Ngày 13-4, Đại học Quốc gia TP.HCM tổ chức hội thảo khoa học “Dạy và học toán trong kỷ nguyên công nghệ” quy tụ đông đảo các nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài nước cùng mổ xẻ câu hỏi “Học toán để làm gì?”.
“AI có thể giải bài trong vài giây, thậm chí tốt hơn con người, vậy học toán còn cần thiết?” là câu hỏi được bàn luận sôi nổi tại hội thảo.
GS.TS Nguyễn Thị Thanh Mai – Giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM – đặt ra 3 vấn đề: Học toán để làm gì? Làm thế nào để toán học trở thành động lực phát triển của các ngành? Cần đổi mới chương trình, phương pháp giảng dạy ra sao để đón đầu xu hướng toàn cầu?
Bà Mai nhấn mạnh trong bối cảnh khoa học – công nghệ tăng tốc chưa từng có và trở thành động lực cốt lõi của nền kinh tế tri thức, năng lực cạnh tranh quốc gia không còn nằm ở tài nguyên hay lao động, mà phụ thuộc vào khả năng nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và làm chủ công nghệ.
Trong bức tranh đó, toán học không chỉ là nền tảng mà còn là “hạ tầng vô hình” nâng đỡ toàn bộ hệ sinh thái công nghệ.
Sáu nhóm công nghệ chiến lược như mô hình ngôn ngữ lớn, AI, robot tự hành đến blockchain, 5G hay thiết bị bay không người lái đều dựa trên các cấu trúc toán học.
Ngay cả những lĩnh vực mũi nhọn như bán dẫn, y sinh, vật liệu mới hay năng lượng cũng không thể tách rời toán học.
“Điều này cho thấy nếu không phát triển toán học một cách đúng mức và đúng hướng sẽ rất khó để tham gia sâu vào chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu. Tuy nhiên, khoảng cách giữa tiềm năng và thực tế vẫn còn rõ rệt.
Việt Nam có nhiều học sinh giỏi toán nhưng việc kết nối toán học với công nghệ và ứng dụng thực tiễn trong đào tạo vẫn hạn chế. Trong khi đó, xu hướng quốc tế đang chuyển mạnh sang tích hợp liên ngành và đề cao khả năng vận dụng”, bà Mai cho biết.
Từ thực tế này, GS Thanh Mai cho rằng vấn đề đặt ra không còn là chỉnh sửa từng học phần riêng lẻ mà là “thiết kế lại con đường học toán”. Làm sao có một lộ trình xuyên suốt từ phổ thông đến sau đại học, giúp người học hình thành các năng lực cốt lõi như mô hình hóa, xác suất – thống kê, tối ưu, thuật toán, khoa học dữ liệu và tư duy liên ngành.
Giám đốc Đại học Quốc gia TP.HCM cho rằng cần một sự chuyển dịch đồng bộ trên ba phương diện: từ dạy toán như một hệ thống tri thức khép kín sang dạy như một năng lực giải quyết vấn đề mở; từ đào tạo phân tách giữa các bậc học sang một lộ trình liên thông phát hiện – bồi dưỡng – phát triển nhân tài; từ tư duy cung cấp chương trình theo năng lực sẵn có sang đào tạo gắn với nhu cầu của các bài toán công nghệ chiến lược.
Các chuyên gia cho rằng toán học đang chuyển đổi vai trò từ một ngành khoa học nền tảng trở thành “ngôn ngữ thiết kế của công nghệ” và “hạ tầng tri thức của đổi mới sáng tạo”. Vấn đề không nằm ở việc có nên học toán hay không, mà là học như thế nào trong kỷ nguyên công nghệ.
Nếu toán học vẫn chỉ được dạy như một hệ thống công thức khép kín, Việt Nam sẽ khó đi nhanh trong cuộc đua công nghệ. Nhưng nếu được “thiết kế lại” đúng hướng, toán học có thể trở thành nền móng cho cả một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
GS Vũ Hà Văn – Đại học Hong Kong, Giám đốc khoa học VinIF – nhấn mạnh rằng trong kỷ nguyên AI và dữ liệu lớn, toán học hiện diện trong mọi đột phá, từ mô hình học sâu, phân tích dữ liệu đến tối ưu hệ thống.
Tuy nhiên nhiều chương trình đào tạo vẫn nặng lý thuyết, chậm cập nhật dẫn đến việc sinh viên phải “học lại” khi bước vào các lĩnh vực công nghệ cao. “Đổi mới cách dạy và học toán không còn là câu chuyện riêng của giáo dục mà trở thành một bài toán mang tầm quốc gia”, GS Văn nói.
10 chuyên đề ôn tập môn hóa học thuộc chương trình Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao năm 2026 do giáo viên Phạm Lê Thanh, Trường THPT Nguyễn Hiền (P.Bình Thới, TP.HCM), thực hiện được phát ở chuyên mục giáo dục trên các nền tảng: thanhnien.vn, fanpage Facebook và kênh YouTube của Báo Thanh Niên.
https://www.youtube.com/watch?v=FLwzUeYyf-M
Trong chuyên đề 3 - Cấu hình electron liên hệ với vị trí bảng tuần hoàn, giáo viên Phạm Lê Thanh cùng học sinh ôn luyện mối quan hệ cấu hình electron và vị trí nguyên tố trong bảng tuần hoàn, tối ưu thời gian làm bài trắc nghiệm.
Trước đó, vào ngày 24.4, trong chuyên đề số 2, giáo viên ôn tập về lớp vỏ electron nguyên tử. Cụ thể hướng dẫn học sinh "làm chủ" lý thuyết về orbital và lớp/phân lớp electron. Giúp học sinh sẽ "quét sạch" các bẫy lý thuyết thường gặp, hiểu rõ quy luật phân bố năng lượng để giải quyết nhanh gọn nhóm câu hỏi nhận biết - thông hiểu.
Từ 20.4 đến 23.5, vào các khung giờ cố định (16 giờ 30, 18 giờ 30 và 20 giờ 30) thứ hai đến thứ bảy hàng tuần, Báo Thanh Niên lần lượt phát sóng trực tiếp 88 chuyên đề Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao tại các địa chỉ thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Báo Thanh Niên.
88 chuyên đề ôn tập kiến thức do các giáo viên giàu kinh nghiệm tại TP.HCM xây dựng, gồm: Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, chuyên Trần Đại Nghĩa, Bùi Thị Xuân, Lê Quý Đôn, Marie Curie, Nguyễn Hiền, Quốc tế Á Châu… Qua mỗi chuyên đề ôn thi trực tuyến, giáo viên sẽ giúp học sinh tiết kiệm thời gian, tận dụng lợi thế của công nghệ để hứng thú với việc học, tích lũy kiến thức cho kỳ thi quan trọng sắp đến.
Sau các khung giờ nói trên, các chuyên đề vẫn xuất hiện trên các nền tảng thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Thanh Niên. Học sinh sử dụng bất kỳ thiết bị (điện thoại thông minh, máy tính cá nhân hay máy tính cố định) và chỉ cần kết nối internet đều có thể tiếp cận nội dung hệ thống kiến thức của 9 môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Lịch phát sóng tuần từ 27.4 đến 2.5 các chuyên đề ôn thi tốt nghiệp năm 2026:
Câu chuyện lan tỏa sau khi Đài truyền hình Hà Nam đăng tải đoạn video về hoàn cảnh của Zichen, hôm 13/4. Chỉ sau một thời gian ngắn, nó đã thu hút hơn 46 triệu lượt xem trên các nền tảng mạng xã hội.
Cha qua đời vì bệnh hiểm nghèo từ vài năm trước, mẹ tái hôn rồi rời đi, Zichen lớn lên cùng ông nội tại một vùng quê nghèo. Mỗi khi suất ăn ở trường có món thịt, Zichen đều lặng lẽ gói ghém một phần mang về.
"Em lo nếu không được ăn thịt ông sẽ yếu nên mang về, mong ông sống thật lâu", cậu bé chia sẻ.
Dù tuổi nhỏ, Zichen đã tự mình đảm đương mọi việc nhà, từ nấu cơm, giặt giũ đến phơi quần áo. Ông nội em cho biết dù ban ngày tỏ ra mạnh mẽ, nhưng ban đêm Zichen thường khóc vì nhớ cha mẹ. Người ông 73 tuổi áy náy vì sức yếu, không thể cho cháu một cuộc sống đủ đầy hơn.
Cô Vương, giáo viên chủ nhiệm của Zichen, cho biết em là học sinh ngoan và cực kỳ hiểu chuyện.
"Nếu không may có chuyện gì với ông, đứa bé này sẽ là con tôi. Tôi xin hứa sẽ nuôi cháu đến lúc trưởng thành", cô nói.
Dưới phần bình luận, hàng nghìn người bày tỏ ngưỡng mộ trước nghị lực của Zichen, đồng thời mong muốn được quyên góp hỗ trợ em. Cũng nhiều người trách mẹ Zichen vì bỏ rơi em khi còn quá nhỏ.
Ngay khi sự việc gây bão truyền thông, chính quyền địa phương và Hội Liên hiệp Phụ nữ cho biết đang xem xét chính sách hỗ trợ cho Zichen.
Tuổi thơ của cậu bé Nguyễn Gia Định không gắn với những lớp học vẽ bài bản mà bắt đầu từ xưởng mộc của ba (tại Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị) trong không gian tràn ngập mùi gỗ và âm thanh của tiếng bào, tiếng đục.
"Xưởng mộc đã gắn liền với tuổi thơ của em. Sau những buổi học trên lớp, em lại đến xưởng mộc để nhìn ba làm việc và thích thú với việc quan sát từng thanh gỗ thô ráp dần được bào mịn với nhiều hình thù đẹp mắt.
Công việc chính của ba là làm nhà rường, đòi hỏi độ chính xác cao nên ba thực sự rất kiên nhẫn. Có những chi tiết bị hỏng, lỗi phải làm đi làm lại nhiều lần, ba vẫn luôn bình tĩnh tìm cách giải quyết. Điều em học được từ ba không chỉ là sự khéo léo mà còn là cách đối diện với khó khăn và kiên trì đến cùng trong mọi việc.", Gia Định chia sẻ.
Cũng chính sự bền bỉ và đôi bàn tay khéo léo của ba đã âm thầm hun đúc nên ở Nguyễn Gia Định một tinh thần làm nghề nghiêm túc, khả năng tập trung cao độ và thái độ không ngại thử thách. Đây là một trong những yếu tố then chốt giúp Gia Định kiên định theo đuổi học ngành kiến trúc công trình tại ĐH Duy Tân để rồi tỏa sáng trên các sân chơi.
Từ những nét vẽ non nớt thời tiểu học, Gia Định bắt đầu quan sát nhiều hơn về hình khối, không gian, ánh sáng. Những điều tưởng chừng rất tự nhiên trong xưởng mộc lại trở thành "bài học nền" cho tư duy kiến trúc và thiết kế sau này. Khi đứng trước lựa chọn nghề nghiệp, Gia Định đã chủ động tìm hiểu và quyết định theo đuổi ngành kến trúc công trình của ĐH Duy Tân.
"Khi tìm hiểu về đào tạo kiến trúc tại ĐH Duy Tân, em đã rất ấn tượng với chương trình đào tạo bài bản, môi trường học tập năng động cùng nhiều cơ hội trải nghiệm thực tế. Bên cạnh đó, nhà trường không chỉ chú trọng truyền dạy kiến thức chuyên môn mà còn tạo điều kiện để sinh viên tham gia các cuộc thi, triển lãm và dự án thực tế ngay từ sớm", Gia Định khẳng định.
Là sân chơi uy tín mang tầm quốc gia, Liên hoan Sinh viên kiến trúc toàn quốc 2026 thu hút hơn 800 sinh viên, giảng viên cùng gần 150 khách mời trên toàn quốc tham dự. Sinh viên đã được tham gia vào đa dạng các phần thi từ Thiết kế nhanh A, Thiếu kế nhanh B, Thiết kế đồ họa đến Ký họa, Nghệ thuật sắp đặt, Thiết kế logo…
Festival sinh viên kiến trúc 2026 đã để lại một dấu ấn đáng nhớ trên chặng đường theo học ngành kiến trúc công trình tại ĐH Duy Tân của Nguyễn Gia Định. Gây ấn tượng mạnh tại liên hoan, dự án "Trạm" của Gia Định cùng các thành viên trong nhóm đã được trao giải nhất ở phần thi Thiết kế nhanh A.
Dự án "Trạm" - một mô hình không gian chung cho đại học tương lai do Gia Định và nhóm bạn thực hiện - đã thể hiện rõ tư duy linh hoạt trong bối cảnh công nghệ đang phát triển mạnh mẽ, khi kiến trúc không chỉ là không gian vật lý mà còn đóng vai trò kết nối con người cũng như người và máy.
Công trình được đánh giá cao nhờ ý tưởng linh hoạt, sử dụng hệ module hình tròn kết hợp không gian xanh hướng tới một môi trường thân thiện và bền vững. Không gian bên trong "Trạm" được tổ chức đa chức năng, vừa đáp ứng nhu cầu học tập, nghỉ ngơi, vừa khuyến khích sự tương tác và trao đổi tri thức giữa người học cũng như trong việc sử dụng các công nghệ mới.
"Yếu tố quan trọng nhất giúp 'Trạm' thuyết phục hội đồng giám khảo chính là ý tưởng thiết kế rõ ràng, cách thể hiện ý tưởng mạch lạc và khả năng giải quyết hiệu quả các vấn đề thực tiễn.
Không chỉ dừng lại ở hình thức, dự án "Trạm" còn hướng đến tính khả thi trong vận hành, khả năng kết nối với các khu vực lân cận và tiềm năng phát triển linh hoạt trong tương lai, phù hợp với định hướng xây dựng không gian học tập và cộng đồng trong kỷ nguyên công nghệ", Gia Định khẳng định.
Ngay tại liên hoan, Gia Định được trao giải Toàn năng - hạng mục cao nhất của Festival kiến trúc, vinh danh nhóm sinh viên đạt tổng điểm cao nhất ở tất cả các nội dung thi, bao gồm Thiết kế nhanh A và B, Vẽ k họa và đồ họa. Trong số 20 sinh viên được xướng tên ở giải thưởng danh giá này, Nguyễn Gia Định - sinh viên năm 3 ngành kiến trúc công trình của ĐH Duy Tân - đã xuất sắc được ghi nhận.
Tại Liên hoan snh viên kiến trúc toàn quốc 2026, SV ĐH Duy Tân đã ghi dấu ấn nổi bật với loạt thành tích ở đa dạng các nội dung thi:
· SV Nguyễn Gia Định đạt giải Toàn năng,
· SV Nguyễn Gia Định đạt giải nhất Thiết kế nhanh A,
· SV Nguyễn Hoàng Diệu Hiền đạt giải Nhất Thiết kế nhanh B,
· SV Nguyễn Thị Diễm Quyên đạt giải ba Thiết kế nhanh B.
