Chiều 11.4, Sở GD-ĐT tỉnh Gia Lai tổ chức hội thảo phỏng vấn, góp ý hoàn thiện dự án BESOP, nhằm chuẩn bị cho vòng chung kết SV_STARTUP VIII dự kiến diễn ra từ ngày 17 – 19.4 tại Hà Nội. Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng cuối cùng trước khi nhóm tác giả bước vào vòng thi cấp quốc gia.
Thực hiện dự án là nhóm 5 học sinh lớp 10, 11 Trường THPT Pleiku gồm: Nguyễn Ngọc Phong, Nguyễn Xuân Huy, Nguyễn Quỳnh Bảo Hân, Lương Quỳnh Anh và Đào Xuân Gia Khang. Các em đã chủ động nghiên cứu, thử nghiệm và xây dựng mô hình kinh doanh xoay quanh nguyên liệu quen thuộc của Tây nguyên là khoai lang.
Xuất phát từ thực trạng các bệnh lý chuyển hóa như tiểu đường, béo phì, rối loạn tiêu hóa ngày càng gia tăng, nhóm nhận thấy khoai lang tại vùng các xã thuộc huyện Phú Thiện (cũ) có hàm lượng tinh bột phù hợp để tạo ra tinh bột kháng RS3, loại tinh bột không tiêu hóa, có khả năng hỗ trợ hệ vi sinh đường ruột và ổn định đường huyết.
Trong khi đó, các sản phẩm tương tự trên thị trường thường có giá cao hoặc thiếu minh bạch về thành phần. Từ thực tế này, dự án BESOP ra đời với quy trình sản xuất tinh bột kháng ứng dụng công nghệ hồ hóa, làm lạnh đột ngột và sấy thăng hoa, không sử dụng hóa chất bảo quản hay phụ gia tổng hợp.
Đáng chú ý, nhóm còn tận dụng phần bã khoai lang sau chế biến để sản xuất bánh thực dưỡng và giấy thủ công, hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn.
Ông Nguyễn Hoài Nam, Phó bí thư Thường trực Đảng ủy xã Phú Thiện, cho biết địa phương có khoảng 1.000 ha khoai lang, sản lượng gần 23.000 tấn/năm nhưng giá cả bấp bênh. “Chúng tôi rất phấn khởi khi học sinh trăn trở với sản phẩm quê hương và mong dự án thành công, sớm đưa vào ứng dụng thực tiễn giúp cho bà con nông dân”, ông Nam nói.
Trong khi đó, bà Nguyễn Thị Đông Hải, Hiệu trưởng Trường THPT Pleiku, nhấn mạnh: “Chúng tôi muốn khẳng định rằng, học sinh đến trường không chỉ để học kiến thức trong sách vở, mà còn để nuôi dưỡng khát vọng sáng tạo, học cách trân quý và làm giàu trên chính mảnh đất quê hương mình. Chúng tôi tự hào khi học sinh của mình có dự án lọt vào vòng chung kết lần này”.
BESOP xây dựng hệ sinh thái sản phẩm đa dạng gồm: tinh bột kháng nguyên chất, tinh bột kháng phối trộn cà phê, bánh từ bã khoai và giấy thủ công tái chế. Nhóm dự kiến liên kết thu mua nguyên liệu với nông dân, hợp tác sản xuất với nhà máy chế biến và phát triển kênh phân phối qua website, sàn thương mại điện tử, mạng xã hội cùng hệ thống cửa hàng, showroom cà phê tại địa phương.
Theo tính toán của nhóm học sinh, dự án có thể đạt doanh thu gần 433 triệu đồng trong năm đầu, tổng doanh thu hơn 1,79 tỉ đồng sau 3 năm và hoàn vốn vào năm thứ hai. Mục tiêu dài hạn là tạo việc làm cho khoảng 400 lao động địa phương, đồng thời mở rộng thị trường ra toàn quốc và quốc tế.
Em Nguyễn Ngọc Phong, trưởng nhóm dự án BESOP, cho biết: “Những góp ý của các đại biểu về dự án rất bổ ích. Chúng em hứa sẽ tiếp thu toàn bộ các ý kiến phản biện để chỉnh sửa, hoàn thiện đề án trước khi tham gia vòng chung kết tại Hà Nội sắp tới”.
Tại hội thảo ngày 11.4, dự án nhận được phản biện từ đại diện Vụ Học sinh – sinh viên (Bộ GD-ĐT), các chuyên gia Đại học Quốc gia Hà Nội cùng đại diện Sở KH-CN, Tỉnh đoàn và Hội Doanh nghiệp trẻ Gia Lai. Chương trình tổ chức kết hợp trực tiếp và trực tuyến, giúp nhóm hoàn thiện cả nội dung lẫn tính khả thi.
TS Bùi Tiến Dũng, chuyên viên cao cấp Vụ Giáo dục chính trị và công tác học sinh – sinh viên (Bộ GD-ĐT), đánh giá BESOP là dự án duy nhất về khoai lang lọt vào vòng chung kết năm nay và ấn tượng với cách tổ chức hội thảo bài bản, có sự tham gia của nhà quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và nông dân.
“So với nhiều địa phương khác, tôi ấn tượng mạnh với cách Sở GD-ĐT tỉnh Gia Lai và Trường THPT Pleiku tổ chức hội thảo hoàn thiện dự án một cách rất bài bản, khoa học, có sự kết nối chặt chẽ giữa nhà quản lý, chuyên gia đầu ngành. Đặc biệt còn có sự tham gia của lãnh đạo địa phương, doanh nghiệp, người trồng khoai lang tại vùng nguyên liệu xã Phú Thiện. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng này là bệ phóng, hy vọng dự án sẽ tiến xa”, TS Bùi Tiến Dũng nói.
Dự án BESOP không chỉ là một ý tưởng khởi nghiệp học đường, mà còn thể hiện tinh thần dám nghĩ, dám làm của học sinh Tây nguyên trong việc tạo ra giá trị từ chính nông sản quê hương.
Daniel Gabriel Fahrenheit sinh năm 1686 tại thành phố cảng Danzig (nay là Gdańsk, Ba Lan), trong một gia đình thương nhân khá giả. Nhưng cuộc đời của ông sớm rẽ hướng sau một bi kịch khó tin: cha mẹ qua đời vì vô tình ăn phải nấm độc. Ở tuổi 15, cậu bé mồ côi được những người giám hộ gửi sang Amsterdam học nghề kế toán.
Nhưng thay vì chăm chú sổ sách, Fahrenheit dành phần lớn thời gian cho vật lý, toán học và đặc biệt là kỹ thuật thổi thủy tinh. Niềm đam mê này đã đưa ông đến với một phát minh đang gây chú ý thời bấy giờ là Florentine thermometer, loại nhiệt kế sử dụng chất lỏng giãn nở.
Dù là bước tiến lớn, thiết bị này lại tồn tại một vấn đề nghiêm trọng: không có chuẩn đo lường chung, khiến mỗi chiếc nhiệt kế cho ra kết quả khác nhau.
Ý tưởng về một hệ đo nhiệt độ chính xác, có thể dùng ở mọi nơi ám ảnh chàng trai trẻ. Nhưng để theo đuổi nó, ông cần tiền. Vì không thể sử dụng khoản thừa kế nhỏ mà cha mẹ để lại cho đến khi đủ 24 tuổi, Fahrenheit phải vay mượn để làm thí nghiệm, rồi nhanh chóng rơi vào nợ nần.
Những người giám hộ của ông, vốn phải chịu trách nhiệm pháp lý, đã tìm cách bắt và đưa ông sang Indonesia để làm lao động hàng hải để trả nợ. Nhưng Fahrenheit đã kịp đào tẩu.
Trong gần một thập kỷ sau đó, ông lang bạt qua nhiều nước châu Âu, từ Đức, Đan Mạch đến Thụy Điển và Ba Lan, vừa trốn chạy, vừa học hỏi. Ông tiếp xúc các nhà khoa học, cải tiến kỹ thuật chế tác thủy tinh và cho ra đời những phiên bản nhiệt kế chính xác hơn.
Ông có bước đột phá lớn khi bắt đầu thử nghiệm với các dụng cụ chứa thủy ngân thay vì cồn. Không chỉ có nhiệt độ sôi cao hơn, thủy ngân còn không bám vào thành ống thủy tinh, giúp phép đo ổn định và chính xác hơn đáng kể.
Nhờ đó, năm 1714, ở tuổi 28, ông chế tạo thành công những chiếc nhiệt kế đầu tiên cho kết quả đồng nhất - một cột mốc quan trọng trong lịch sử đo lường.
Không dừng lại, Fahrenheit còn xây dựng cả một hệ thang đo. Lúc đó, hệ thập phân chưa được sử dụng rộng rãi, nên những số chia hết cho nhau được coi là đẹp nhất, vì tránh được việc phải dùng phân số.
Vì vậy, ông chọn khoảng từ 0 đến 96 độ, trong đó 96 có nhiều ước số, chia hết cho 2, 3, 4, 6, 8, 12 và nhiều số khác nữa. Mốc 0°F được định nghĩa là nhiệt độ đóng băng của hỗn hợp nước muối và đá, còn 96°F là nhiệt độ cơ thể người. Theo cách này, nước đóng băng ở 32°F, một mốc đẹp chính xác là 1/3 quãng đường từ 0 đến 96, và sôi ở 212°F, cách điểm đóng băng của nước 180 độ, lại là một số có nhiều ước số khác.
Thang đo của Fahrenheit nhanh chóng được đón nhận, đặc biệt tại Anh, nơi ông là thành viên của Viện Hàn lâm khoa học Hoàng gia. Khi Đế quốc Anh mở rộng, hệ đo này lan rộng khắp thế giới trong suốt thế kỷ 18-19.
Sự thống trị này kéo dài cho tới năm 1742, khi nhà thiên văn học Thụy Điển Anders Celsius giới thiệu một thang đo mới đơn giản hơn, dựa trên hai mốc 0 và 100. Sau Cách mạng Pháp, hệ mét, bao gồm thang độ Celsius, nhanh chóng được châu Âu và phần lớn thế giới chấp nhận.
Cuộc đời Fahrenheit khép lại vào năm 1736 ở tuổi 50, được cho là do nhiễm độc thủy ngân sau nhiều năm tiếp xúc gần với chúng. Dù thang đo của ông dần bị thay thế ở nhiều nơi, nó vẫn tồn tại mạnh mẽ tại Mỹ - một trong số ít quốc gia còn sử dụng hệ này.
Theo Quy chế thi vào lớp 10 THPT năm 2026, Sở GD&ĐT TPHCM vừa ban hành, cấu trúc đề thi lớp 10 năm nay được thiết kế theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, tăng yêu cầu đọc hiểu, vận dụng và năng lực thực tiễn thay vì học thuộc lòng.
Theo đó, Sở yêu cầu, đề thi phải đảm bảo chính xác, khoa học và tính sư phạm; câu chữ rõ ràng; phân loại được thí sinh.
Riêng đề thi tự luận phải ghi rõ số điểm mỗi câu hỏi; mỗi đề thi phải có đáp án và hướng dẫn chấm thi…
Về công tác vận chuyển, bàn giao đề thi và bài thi phải có biên bản, niêm phong và giám sát chặt chẽ. Các khu vực in sao đề, chấm thi, làm phách phải được bảo vệ 24/24.
Khu vực ra đề thi, in sao đề thi phải thực hiện tại địa điểm an toàn, biệt lập, được công an bảo vệ nghiêm ngặt từ khi bắt đầu công tác ra đề thi và công tác in sao đến hết thời gian thi môn cuối cùng.
Khu vực ra đề thi, in sao đề thi được tổ chức theo 3 vòng độc lập:
Vòng 1: Cách ly tuyệt đối với bên ngoài từ khi bắt đầu ra đề thi, in sao đến khi thi xong. Hội đồng ra đề thi phối hợp với công an xây dựng phương án bảo đảm an ninh, kiểm tra các phòng và niêm phong cửa sổ.
Vòng 2: Tiếp giáp vòng 1 và vòng 3, cách ly với bên ngoài đến khi thi xong.
Người làm nhiệm vụ tại đây giám sát liên lạc bằng điện thoại cố định, làm đầu mối giao tiếp và kiểm soát người, đồ vật ra vào.
Vòng 3: Tiếp giáp vòng 2 và bên ngoài.
Việc vận chuyển và bàn giao đề thi phải có công an giám sát; túi đề thi phải đựng trong thùng kín, niêm phong và lập biên bản giao nhận.
Đối với khu vực chấm thi phải bảo đảm an ninh, an toàn, có đủ phương tiện phòng cháy, chữa cháy và có công an bảo vệ liên tục 24 giờ/ngày; nơi chấm thi, chấm kiểm tra bài thi tự luận và nơi bảo quản bài thi tự luận được bố trí gần nhau.
Sau khi có điểm thi, thí sinh có thể nộp đơn xin phúc khảo. Theo quy định, ban phúc khảo bài thi không được trùng với ban giám khảo. Người đã tham gia ban làm phách không được tham gia ban phúc khảo.
Ban phúc khảo kiểm tra các sai sót như cộng sai điểm, ghi nhầm điểm thi, nhập sai điểm bài thi, chấm lại bài thi theo đề nghị của thí sinh.
Sở cũng quy định trách nhiệm của Chủ tịch Hội đồng thi, trưởng các ban và cán bộ làm thi nếu xảy ra sai sót hoặc vi phạm.
Kỳ thi vào lớp 10 năm 2026-2027 tại TPHCM diễn ra ngày 1-2/6. Trước 1 ngày, thí sinh sẽ có mặt tại điểm thi để sinh hoạt quy chế, kiểm tra thông tin cá nhân.
Dự thi tuyển sinh vào lớp 10, thí sinh sẽ phải hoàn thành 3 môn thi: Ngữ văn, toán, ngoại ngữ. Riêng thí sinh dự thi lớp 10 chuyên/tích hợp sẽ dự thi thêm bài thi môn chuyên/tích hợp.
Trong đó, ngày 1/6, buổi sáng thí sinh dự thi môn ngữ văn (120 phút) và buổi chiều dự thi môn ngoại ngữ (90 phút).
Ngày 2/6, buổi sáng thí sinh dự thi môn toán (120 phút), buổi chiều dự thi môn chuyên/tích hợp (150 phút).
Sáng 4-5, Tuổi Trẻ Online nhận được nhiều thắc mắc của phụ huynh liên quan việc điều chỉnh nguyện vọng tuyển sinh vào lớp 10 ở TP.HCM. Trong đó nhiều phụ huynh hỏi có thể đổi trường đã đăng ký không?
"Tôi được biết ngày 4-5 Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM sẽ công bố số thí sinh đăng ký nguyện vọng 1 vào lớp 10 của từng trường THPT công lập. Từ số liệu trên, học sinh lớp 9 sẽ cân nhắc để đổi nguyện vọng, thời gian đổi nguyện vọng từ ngày 4 đến 8-5. Lúc này học sinh có được đổi trường đã đăng ký không?
Sau ngày 8-5, Sở có công bố số liệu thí sinh đăng ký nguyện vọng 1 nữa không? Sau khi học sinh thi xong và biết điểm thi thì có được đổi trường THPT cho phù hợp với điểm thi không?", một phụ huynh băn khoăn.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, một lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM cho biết: "Từ ngày 4 đến 8-5-2026, học sinh được thay đổi các nguyện vọng đã đăng ký trước đó chứ không được đăng ký thêm nguyện vọng. Ví dụ trước đó học sinh không đăng ký thi lớp 10 chuyên mà chỉ đăng ký 3 nguyện vọng vào lớp 10 thường thì lần này chỉ có thể thay đổi trường THPT ở 3 nguyện vọng lớp 10 thường.
Đặc biệt, giai đoạn này chúng tôi vừa đưa thêm 5 trường THPT mới vào hệ thống tuyển sinh lớp 10 (https://ts10.hcm.edu.vn). Phụ huynh và học sinh có thể cân nhắc để lựa chọn vào các trường mới".
Vị này cũng cho hay sau ngày 8-5-2026, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM sẽ không công bố số liệu thí sinh đăng ký nguyện vọng 1 vào từng trường THPT nữa. Thay vào đó, sở chỉ công bố số liệu thí sinh dự thi lớp 10 của toàn thành phố ở các hệ: lớp 10 thường, lớp 10 chuyên, lớp 10 tích hợp.
"Sau ngày 8-5, học sinh không được thay đổi nguyện vọng cũng như thay đổi trường THPT dù với bất kỳ lý do nào", vị lãnh đạo cho hay.
