Ngày 14.4, Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực TP.HCM (gọi tắt là Ban chỉ đạo) tổ chức phiên họp thứ 13 dưới sự chủ trì của ông Trần Lưu Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP.HCM, Trưởng ban chỉ đạo.
Tại phiên họp, Ban chỉ đạo đã đánh giá kết quả công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và hoạt động quý 1/2026. Đồng thời, thảo luận một số nhiệm vụ trọng tâm về công tác phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và công tác thu hồi tài sản bị thất thoát, chiếm đoạt trong các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế.
Ban chỉ đạo đánh giá từ đầu năm đến nay, các đơn vị đã có nhiều nỗ lực, cố gắng, hoàn thành khá toàn diện các nhiệm vụ, góp phần không nhỏ cho việc hoàn thành nhiệm vụ chính trị chung của cả nước.
Công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực ngày càng đi vào thực chất, đạt được nhiều kết quả quan trọng cả về phòng và chống, góp phần giữ vững ổn định chính trị, thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội thành phố, củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên và người dân.
Công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án được các cơ quan chức năng phối hợp chặt chẽ, thực hiện đồng bộ và xử lý nghiêm minh, kịp thời các sai phạm, tham nhũng, tiêu cực xảy ra trên địa bàn.
Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM kỷ luật 8 đảng viên (cảnh cáo 4 đảng viên, khai trừ 4 đảng viên vi phạm pháp luật); Ủy ban Kiểm tra Thành ủy kỷ luật khai trừ 5 đảng viên vi phạm pháp luật.
Tại phiên họp thứ 13, Ban chỉ đạo thống nhất kết thúc theo dõi, chỉ đạo đối với 3 vụ án do đã kết thúc việc xử lý theo quy định pháp luật.
3 vụ án này gồm vụ “lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và “vi phạm các quy định về quản lý đất đai” xảy ra tại Công ty cổ phần địa ốc An Khang; vụ “thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng, lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ” xảy ra tại huyện Xuyên Mộc, Bà Rịa – Vũng Tàu cũ; vụ “vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng” xảy ra tại Ngân hàng Eximbank Chi nhánh Bà Rịa – Vũng Tàu liên quan đến nhóm khách hàng Công ty Thanh Mai.
Bên cạnh đó, Ban chỉ đạo cũng đưa vào diện theo dõi, chỉ đạo đối với 2 vụ việc liên quan đến lãng phí.
Về nhiệm vụ thời gian tới, Ban chỉ đạo thống nhất công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực cần tập trung thực hiện 10 nhiệm vụ trọng tâm, trong đó 4 nhóm việc lớn cần khẩn trương thực hiện ngay.
Đầu tiên là tập trung giải quyết các công trình, dự án chậm tiến độ, tồn đọng kéo dài, có khó khăn, vướng mắc, nguy cơ gây thất thoát, lãng phí ở địa phương, hoàn thành việc rà soát và có phương án xử lý đối với từng công trình, dự án trong quý 2/2026, phấn đấu kết thúc việc xử lý, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong năm 2026.
Thứ 2 là giám sát việc thực hiện các quy định của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.
Thứ 3 là rà soát, nhận diện các khó khăn, vướng mắc, nhất là các “điểm nghẽn” về cơ chế, pháp lý trong quá trình thực hiện công tác thu hồi tài sản; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, số hóa hồ sơ tài sản để quản lý và theo dõi tiến độ xử lý.
Thứ 4 là tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 54 năm 2025 của Bộ Chính trị về tăng cường lãnh đạo của Đảng đối với công tác giám định tư pháp, định giá tài sản, tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong công tác này.
Mới đây Ban Quản lý dự án Thăng Long và Liên danh tư vấn lập báo cáo tiền khả thi do Công ty Cổ phần Tư vấn thiết kế đường bộ (HECO) dẫn đầu cho biết, dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô là dự án quan trọng quốc gia.
Theo Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, tuyến Vành đai 5 được xác định là công trình trọng điểm, dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026-2030.
Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 cũng xác định tuyến Vành đai 5 có lộ trình đầu tư trước năm 2030.
Đầu tư đường Vành đai 5 sẽ đáp ứng nhu cầu vận tải ngày càng gia tăng tại khu vực phát triển năng động nhất cả nước; tăng cường tính kết nối và đồng bộ hạ tầng giao thông giữa Thủ đô Hà Nội với các tỉnh trong vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc; nâng cao năng lực vận tải, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của vùng.
Theo đề xuất của tư vấn, dự án có điểm đầu tại Km0 (tương ứng Km 367+100 đường Hồ Chí Minh), thuộc địa phận xã Yên Bài, TP Hà Nội; điểm cuối trùng với điểm đầu, tạo thành tuyến khép kín.
Tổng chiều dài tuyến khoảng 340km; đi qua địa bàn 7 địa phương gồm: Hà Nội (51km), Ninh Bình (36km), Hưng Yên (27km), TP Hải Phòng (63km), Bắc Ninh (49km), Thái Nguyên (36km) và Phú Thọ (78km).
Về quy mô đầu tư, tuyến chính cao tốc được đề xuất xây dựng theo quy mô 6 làn xe theo quy hoạch; riêng đoạn qua Thái Nguyên (từ Km 248+124 đến cao tốc CT.07) quy mô 4 làn xe; tốc độ thiết kế 100-120km/h.
Các địa phương đồng thời quy hoạch hệ thống đường song hành, cây xanh và vỉa hè. Tổng bề rộng mặt cắt ngang (bao gồm cao tốc, đường song hành và cây xanh) tối thiểu 120m.
Với quy mô nêu trên, sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 265.500 tỷ đồng, trong đó chi phí giải phóng mặt bằng và tái định cư khoảng 81.356 tỷ đồng,...
Về hình thức đầu tư, các địa phương đề nghị áp dụng hình thức đầu tư công, sử dụng vốn ngân sách Trung ương nhằm bảo đảm tiến độ triển khai dự án sớm, hiệu quả và khả thi. Các địa phương hiện gặp nhiều khó khăn về cân đối ngân sách do phải bố trí nguồn lực thực hiện nhiều dự án của Trung ương trên địa bàn, bao gồm cả công tác giải phóng mặt bằng và các dự án được giao triển khai.
Các đơn vị thuộc Bộ Xây dựng đề nghị tư vấn tiếp tục rà soát, cập nhật dự báo nhu cầu vận tải, lưu lượng trên tuyến chính, tại các nút giao và đường song hành để xác định quy mô đầu tư phù hợp. Đồng thời, cần tính đến các yếu tố như chuyển đổi phương tiện xanh, biến đổi khí hậu, khả năng chống ngập; nghiên cứu đầy đủ phương án trạm thu phí, trạm dừng nghỉ để xác định chính xác tổng mức đầu tư toàn tuyến.
Ngày 14.5, đoàn công tác của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đã kiểm tra thực tế dự án sân bay Long Thành cùng các tuyến đường kết nối. Trưởng đoàn là Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên; cùng đi có lãnh đạo Bộ Xây dựng, UBND TP.HCM và thành phố Đồng Nai.
Báo cáo với đoàn công tác, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn nói rằng đến cuối năm 2026, hệ thống giao thông đường bộ kết nối sân bay Long Thành với TP.HCM sẽ cơ bản hoàn thành đồng bộ, liên hoàn và liên thông, đáp ứng nhu cầu đi lại và khai thác sân bay trong giai đoạn đầu vận hành.
Mạng lưới này gồm: các cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, Biên Hòa - Vũng Tàu, Bến Lức - Long Thành; đường Vành đai 3 TP.HCM, đường 25B và 25C.
Trong đó, cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu hiện đã đưa vào khai thác 37 km (từ nút giao với cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây đến quốc lộ 56); 17 km còn lại, chủ đầu tư là thành phố Đồng Nai đang tích cực hoàn thiện, phấn đấu đưa vào khai thác trong tháng 5.2026.
Còn cao tốc Bến Lức - Long Thành, các hạng mục cuối cùng đang được tăng tốc thi công, dự kiến hoàn thành và khai thác đồng bộ vào tháng 9.2026.
Đối với dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Long Thành từ 4 lên 8 - 10 làn xe, dự kiến sẽ hoàn thành vào cuối năm 2026, riêng cầu Long Thành hoàn thành trong quý 2/2027.
Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn, cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây là trục giao thông huyết mạch phục vụ khoảng 80% lượng hành khách di chuyển giữa TP.HCM và sân bay Long Thành.
Thời gian di chuyển từ khu vực Thủ Thiêm của TP.HCM đến sân bay sẽ rút ngắn còn khoảng 40 phút, thậm chí chỉ khoảng 30 phút khi trung tâm hành chính mới của TP.HCM tại Thủ Thiêm được hình thành.
Cũng theo Thứ trưởng Lê Anh Tuấn, Vành đai 3 TP.HCM đặt mục tiêu thông xe toàn tuyến vào cuối tháng 6.2026. Bên cạnh đó, 2 tuyến đường 25B và 25C (kết nối Vành đai 3 TP.HCM ra quốc lộ 51) cũng được thành phố Đồng Nai chuẩn bị hoàn thành. Những tuyến đường này sẽ giúp hệ thống giao thông kết nối sân bay Long Thành với vùng Đông Nam bộ và TP.HCM được hoàn thiện đáng kể.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng khẳng định đến cuối năm 2026 cơ bản không còn lo ngại về bài toán kết nối giao thông giữa TP.HCM với sân bay Long Thành cũng như các khu vực lân cận. Bên cạnh đó các tuyến đường sắt đang được nghiên cứu xây dựng, việc kết nối lại càng thuận tiện và nhanh chóng hơn.
Đối với dự án sân bay Long Thành, ông Vũ Phạm Nguyên An, Giám đốc Ban quản lý dự án Long Thành (thuộc Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - ACV) cho biết các gói thầu đều đang tăng tốc, đảm bảo mục tiêu đưa sân bay vào khai thác thương mại cuối năm 2026. Riêng tại nhà ga hành khách hiện có khoảng 3.000 cán bộ, kỹ sư và công nhân đang thi công liên tục trên công trường.
Ông Vũ Phạm Nguyên An cũng cho hay công tác chuẩn bị nhân lực phục vụ vận hành khai thác sân bay cũng đã được triển khai suốt 2 năm qua và hiện cơ bản đáp ứng yêu cầu tiếp nhận, quản lý, vận hành. ACV cũng đã thành lập chi nhánh sân bay Long Thành để chuẩn bị cho giai đoạn khai thác, vận hành sau khi dự án hoàn thành.
Sân bay Long Thành có diện tích 5.000 ha, nằm ở xã Long Thành (Đồng Nai). Đây là dự án quan trọng quốc gia được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư vào tháng 6.2015 với quy mô công suất 100 triệu hành khách/năm và 5 triệu tấn hàng hóa/năm, chia thành 3 giai đoạn.
Trong giai đoạn 1, đầu tư xây dựng trạm kiểm soát không lưu, 1 đường băng (4.000 m x 75 m), 1 nhà ga hành khách với công suất 25 triệu khách/năm và 1,2 triệu tấn hàng hóa/năm, cùng các công trình phụ trợ khác; tổng mức đầu tư hơn 99.000 tỉ đồng.
Trong quá trình thi công, ACV đã kiến nghị và được Trung ương cho phép triển khai xây dựng đường băng thứ 2. Hiện công trình đang được đẩy mạnh xây dựng để kịp đưa vào sử dụng cùng giai đoạn 1, dự kiến khai thác vào cuối năm 2026.
Luật Công chứng 2024 quy định giao dịch phải công chứng là những giao dịch quan trọng, có yêu cầu cao về an toàn pháp lý và được luật quy định hoặc giao Chính phủ quy định phải thực hiện công chứng.
Quy định này được sửa đổi, bổ sung năm 2026 theo hướng giao Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan rà soát, cập nhật và công bố danh mục các giao dịch phải công chứng, chứng thực trên Cổng thông tin điện tử của Bộ.
Cách tiếp cận này vừa góp phần thu hẹp phạm vi các giao dịch phải công chứng, trong đó giảm 6 loại giao dịch cụ thể đang được quy định trong các nghị định. Như vậy, Luật năm 2026 vừa khắc phục nguy cơ chồng chéo, xung đột với các luật chuyên ngành. Chính sách này tạo thuận lợi, giảm chi phí tuân thủ pháp luật cho tổ chức, cá nhân và nâng cao tính minh bạch, ổn định của hệ thống pháp luật.
Việc xác định giao dịch thuộc diện bắt buộc công chứng được thực hiện thông qua danh mục công khai, thay vì quy định phân tán. Danh mục này có giá trị tham chiếu, hỗ trợ tra cứu, áp dụng thống nhất trong phạm vi toàn quốc. Quy định này đồng thời bảo đảm nguyên tắc các giao dịch cụ thể thuộc diện bắt buộc công chứng phải do luật chuyên ngành quy định.
Đẩy mạnh khai thác dữ liệu thay thế giấy tờ
Một nội dung mới được bổ sung là việc sử dụng dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu để phục vụ hoạt động công chứng. Theo Luật sửa đổi, trong trường hợp thông tin về người yêu cầu công chứng hoặc tài sản đã có trong các cơ sở dữ liệu do cơ quan có thẩm quyền quản lý và đủ điều kiện khai thác, người yêu cầu công chứng không phải cung cấp giấy tờ có chứa thông tin đó.
Tổ chức hành nghề công chứng có thể khai thác, sử dụng các thông tin này để giải quyết hồ sơ. Chỉ trong trường hợp không khai thác được hoặc thông tin chưa đầy đủ, không chính xác, công chứng viên mới yêu cầu người dân bổ sung giấy tờ. Quy định này áp dụng đối với các thành phần hồ sơ như giấy tờ tùy thân, giấy tờ về quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản và các giấy tờ liên quan khác.
Chính sách này giúp giảm bớt gánh nặng chuẩn bị hồ sơ, không cần phải đi công chứng/chứng thực bản sao giấy tờ trước khi đi làm thủ tục công chứng giao dịch chính. Việc này cũng hạn chế tình trạng sử dụng giấy tờ giả mạo vì công chứng viên đối soát trực tiếp với dữ liệu gốc của cơ quan nhà nước thay vì nhìn trên bản giấy.
Mở rộng thẩm quyền với một số loại giao dịch liên quan bất động sản
Luật Công chứng sửa đổi năm 2026 đã điều chỉnh theo hướng mở rộng thẩm quyền công chứng không theo địa hạt đối với các giao dịch không có đối tượng trực tiếp là bất động sản. Trong đó có hợp đồng ủy quyền, hợp đồng đặt cọc, chuyển nhượng hợp đồng.
Chính sách này dựa trên tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, Luật giao Chính phủ quy định lộ trình thực hiện việc công chứng giao dịch có đối tượng là bất động sản không phụ thuộc địa giới hành chính trên phạm vi toàn quốc. Việc này phải gắn với điều kiện vận hành đầy đủ, đồng bộ của cơ sở dữ liệu công chứng và các cơ sở dữ liệu liên quan, bảo đảm tính khả thi, chặt chẽ và an toàn pháp lý.
Luật tiếp tục quy định thẩm quyền công chứng giao dịch có đối tượng là bất động sản theo phạm vi tỉnh, thành phố nơi tổ chức hành nghề công chứng đặt trụ sở. Quy định này phù hợp với đặc thù mô hình công chứng hiện hành.
Công chứng viên chịu trách nhiệm về tính xác thực, hợp pháp của giao dịch, bao gồm cả việc kiểm tra, xác minh tình trạng pháp lý và thực tế của bất động sản khi cần thiết.
Chính phủ nhìn nhận việc duy trì thẩm quyền công chứng giao dịch bất động sản theo địa giới hành chính giúp hạn chế rủi ro phát sinh từ việc công chứng trùng lặp đối với cùng một tài sản, bảo đảm an toàn pháp lý cho giao dịch.
Xây dựng cơ sở dữ liệu công chứng
Luật sửa đổi cũng bổ sung một điều mới về Cơ sở dữ liệu công chứng. Đây là hệ thống thông tin về công chứng viên, tổ chức hành nghề công chứng, giao dịch đã được công chứng; thông tin về tình trạng giao dịch của tài sản; biện pháp ngăn chặn và cảnh báo rủi ro trong hoạt động công chứng; văn bản công chứng và các tài liệu khác trong hồ sơ công chứng.
Luật quy định cơ sở dữ liệu công chứng phải được cập nhật đầy đủ, chính xác, kịp thời và bảo đảm an ninh, an toàn theo quy định của pháp luật. Việc thu thập, cung cấp thông tin để đưa vào cơ sở dữ liệu công chứng và khai thác, sử dụng, phải bảo mật thông tin về nội dung công chứng, bảo vệ đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình.
Bộ Tư pháp cho biết việc xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu công chứng là yêu cầu cấp thiết nhằm phục vụ quản lý nhà nước và thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực công chứng. Chính phủ sẽ chỉ đạo Bộ Tư pháp và các Bộ, ngành liên quan khẩn trương triển khai, bảo đảm cơ sở dữ liệu công chứng được xây dựng đồng bộ, kết nối, chia sẻ hiệu quả với các cơ sở dữ liệu khác, đáp ứng yêu cầu quản lý, phòng ngừa rủi ro và nâng cao chất lượng dịch vụ công chứng.
Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật Công chứng có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.
