FTSE Russell vừa chính thức xác nhận Việt Nam đã đáp ứng đầy đủ các tiêu chí để được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp, với thời điểm hiệu lực dự kiến từ tháng 9 năm nay.
Trong bối cảnh đó, chứng khoán Việt Nam đang bước vào một giai đoạn chuyển mình quan trọng, từ trạng thái kỳ vọng sang chủ động chuẩn bị, sẵn sàng đón nhận làn sóng dòng vốn quốc tế dự báo sẽ gia tăng mạnh mẽ trong thời gian tới.
Không chỉ mang ý nghĩa về phân loại, sự nâng cấp này phản ánh những thay đổi mang tính cấu trúc của thị trường, đặc biệt là các cải tiến liên quan đến cơ chế giao dịch và tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài.
Đây được xem là bước tháo gỡ nút thắt lớn nhất trong nhiều năm qua, mở ra khả năng thu hút dòng vốn tổ chức quy mô lớn trong giai đoạn tiếp theo.
Những đánh giá gần đây từ truyền thông quốc tế cũng cho thấy Việt Nam đang dần trở thành nơi có tăng trưởng đáng chú ý tại Đông Nam Á.
Đà tăng gần 41% của VN-Index năm 2025 đã đưa quy mô thị trường lên khoảng 86,7% GDP, dù vẫn còn dư địa mở rộng so với Ấn Độ hay Thái Lan.
Bên cạnh yếu tố quy mô, định giá và tăng trưởng lợi nhuận tiếp tục là điểm hấp dẫn. Theo một bài phân tích từ Economic Daily News (Đài Loan), thị trường Việt Nam vẫn đang giao dịch ở mức thấp hơn nhiều thị trường mới nổi, trong khi tăng trưởng lợi nhuận duy trì tích cực, tạo nền tảng thu hút dòng vốn quốc tế trong trung hạn.
Cùng với sự mở rộng của thị trường, ngành chứng khoán Việt Nam cũng đang bước vào một giai đoạn cạnh tranh mới.
Sự gia tăng mạnh của thanh khoản và số lượng nhà đầu tư cá nhân thúc đẩy dư nợ ký quỹ vượt 412.000 tỉ đồng.
Trong khi các công ty lớn như SSI, VPS hay VNDirect tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt, cấu trúc ngành đang dần mở rộng sang một lớp doanh nghiệp mới.
Cũng theo Economic Daily News, “sự phát triển nhanh của thị trường đang tạo điều kiện cho các công ty mới nổi gia tăng thị phần”, đặc biệt là những doanh nghiệp có khả năng mở rộng vốn và đa dạng hóa hoạt động ngoài môi giới truyền thống.
Xu hướng này cũng đi kèm với sự thay đổi trong mô hình kinh doanh, khi các công ty chứng khoán ngày càng đẩy mạnh các mảng như kinh doanh nguồn vốn, trái phiếu và dịch vụ tài chính tích hợp, thay vì phụ thuộc chủ yếu vào môi giới cổ phiếu.
Trong bức tranh đó, một số doanh nghiệp có tốc độ mở rộng nhanh đã bắt đầu được truyền thông khu vực nhắc đến như những trường hợp đáng chú ý.
Cũng theo bài phân tích từ báo Đài Loan, bên cạnh các công ty lớn, thị trường Việt Nam đang chứng kiến sự xuất hiện của một nhóm doanh nghiệp mới với tốc độ tăng trưởng cao, tận dụng tốt giai đoạn mở rộng của thị trường.
Trong số này, Chứng khoán Kafi được đề cập như một dẫn chứng tiêu biểu. Kafi đã mở rộng đáng kể quy mô trong giai đoạn 2022-2025, với vốn điều lệ tăng từ 1.000 tỉ đồng lên 7.500 tỉ đồng, tổng tài sản vượt 26.000 tỉ đồng, cùng với sự tăng trưởng mạnh về doanh thu và lợi nhuận.
Bài viết nhấn mạnh chiến lược phát triển mảng kinh doanh nguồn vốn của doanh nghiệp này, đặc biệt trong lĩnh vực trái phiếu chính phủ. Kafi hiện nằm trong nhóm các thành viên giao dịch tích cực, với quy mô giao dịch đạt khoảng 767.800 tỉ đồng, thuộc top 9 toàn thị trường.
Song song, hoạt động môi giới bán lẻ cũng được mở rộng, phản ánh xu hướng gia tăng của nhà đầu tư cá nhân – động lực chính của thị trường chứng khoán Việt Nam trong những năm gần đây.
Thông tin trên được Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) nêu trong báo cáo thường niên 2025 công bố mới đây.
Bên cạnh những thuận lợi, ACV cho biết ngành hàng không trong nước và quốc tế sắp tới sẽ phải đối mặt nhiều thách thức, trong đó nổi cộm là khủng hoảng nhiên liệu bay Jet A1.
Do xung đột tại Trung Đông, nguồn cung mặt hàng này bị đứt gãy. Giá nhiên liệu liên tục leo thang, mức phụ thu vật lý đạt đỉnh 39,6 USD mỗi thùng (tăng gấp 20 lần), theo ACV. Nguồn cung Jet A1 trong nước chỉ đáp ứng khoảng 20% nhu cầu, còn lại phụ thuộc vào nhập khẩu từ các nước đang hạn chế xuất khẩu như Trung Quốc, Thái Lan, Hàn Quốc.
Ông lớn hàng không này cho biết các hãng quốc tế đã phải chuyển sang chế độ phòng thủ như giảm sản lượng ghế cung ứng trong quý II, III/2026, cơ cấu lại mạng bay, áp dụng phụ thu nhiên liệu (20-200 USD mỗi vé tùy chặng).
Trước tình hình khó khăn hiện nay, ACV cho biết các hãng bay Việt Nam đặt mục tiêu ưu tiên các đường bay trên trục chính như Hà Nội, Đà Nẵng, TP HCM và bay quốc tế. Cùng với đó, hàng không trong nước dồn chuyến, tối ưu hệ số lấp đầy, dừng bay đêm (0-5h sáng).
"Điều này làm giảm đáng kể số lượt hạ, cất cánh tại các cảng của ACV", đơn vị đang vận hành 21 sân bay nêu. ACV ước tính giá vé nội địa "tăng trung bình 15-20%", thông qua việc các hãng đóng dải vé giá rẻ. Vì vậy, điều này dẫn đến sự sụt giảm nhu cầu đi lại của hành khách, đặc biệt là phân khúc du lịch nghỉ dưỡng.
Mới đây, Cục Hàng không cũng tiếp tục đề xuất cho thu phụ phí nhiên liệu với các chuyến bay nội địa để hỗ trợ các hãng bay. Chi phí nhiên liệu tăng cao đang tạo áp lực lớn lên hoạt động kinh doanh của các hãng hàng không Việt Nam trong khi các chính sách hỗ trợ hiện hành chỉ bù đắp được một phần.
Theo dữ liệu của Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA), giá nhiên liệu bay tại khu vực châu Á Thái Bình Dương trung tuần tháng 4 hơn 207 USD mỗi thùng, cao hơn mức bình quân của thế giới gần 23 USD. Mức này gấp khoảng 2,4 lần bình quân 2025.
Vietnam Airlines ước tính cả năm có thể phát sinh thêm chi phí 11.000-27.000 tỷ đồng vì biến động giá nhiên liệu. Vietjet cho biết chi phí của hãng trong tháng 4 tăng thêm khoảng 24 triệu USD với giá Jet A1 ở mức 195 USD mỗi thùng.
Bên cạnh rủi ro từ khủng hoảng năng lượng, ACV nhìn nhận ngành hàng không còn phải đối mặt với các khó khăn khác như tỷ giá, lãi suất biến động khó lường, ảnh hưởng hiệu quả khai thác.
ACV hiện chưa công bố chỉ tiêu cụ thể về doanh thu, lợi nhuận 2026. Doanh nghiệp đang rà soát, xây dựng kế hoạch sản xuất kinh doanh để trình Đại hội đồng cổ đông xem xét, thông qua trong thời gian tới.
Năm 2025, tổng công ty này đạt doanh thu hơn 25.530 tỷ đồng, lãi trước thuế 13.472 tỷ, tăng lần lượt 12% và 6% so với 2024. Trong năm ngoái, 120,3 triệu lượt khách đã qua các cảng hàng không của ACV, tăng 9,4%, trong đó khách quốc tế tăng 14% lên 47,1 triệu lượt.
Với vai trò là chủ đầu tư dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành, trong báo cáo thường niên, ACV vẫn nêu mục tiêu "dự kiến hoàn thành xây dựng trong quý III và đưa vào khai thác thương mại sân bay này quý IV/2026". ACV cũng đã ký hợp đồng tư vấn với liên danh Incheon Airport để hỗ trợ hoàn thiện kế hoạch thử nghiệm, chuyển giao khai thác và cập nhật dự báo sản lượng.
Tuy nhiên, trong báo cáo mới đây gửi Chính phủ, tổng công ty cho biết thiếu gần 6.000 lao động cho dự án sân bay Long Thành, nguy cơ chậm tiến độ hoàn thành cuối năm nay.
VASEP cho biết, cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Mỹ (NOAA) vừa công bố kết luận công nhận tương đương đối với nghề khai thác ghẹ của Việt Nam theo quy định của Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú biển (MMPA). Với quyết định này, ghẹ và các sản phẩm thủy sản khai thác từ nghề ghẹ của Việt Nam tiếp tục được phép nhập khẩu vào thị trường Mỹ. Kết quả này đồng nghĩa hoạt động xuất khẩu ghẹ sang Mỹ có thể tiếp tục diễn ra bình thường như trước, không cần COA (chứng nhận đủ điều kiện nhập khẩu) đối với nguyên liệu khai thác trong nước.
Đây được xem là tín hiệu tích cực với ngành ghẹ trong bối cảnh Mỹ là một trong những thị trường tiêu thụ quan trọng. Theo số liệu từ phía Mỹ, trong năm 2025, Việt Nam xuất khẩu 4.143 tấn ghẹ sang nước này.
Theo thông báo của NOAA, trong tháng 1, Việt Nam đã tách mã nghề khai thác cũ thành 4 nghề riêng theo loài mục tiêu và ngư cụ, gồm các Fishery ID 13164, 13206, 13204 và 13205. Sau khi rà soát hồ sơ, dữ liệu kỹ thuật cùng các thông tin bổ sung, phía Mỹ xác định cả 4 nghề đạt mức tương đương về hiệu quả quản lý với chương trình của Mỹ.
Kết quả này càng đáng chú ý khi trước đó, trong kết luận sơ bộ hồi tháng 8/2025, Cơ quan Nghề cá biển quốc gia Mỹ (NMFS) từng xếp nghề ghẹ của Việt Nam cùng Indonesia, Sri Lanka và Philippines vào nhóm chưa đáp ứng yêu cầu của MMPA.
Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn cần lưu ý nguồn nguyên liệu nhập khẩu. Nếu sử dụng nguyên liệu từ nước khác, doanh nghiệp không được dùng nguyên liệu từ các nghề khai thác bị Mỹ từ chối công nhận tương đương. Trường hợp sử dụng nguyên liệu từ các nghề khác, hồ sơ COA của nước xuất xứ vẫn là yêu cầu bắt buộc.
Quyết định công nhận tương đương đối với Việt Nam có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2029. Tuy nhiên, việc công nhận có thể được rà soát lại hoặc chấm dứt nếu chương trình quản lý không còn đáp ứng các điều kiện áp dụng.
NOAA đồng thời khuyến nghị Việt Nam tiếp tục tăng cường các biện pháp giảm thiểu nguy cơ gây tử vong hoặc thương tích nghiêm trọng đối với động vật có vú biển, như phát triển chương trình quan sát viên, mở rộng giám sát điện tử và thúc đẩy bảo tồn các loài như cá heo Irrawaddy.
Trong đợt đánh giá lần này, Philippines không đạt yêu cầu với các nghề ghẹ liên quan còn Indonesia và Sri Lanka cũng được công nhận tương đương.
Theo phía Mỹ, lệnh cấm có thể khiến hơn 2.000 tấn ghẹ xanh nhập khẩu từ Philippines bị chặn lại. NMFS cũng đã ban hành báo cáo riêng đối với các nghề khai thác cua, ghẹ xanh bằng bẫy, lồng và lưới rê của Philippines. Báo cáo cho thấy nước này chưa có quy định bắt buộc báo cáo tình trạng tử vong hoặc thương tích của động vật có vú biển phát sinh trong hoạt động khai thác thủy sản.
Theo bản tóm tắt cuộc hội đàm tại Bắc Kinh ngày 14/5 của Nhà Trắng, Chủ tịch Tập Cận Bình đã bày tỏ sự quan tâm đến việc mua thêm dầu của Mỹ với Tổng thống Donald Trump, nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn cung qua eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, thông cáo chính thức của Trung Quốc về cuộc gặp không đề cập nội dung này trong các chủ đề được hai nhà lãnh đạo thảo luận, dù có nhắc đến tình hình Trung Đông. Bộ Ngoại giao Trung Quốc chưa đưa ra bình luận.
Trung Quốc nhập khẩu dầu nhiều nhất thế giới nhưng Mỹ chưa bao giờ là nhà cung cấp lớn cho nước này. Dòng dầu từ Mỹ đạt đỉnh khoảng 395.000 thùng mỗi ngày vào năm 2020, chưa đến 4% tổng lượng dầu thô nhập khẩu của Trung Quốc.
Đến 2024, trước khi ông Trump trở lại Nhà Trắng, lượng nhập khẩu đã giảm xuống còn khoảng 193.000 thùng mỗi ngày, trị giá khoảng 6 tỷ USD. Và kể từ tháng 5/2025, thương nhân Trung Quốc dừng mua dầu Mỹ, sau khi Bắc Kinh áp mức thuế nhập khẩu 20% để đáp trả các đòn thuế quan của ông Trump.
Kể từ khi xảy ra xung đột Trung Đông cuối tháng 2, nguồn cung dầu khí toàn cầu căng thẳng, do eo biển Hormuz bị phong tỏa làm gián đoạn khoảng 20% sản lượng, đẩy giá lên cao. Theo một quan chức Mỹ, cả ông Tập Cận Bình và ông Trump đều nhất trí rằng cần mở cửa eo biển này để dòng chảy năng lượng tự do di chuyển.
Sau cuộc hội đàm, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết Mỹ và Trung Quốc nhất trí thiết lập "mối quan hệ ổn định chiến lược mang tính xây dựng". Người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc He Yongqian, nói nước này sẵn sàng mở rộng hợp tác song phương và cho biết hai bên sẽ cùng nỗ lực rút ngắn "danh sách vấn đề tồn đọng", thúc đẩy quan hệ kinh tế, thương mại phát triển lành mạnh.
Phía Nhà Trắng nhận định Tổng thống Donald Trump đã có "cuộc gặp tốt đẹp" với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Hai bên thảo luận các biện pháp tăng cường hợp tác kinh tế, như mở rộng khả năng tiếp cận thị trường Trung Quốc cho doanh nghiệp Mỹ và gia tăng đầu tư của Trung Quốc vào các ngành công nghiệp Mỹ.
