Theo tìm hiểu của Tuổi Trẻ Online, những ngày qua, trẻ em nhập viện do nắng nóng liên quan đến bệnh đường hô hấp, tiêu hóa, sốt do vi rút tăng đột biến tại Bệnh viện Nhi Thanh Hóa, Bệnh viện Đa khoa Hạc Thành, Bệnh viện Đa khoa Phúc Thịnh, Bệnh viện Đa Khoa Medic Hải Tiến. Bệnh nhi nhập viện trong tình trạng sốt cao, mất nước, rối loạn tiêu hóa, viêm đường hô hấp, mệt mỏi, biếng ăn.
Nguyên nhân do thời tiết nắng nóng tạo điều kiện cho vi khuẩn, vi rút phát triển mạnh, trong khi sức đề kháng của trẻ còn yếu.
Theo Bệnh viện Đa khoa Medic Hải Tiến, tỉnh Thanh Hóa, trong những ngày qua số trẻ em nhập viện tăng khoảng 40% so với tuần trước.
Bệnh nhi nhập viện liên quan đến viêm họng, viêm phế quản, viêm phổi chiếm hơn một nửa số ca đang điều trị.
Do nắng nóng, số bệnh nhi bị tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa, rôm sảy, viêm da nhập viện điều trị tại bệnh viện cũng gia tăng so với trước đó.
Ngoài trẻ em, người già có sức đề kháng suy giảm, mắc bệnh tim mạch, huyết áp, đột quỵ cũng phải nhập viện điều trị bởi kiệt sức vào những ngày nắng nóng.
Tại khoa thần kinh – đột quỵ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa, số bệnh nhân phải cấp cứu do bị đột quỵ cấp tăng khoảng 50% so với tuần trước, trong đó phần lớn là người cao tuổi.
Hơn 100 bệnh nhân cao tuổi đang điều trị tại khoa này có tiền sử tăng huyết áp, tim mạch, đái tháo đường.
Theo bác sĩ Lê Hồng Ninh – Phó trưởng khoa thần kinh – đột quỵ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa, những ngày nắng nóng làm cơ thể toát nhiều mồ hôi, gây mất nước, rối loạn điện giải.
Từ đó làm máu đặc lại, dễ hình thành cục máu đông gây tắc nghẽn mạch máu não.
Việc di chuyển từ môi trường nắng nóng gay gắt vào phòng máy lạnh lạnh sâu, hoặc tắm nước lạnh ngay khi vừa đi ngoài trời về có thể khiến mạch máu co thắt đột ngột, gây vỡ hoặc tắc mạch.
Người có nguy cơ cao bị đột quỵ khi thời tiết nắng nóng là người cao tuổi, người có sẵn các bệnh mãn tính hoặc từng bị đột quỵ.
Tác động của đồ cay lên dạ dày phụ thuộc vào nhiều yếu tố như lượng ăn, tần suất và tình trạng sức khỏe của mỗi người. Thành phần chính tạo vị cay là capsaicin, vừa có thể gây kích thích, vừa có thể mang lại lợi ích sinh học nhất định. Capsaicin có rất nhiều trong ớt, theo chuyên trang sức khỏe Medical News Today (Anh).
Khi vào cơ thể, capsaicin kích thích các thụ thể cảm nhận nhiệt và đau nằm trong niêm mạc dạ dày và đường tiêu hóa. Chính vì vậy, khi ăn cay, chúng ta sẽ cảm thấy nóng hoặc rát, dù thực tế nhiệt độ thức ăn không hề cao.
Sự kích thích này làm dạ dày phản ứng bằng cách tăng tiết dịch tiêu hóa và tăng nhu động ruột. Ở mức độ vừa phải, những phản ứng này giúp quá trình tiêu hóa diễn ra hiệu quả hơn. Tuy nhiên, nếu ăn quá cay hoặc ăn khi dạ dày đang nhạy cảm, capsaicin có thể gây khó chịu như đau bụng hoặc cảm giác nóng rát kéo dài.
Một hiểu lầm khá phổ biến là đồ cay có thể gây loét dạ dày. Tuy nhiên, các nghiên cứu y khoa cho thấy nguyên nhân chính gây loét dạ dày là vi khuẩn H. pylori hay dùng thuốc chống viêm không steroid chứ không phải do ăn cay.
Thậm chí, một số bằng chứng còn cho thấy capsaicin có thể mang lại tác dụng bảo vệ dạ dày. Cụ thể, chất này có thể giúp giảm tiết a xít, tăng tiết chất nhầy và cải thiện lưu lượng máu đến niêm mạc dạ dày. Những yếu tố này đều góp phần bảo vệ lớp niêm mạc và hỗ trợ quá trình phục hồi nếu có tổn thương nhẹ.
Dù có lợi ích nhất định, đồ cay vẫn có thể gây vấn đề nếu sử dụng không phù hợp. Trước hết, ăn quá cay có thể gây kích ứng trực tiếp niêm mạc dạ dày, dẫn đến cảm giác đau, nóng rát hoặc khó tiêu. Điều này đặc biệt dễ xảy ra ở những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm.
Ngoài ra, với những người đã bị viêm dạ dày, capsaicin sẽ làm các triệu chứng trở nên nặng hơn. Ăn cay cũng có thể làm tăng nguy cơ trào ngược dạ dày thực quản.
Điều quan trọng là cần hiểu rõ cơ thể của mình và điều chỉnh lượng ăn cho phù hợp. Ăn cay ở mức vừa phải, kết hợp với chế độ ăn cân bằng sẽ giúp chúng ta tận hưởng vị cay mà không gây ảnh hưởng tiêu cực đến dạ dày, theo Medical News Today.
Bác sĩ Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Phó giám đốc Sở Y tế TP HCM, chia sẻ thông tin này tại triển lãm y tế thông minh ngày 8/4. Ứng dụng ra đời nhằm giúp người dân quản lý sức khỏe suốt đời thay vì chỉ đi khám khi đã phát bệnh, đặc biệt trong thời điểm thành phố ghi nhận tỷ lệ bệnh không lây nhiễm tăng cao và dân số già hóa nhanh.
Với "hộ chiếu" này, phần mềm tự động lưu trữ toàn bộ tiền sử bệnh, kết quả xét nghiệm và quá trình điều trị sau mỗi lần người dân thăm khám. Bác sĩ dựa vào nền tảng dữ liệu xuyên suốt để đưa ra phác đồ chính xác nhất.
Ngoài ra, hệ thống tích hợp trực tiếp với các thiết bị thông minh cầm tay, đo lường nhịp tim và huyết áp theo thời gian thực. Khi có dấu hiệu bất thường, người dùng có thể được cảnh báo sớm, từ đó đi khám kịp thời, tránh bệnh diễn tiến nặng.
Song song, các dịch vụ khám chữa bệnh từ xa cũng đang được đẩy mạnh, giúp người dân có thể trao đổi với bác sĩ mà không cần đến bệnh viện, đặc biệt thuận tiện với người bận rộn hoặc ở xa trung tâm.
Tại triển lãm, bà Nguyễn Thị Kim Huệ, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, giới thiệu hơn 70 giải pháp y tế số nhằm đưa các mô hình chăm sóc tại nhà vào thực tiễn. Tuy nhiên, TS Lê Trường Giang, Chủ tịch Hội Y tế công cộng, nhấn mạnh chuyển đổi sang phòng bệnh cần sự tham gia chủ động của người dân.
"Không ai có thể thay mình ăn, ngủ hay tập luyện, việc tự chăm sóc vẫn là yếu tố quyết định, còn hệ thống y tế đóng vai trò hỗ trợ", ông nói, thêm rằng các công cụ "bác sĩ số" sẽ làm nhiệm vụ phân tích dữ liệu, hướng dẫn người dùng thay đổi hành vi sinh hoạt, kết hợp cùng các chương trình tầm soát bệnh nguy hiểm tại y tế cơ sở để ngăn chặn rủi ro từ xa.
Trong gần 14.000 người dân TP TP HCM tham gia tầm soát sức khỏe cộng đồng mới đây, các bác sĩ phát hiện hơn 63% trường hợp mắc bệnh cần theo dõi và điều trị chuyên sâu. Kết quả khám cho thấy nhóm bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường,... chiếm tỷ trọng lớn. Đây là những bệnh dễ bị bỏ sót nếu không tầm soát.
Ngoài ra, chương trình cũng phát hiện nhiều vấn đề khác như 341 người có dấu hiệu nghi ngờ ung thư cần chuyển viện, hàng trăm trường hợp bệnh mắt, tim mạch, phụ khoa và các bệnh về da, hô hấp, tiêu hóa, răng miệng... Ở lĩnh vực nhi khoa, nhiều trẻ phát hiện bệnh tim bẩm sinh, béo phì.
Một nghiên cứu của Đại học Y khoa Đài Bắc chỉ ra rằng nồng độ chất làm dẻo tích tụ trong cơ thể người dân Đài Loan đang ở mức báo động, cao gấp từ 2 đến 7 lần so với người dân tại châu Âu và Mỹ, theo Mirror Daily News ngày 28/4. Kết quả này gây bất ngờ cho dư luận nhưng lại là điều không hiếm gặp trong thực tế thăm khám của bác sĩ gia đình Chen Hsin-mei.
Bà quan sát thấy nhiều bệnh nhân không làm việc trong môi trường nhà máy hay tiếp xúc trực tiếp với hóa chất nhưng kết quả xét nghiệm vẫn cho thấy hàm lượng chất làm dẻo ở mức rất cao. Nguyên nhân chính nằm ở thói quen ăn uống hàng ngày, khiến cơ thể vô tình nạp vào một lượng lớn nhựa mà không hay biết.
Bác sĩ Chen cho hay chất làm dẻo dễ dàng xâm nhập vào cơ thể người nhất thông qua con đường tiếp xúc thực phẩm với ba sai lầm phổ biến.
Đầu tiên là thói quen dùng túi nilon để đựng đồ ăn nóng như sữa đậu nành, bún phở hay các món kho, bởi nhiệt độ cao sẽ kích thích các chất độc hại giải phóng nhanh chóng. Sai lầm thứ hai xuất phát từ việc sử dụng các hộp nhựa hoặc bát giấy có lớp màng nhựa bên trong để đựng thực phẩm nóng khi mua đồ mang về hoặc giao hàng tận nơi.
Việc thực phẩm nóng tiếp xúc trong thời gian dài sẽ làm tăng nguy cơ thôi nhiễm chất làm dẻo vào thức ăn. Cuối cùng là thói quen bọc màng bọc thực phẩm trực tiếp lên thức ăn khi quay trong lò vi sóng. Những hành động tưởng chừng tiện lợi này thực chất lại là nguồn phơi nhiễm tích tụ âm thầm theo thời gian.
Nhiều người lầm tưởng rằng chỉ khi ăn thực phẩm quá nhiều dầu mỡ hoặc làm việc trong môi trường công nghiệp thì nồng độ chất độc hại mới vượt ngưỡng nhưng bác sĩ Chen cảnh báo thực tế có hơn 50% lượng chất làm dẻo mà người dân bình thường hấp thụ lại đến từ chính các loại vật liệu đóng gói và hộp đựng thực phẩm hàng ngày.
Để giảm bớt gánh nặng cho cơ thể, ngoài việc hạn chế để nhựa tiếp xúc với nhiệt độ cao, chúng ta có thể hỗ trợ cơ thể tăng cường quá trình trao đổi chất thông qua chế độ dinh dưỡng. Theo bác sĩ, nhóm rau họ cải, đặc biệt là mầm bông cải xanh (broccoli sprouts), chính là yếu tố then chốt giúp hỗ trợ quá trình này. Mầm bông cải xanh chứa hàm lượng cao sulforaphane, hoạt chất được chứng minh có khả năng kích hoạt cơ chế giải độc Nrf2, giúp các enzyme hoạt động hiệu quả hơn trong việc chuyển hóa các chất gây rối loạn nội tiết và tác nhân ô nhiễm. Hiểu đơn giản, loại thực phẩm này giúp "hệ thống làm sạch" tự nhiên của cơ thể vận hành mạnh mẽ hơn.
Bà lưu ý không nhất thiết phải ăn một lượng lớn mới đạt được hiệu quả, bởi chỉ một phần nhỏ mầm bông cải xanh đã chứa hàm lượng hoạt chất cao hơn hẳn so với súp lơ trưởng thành thông thường. Bác sĩ cho hay dù chất làm dẻo gần như là yếu tố khó tránh khỏi trong cuộc sống hiện đại, điều quan trọng không phải là hoảng sợ mà là cần chủ động giảm thiểu sự tích tụ hàng ngày và hỗ trợ cơ thể đào thải chúng thông qua ăn uống để duy trì sức khỏe bền vững.
