa chọn nghề, chị đã xác định sẽ phải đối mặt với nhiều vất vả, từ điều kiện sống đến môi trường làm việc còn thiếu thốn. Chị chấp nhận công tác xa nhà, mỗi năm chỉ có thể về thăm gia đình một lần.
Những ngày đầu, chị không tránh khỏi cảm giác nhớ nhung nhịp sống phố thị, những quán xá quen thuộc. Thế nhưng, vì công việc và niềm đam mê với động vật hoang dã, chị sẵn sàng đánh đổi để theo đuổi con đường mình đã chọn.
"Là con gái út trong gia đình có 2 anh em, việc lựa chọn vào rừng sinh sống và làm việc khiến ba mẹ mình không khỏi lo lắng. Suốt những năm tháng trên giảng đường đại học, mình luôn cố gắng trấn an để ba mẹ dần chấp nhận việc con gái phải làm việc xa nhà", chị chia sẻ.
Để gia đình yên tâm, chị thường xuyên gọi điện, cập nhật tình hình công việc và cuộc sống ở rừng. Dần dần, khi thấy con gái vững vàng với lựa chọn của mình và gắn bó với nghề, ba mẹ cũng bớt lo lắng và chuyển sang ủng hộ.
Gần đây, chị Ánh nhận thấy ngày càng nhiều người, đặc biệt là các bạn trẻ, tìm đến rừng để "chữa lành", hòa mình vào không gian thiên nhiên yên tĩnh. Với một người gắn bó lâu năm với công tác cứu hộ động vật hoang dã, chị mong mỗi người khi vào rừng hãy giữ sự tĩnh lặng cần thiết, bởi tiếng ồn có thể khiến các loài vật căng thẳng, giữ môi trường sạch sẽ, không để lại gì ngoài những… dấu chân.
Rời xa phố thị để gắn bó với rừng sâu, chị Ánh chọn một con đường có nhiều ý nghĩa. Với chị, mỗi con vật được cứu sống, mỗi lần tái thả thành công là một niềm hạnh phúc giản dị nhưng trọn vẹn. Giữa thiên nhiên hoang dã, hành trình của chị không chỉ là chữa lành cho những sinh linh bé nhỏ mà còn góp phần lan tỏa thông điệp yêu thương động vật của con người.
Qua tiếp xúc khi có việc cần giúp đỡ của ngành điện tôi nhận thấy đội ngũ Công ty Điện lực Củ Chi, từ lãnh đạo đến nhân viên ai cũng làm việc với tinh thần trách nhiệm cao.
Minh chứng cho sự việc này khi nhà tôi bị sự cố mất điện thì tôi không phải lo lắng, tốn công sức đi đến liên hệ mà tôi gọi điện thoại đến nhân viên trực, báo rõ sự việc là lãnh đạo nhanh chóng cử nhân viên đến tận nhà khắc phục ngay sự cố.
Lần đầu vào buổi chiều giữa tháng 7.2015, do ảnh hưởng bão nên trời đổ cơn mưa lớn kèm gió giông mạnh nhiều cây xanh gãy đổ nhánh cây vướng dây điện làm đứt nhiều dây hạ thế. Còn đường dây hạ thế từ ngoài đường nhựa vào nhà tôi có cây tràm bị tét nhánh ngã vướng dây điện làm đứt ngay mối nối từ dây hạ thế vào dây điện kế.
Vì nhà mất điện đột ngột nên tôi gọi điện cho Phân chi điện lực của xã Trung Lập Thượng (bây giờ xã Thái Mỹ) báo tình hình sự việc. Nhân viên trực cơ quan báo tôi: "Do tình hình thời tiết bất thường, mưa gió lớn làm nhiều cây bị ngã đổ gây đứt dây điện nhiều nơi trong xã, anh em trong đội đang đi khắc phục sửa chữa. Anh để tôi điện thoại báo nhân viên điện lực biết để đến nhà kiểm tra, khắc phục sự cố. Anh chờ chừng nào các bạn đến nhà sẽ gọi điện báo anh ngay".
Lúc này, nhà không có điện nên tôi đốt đèn cầy leo lét cho có ánh sáng để người nhà đi khỏi bị vướng, vấp té. Tôi chờ đến hơn 8 giờ tối mà vẫn chưa nghe nhân viên điện lực gọi điện, trong lòng thầm nghĩ chắc giải quyết công việc sự cố về điện sau cơn mưa nhiều nên anh em về luôn cơ quan để nghỉ ngơi, nên tôi cũng đi ngủ.
Ngả lưng chừng 15 phút thì tôi nhận được điện thoại của nhân viên điện lực báo: "Tụi em đã đến cổng nhà anh rồi, anh mở cổng để tụi em vào nhà xem sự việc như thế nào".
Tôi nhanh chóng ra ngay cửa và thấy các nhân viên vất vả, ướt sũng nên buột miệng can: "Sao mấy em không để ngày mai sửa luôn chứ giờ trời tối và trời còn mưa, anh thấy bất tiện quá". Không than thở, ngược lại anh nhân viên điện lực bảo rằng: "Không sao đâu anh ơi, tụi em tranh thủ khắc phục luôn cho anh để nhà có điện mà xài chứ".
Động viên ngược lại tôi xong, anh nhân viên này bảo bạn đi cùng hỗ trợ rọi đèn pin để anh bắc thang leo lên ô văng nhà kiểm tra mối đứt. Thao tác cắt, nối dây điện chừng 10 phút là hoàn thành công việc, đèn trong nhà lại sáng choang.
Lần khác, trời vừa chạng vạng tối của năm 2022, tôi đang ngồi trước hiên nhà trà nước với các bạn cùng xóm bỗng thấy dây điện hạ thế kéo từ ngoài đường vào nhà tóe lửa xanh đỏ, kèm tiếng nổ nhỏ. Hiện tượng diễn ra chừng một phút thì điện trong nhà bị mất, đèn tắt tối om.
Tôi và mấy người bạn bước ra chỗ có đoạn dây điện bị cháy quan sát vì dây điện hạ thế là hai sợi dây cỡ 30 mm xoắn lại nên tôi nghĩ hai sợi dây điện bị tróc vỏ gây chập cháy làm mất điện. Tôi điện thoại ngay cho tổng đài 1900 545454 báo. Nhân viên trực tổng đài ghi nhận sự việc tôi trình bày và nói sẽ báo lại cho Công ty Điện lực Củ Chi khắc phục, sửa chữa điện cho nhà tôi trong thời gian ngắn. Và hơn nửa tiếng đồng hồ sau thì đội sửa chữa điện ở Điện lực Củ Chi cũng đã đến nhà tôi mấy anh nhanh chóng bắt tay vào công việc.
Một người thì rọi đèn pin đi kiểm tra đường dây điện hạ thế vào nhà tôi, người thì bắc thang leo lên trụ trung thế để cắt điện đầu nguồn dây dẫn điện kéo vào nhà. Kết quả kiểm tra chỗ dây điện bị chập cháy đoạn dài khoảng 1 mét nhưng vì chỗ hai sợi dây bị cháy nằm ở giữa hai trụ điện hạ thế nên hướng xử lý bằng cách thay dây điện mới cả đoạn này khoảng 30 mét.
Đêm khuya, tôi không chỉ nhận về những mồ hôi làm ướt đẫm trên lưng chiếc áo cam của các anh nhân viên điện lực, tôi càng nhận lòng nhiệt tình với công tác, tận tụy với nghề, và đặc biệt là không nề hà với gian khó để lo cho khách hàng của các anh.
3 năm liên tiếp gần đây, vào dịp năm mới nào tôi cũng được các bạn Công ty Điện lực Củ Chi tặng quà. Ngại quá. Sở dĩ có được tình cảm quý mến của các anh em vì có vài đôi lần tôi chia sẻ tình cảm trên các bài viết của mình lên báo chí. Nội dung bài viết là câu chuyện về lần tôi quan sát thấy hai gốc trụ điện hạ thế bằng sắt vào nhà chân trụ bị gỉ sét, có hiện tượng sắp gãy đổ.
Tôi gọi tổng đài 1900 54 5454 trình bày sự việc, và khoảng gần một tiếng đồng hồ sau Công ty Điện lực Củ Chi đã cử nhân viên đến tận nhà khảo sát thực tế. Chỉ hai ngày sau lãnh đạo công ty đã cử đội thi công đến nhà tôi thay trụ sắt bằng trụ bê tông. Việc làm nhanh chóng hết sức có trách nhiệm của anh em đã làm tôi rất cảm kích, tin tưởng.
Món quà xuân là lịch treo tường chứa đựng tình cảm quý báu của Ban giám đốc Công ty Điện lực Củ Chi tặng tôi để tri ân vì đã góp ý, phản ánh, động viên anh em ngành điện trong thời gian qua.
Trong giai đoạn chuyển đổi công nghệ số hiện nay, Tổng công ty Điện lực TP.HCM thì ngoài trang bị máy móc hiện đại, đội ngũ từ lãnh đạo đến nhân viên cần phải có trình độ chuyên môn giỏi, nghiệp vụ vững, trình độ công nghệ thông tin thành thạo, làm chủ khoa học công nghệ mới, để đáp ứng được yêu cầu của xã hội ngày càng phát triển đi lên thì đội ngũ của EVNHCMC luôn biết "gieo mầm" và vun bồi những con người có trái tim nhiệt huyết, sống nghĩa tình, giàu tình cảm hết lòng hết sức phục vụ khách hàng.
Kỷ niệm 50 năm ngành điện thành phố mang tên Bác, đội ngũ ngành điện TP.HCM, điển hình là các anh em điện lực... "nhà tôi" ở Củ Chi, các bạn hãy luôn tự hào về những hành động đẹp, công việc luôn nhanh chóng, đã mang lại cho khách hàng qua hơn nửa thế kỷ miệt mài "thắp sáng niềm tin".
Đại lý vé số Khắc Duy ở Vĩnh Long (Bến Tre cũ) cho biết vừa đổi thưởng cho khách có 2 tờ trúng độc đắc xổ số miền Nam. Cụ thể, 2 tờ có dãy số 837532 thuộc xổ số Hậu Giang ngày 4 tháng 4 trúng độc đắc trị giá 4 tỉ đồng (chưa trừ thuế).
"Người đàn ông trồng cây kiểng ở xã Chợ Lách mua ủng hộ người bán dạo 2 tờ, không ngờ trúng độc đắc. Người này nhận toàn bộ tiền trúng số qua hình thức chuyển khoản. Vị khách chỉ là người trồng cây kiểng thuê, không kinh doanh nên gửi toàn bộ tiền trúng số vào ngân hàng để tiết kiệm", đại lý vé số Khắc Duy chia sẻ.
Hình ảnh những tờ vé số trúng độc đắc sau khi đăng tải lên mạng xã hội thu hút sự quan tâm của mọi người. Ai nấy đều gửi lời chúc mừng đến chủ nhân, không quên "xin vía" để bản thân sớm trúng số.
Gần đây, anh Lưu Quốc Duy, chủ đại lý vé số Duy ở phường Trà Vinh (Vĩnh Long) mới đổi thưởng cho một vị khách là chàng trai trẻ may mắn trúng xổ số miền Nam 2 lần liền.
Cụ thể, theo kết quả xổ số miền Nam ngày 2 tháng 4, chàng trai này trúng 16 tờ giải an ủi đài Bình Thuận, tổng trị giá 800 triệu đồng (chưa trừ thuế). Cọc vé có dãy số may mắn 504476, trong khi giải độc đắc của đài này là 404476.
Sau khi trúng số, anh chàng lập tức chuyển 15 triệu đồng cho anh Duy, ghi rõ nhờ đại lý dùng 10 triệu đồng phát quà cho người khó khăn trong bệnh viện, 1 triệu đồng nhờ mua trái cây, bông cúng Thần tài, Thổ địa và 4 triệu còn lại anh chàng tặng đại lý.
